Strona · s. 6strona oryginału ↗
Słowo artystyczne i obraz świata Pecora O.A. Ścieżka w świat: wiersze dla uczniów i studentów. — Łubnie: Inter Park, 2017. — 336 s.
Слово Просвіти, №39 за 2017 рік
tych uczuć uczniów, wszak to właśnie narodowe odczuwanie świata jest najbardziej charakterystyczne dla lirycznego bohatera jego liryki filozoficznej, gdyż analizując poetykę, trzymamy się tych zasad, że rozgraniczenie liryki na obywatelską, pejzażową, a nawet intymną jest dość umowne. W rzeczywistości wszystkie te poezje dążą do filozoficzności, gdzie obraz artystyczny posiada jednocześnie cechy pojęciowe. Co więcej, liryczny bohater nie zawsze utożsamia się z poetą, z jego stanem duszy, jednak między nimi istnieje jedność estetyczna, pewien ideał moralno-etyczny, wyrażony w tekście utworów wierszowanych. Obiekty artystycznego przedstawienia są również bliskie kluczowym obrazom, które, zdaniem literaturoznawczyni E. Sołowiej, w twórczości poety filozoficznego są „swoistymi »konceptami« bytu i że rekonstrukcja rozumienia świata takiego poety na podstawie tych obrazów będzie miała wysoki stopień wiarygodności”. Wśród kluczowych obrazów znajdują się: los narodu i rodu, wielkość i podłość w życiu człowieka; nasza teraźniejszość, duchowe bogactwo rodzinnego kraju, sprzeczności między duchowym a materialnym światem człowieka, natura jako cząstka duchowości. Liryczny bohater wielu poezji Ołeksandra Pecory to człowiek XXI wieku, nasz współczesny. Kocha życie, jednak przyszłość Ojczyzny jest dla niego najbardziej znacząca, dlatego też pragnie nie splamić jasnej pamięci przodków, lecz przedłużyć się w czasie swoimi czynami, zasłużyć na zaufanie i wdzięczność bliskich osób. Obraz świata jest zawsze narodowy, uświadamia to sobie człowiek czy nie. Narodowość, jako cecha obrazu świata, uwarunkowana jest tym, że kształtuje się on w systemie języka, myślenia, odczuwania świata, odzwierciedla historyczne doświadczenie konkretnego narodu, rozwija się w jego wartościach duchowych. Dlatego, nawiasem mówiąc, nienaukowe były próby uzasadnienia tezy o „radzieckim narodzie — nowej historycznej wspólnocie ludzi”, „zlewaniu się narodów” czy też obecnej tezy o „dwujęzyczności”. Tak, jeszcze Ołeksandr Potebnia podkreślał organiczny związek języka i myślenia oraz skutki zniszczenia (zniknięcia) jakiegokolwiek języka narodowego: „Rozpatrując języki jako głęboko odmienne systemy sposobów myślenia, możemy oczekiwać od wyobrażalnego w przyszłości zastąpienia odmienności języków jednym ogólnoludzkim — jedynie obniżenia poziomu myśli”. A wybitny ukraiński pisarz, filozof i pedagog Borys Hrinczenko uzasadnił główną zasadę swojego systemu pedagogicznego — narodowego nauczania i wychowania. Jego żądanie przestrzegania zasady narodowego nauczania i wychowania w ukraińskiej szkole jest w takim samym stopniu sprawiedliwe, jak przekonanie innych pedagogów o konieczności jego przestrzegania w każdej innej szkole narodowej. Dlatego w unisonie z tym, co powiedziano, warto zwrócić się choćby do wiersza Ołeksandra Pecory „Język ojczysty”: Nieśmiertelna pieśń matczyna. Z testamentem łabędzie krzyczą. Brzmią melodie dzieciństwa, i rytmy młodości brzmią. Z pradawności, z czasów kozackich leczy duszę i uskrzydla, płynie w światy słowiański, braterski, Dnieprowy język Kobziarza. Utalentowanych poezji, które są natchnione ideą narodową, w zbiorze Ołeksandra Pecory „Ścieżka w świat” nauczyciel polonista znajdzie niemało, a to oznacza, że obraz świata współczesnego ucznia wzbogaci się o nowe wartości duchowe.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
