Strona · s. 2strona oryginału ↗
WYDARZENIA, FAKTY, KOMENTARZE NIE ZAPOMNIJCIE PRZESTROGI KOBZARZA!
Слово Просвіти, №39 за 2008 рік
Wołodymyr FERENC, m. Iwano-Frankiwsk Bez języka państwowego nie funkcjonuje żadna ustawa, ponieważ w obcym języku jest ona odbierana tak, jakby nie w imieniu Ukrainy. Właśnie dlatego misja Prezydenta jako gwaranta konstytucyjnego porządku stosowania języków jest kluczowa. W tej tezie ukryta jest głęboka przyczyna nihilizmu prawnego. Rozwiązywanie kwestii językowych dla Prezydenta, etnicznego Ukraińca, jest dość trudne, ale trzeba poskromić emocje i z chłodnym pragmatyzmem zaprowadzać porządek w sferze językowej — wyraźnie demonstrować narodowi różnicę w przeznaczeniu języka, istotę pojęć „język państwowy”, „język etniczny”, „język komunikacji międzykrajowej oraz język obcy”. Pokazywać narodowi te pojęcia jako różne pod względem natury i przeznaczenia trzeba nie tylko poprzez oświecenie, ale przede wszystkim poprzez realizację w sferze językowej zasady „prawo jest jedno dla wszystkich”. Niech choćby dęba stają opłacani krytycy polityczni ze wszystkich stron, ale Prezydent musi odmawiać traktowania kwestii językowej jako politycznej, nawet poświęcając perspektywę drugiej kadencji. Właśnie dlatego Prezydent dla Ukrainy w ideale — to taki sobie terminator na jedną kadencję, który nie ma potrzeby agitować za kimkolwiek, przede wszystkim za sobą. Ukraińcy szanują prawdziwych orędowników narodu i państwa dopiero po ich śmierci. Druga kadencja — to jedna z przyczyn wymuszonego przekształcenia prezydenta w ogólnoukraińskiego rozjemcę z subtelną sugestią-nadzieją na reelekcję. Przebiegły Łeonid Krawczuk nie chciał takiego losu i teraz chodzi w autorytetach politycznych, a ci, którzy byli po nim, już nie mogą wziąć na siebie takiej misji, gdyż otoczenie popycha ich do drugiej kadencji. Choć paradoksalnie, ale zniesienie drugiej kadencji prezydentury zwiększyłoby odpowiedzialność przed narodem i zmniejszyłoby atrakcyjność stanowiska prezydenta dla ludzi awanturniczych lub słabych. Wiktor Juszczenko wciąż ma czas, by stać się terminatorem prawa i prawdy, po którym wszyscy będą szanować Konstytucję. Do tego wystarczy mu przede wszystkim w polityce wewnętrznej doprowadzić do zwierzchnictwa Konstytucji w tej części, którą najczęściej naruszają: status języka państwowego. Język państwowy — to przede wszystkim atrybut państwa. Dlatego każdy, kto nie jest zdolny doskonale posługiwać się nim w działalności publicznej i służbie państwowej, powinien natychmiast zawiesić służbę i udowodnić przydatność zawodową oraz lojalność wobec narodu. Jeśli nie wystarczy zdolności, by doskonale opanować język, i sumienia, by szanować państwo, zawsze można znaleźć mniej odpowiedzialną i dobrze płatną pracę zgodnie z umiejętnościami i upodobaniami. Taki porządek tworzą nie tylko ukazy, ale i twarda niechęć Prezydenta do słyszenia innego języka we własnym otoczeniu od jakiejkolwiek osoby państwowej. Prezydent Francji jakoś odmówił zrozumienia anglojęzycznego zwrócenia się ministra i zwrócił mu uwagę. Naród i francuskie media przyjęły to normalnie. W ukraińskiej polityce i w wielu umownie ukraińskich środkach masowego przekazu taką pozycję przedstawią jako naruszenie praw człowieka i będą żądać dymisji Prezydenta. Ale przecież ktoś musi wykonać państwowotwórczy krok! Twarda, nieupolityczniona, godna pozycja państwa w kwestii językowej — to jest to, czego potrzebuje Ukraina. Zamiast domagać się prawnego podejścia do rozwiązania problemu języka państwowego, niektórzy z patriotów-gadułów radziliby Prezydentowi Ukrainy żądać od Rosji takich warunków dla języka ukraińskiego, jakie ma rosyjski na Ukrainie. Takich doradców jest wielu. Bardzo łatwo namawiać ojca, by drażnił obcego wuja złodziejem, nie zauważając ogromnych tłumów przestępców-wysokich urzędników na podstawie artykułu 10 Konstytucji Ukrainy. Zanim zacznie się wymagać od innych krajów świata szanowania naszego języka państwowego, trzeba doprowadzić do tego od wszystkich obywateli Ukrainy. W tym przypadku Prezydent nie jest niańką i nie jest agitatorem — on jest gwarantem Konstytucji. Jeśli brakuje uprawnień, on
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
