Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 13strona oryginału ↗

W Dubnie powrócił 550-letni książę Ostrogski

Слово Просвіти, №40 за 2010 рік

W epoce średniowiecza ukraiński książę Kostiantyn Ostrozkyj (1460 — 11 września 1530) był jednym z najwybitniejszych wodzów i polityków na ówczesnych terenach europejskich. Na jego koncie znajduje się 76 zwycięskich bitew z Tatarami, Wołochami, Moskwitami i innymi. Współcześni nazywali go niekoronowanym królem Ukrainy-Rusi. Obecnie zainteresowanie tą niezwykłą postacią znów wzrosło, a wiąże się ono z poważną datą — 550. rocznicą urodzin Kostiantyna Ostrozkiego. Na tym tle szczególnie jasnym i pouczającym okazał się projekt, który zrealizowano w mieście Dubno, gdzie w tamtejszym klasztorze spędzał część czasu „ruski Hannibal”, jak go nazywano. Przez kilka miesięcy uczniowie dubieńskich szkół po okruchach zbierali materiał o swoim chwalebnym poprzedniku, pisali prace naukowe o jego czynach i spuściźnie, a w końcowym rezultacie obronili badania na historyczno-krajoznawczej konferencji. W ten sposób powstała wspaniała kronika o głównym dostojniku z rodu Ostrozkich. Ta zbiorowa praca dziś chyba najgruntowniej, najrzetelniej i najrozmaiciej przedstawia obraz wielkiego syna Ukrainy, mimo że nad jej wspólnym powstaniem pracowali zupełnie młodzi badacze. Jewhen Tsymbaliuk, obwód riwieński Pomysł projektu należy do zastępcy burmistrza Dubna Ołeksandra Karpiuka, który właściwie zapewnił rozwiązanie wszystkich organizacyjnych kwestii projektu, nadając mu nawet średniowieczny charakter. Rzecz w tym, że w pracach konferencji wziął udział sam Kostiantyn Ostrogski, a dokładniej jego stylizowany wizerunek. Konferencja rozpoczęła się na terenach, po których półtora tysiąca lat temu... – poprawka: przed pięciuset laty bywał książę. Obecnie znajduje się tu cerkiew Spasa, a wcześniej klasztor Spaso-Preobrażeński, dokąd przyjeżdżał właściciel Dubna i w oryginalny sposób pościł. Przebierał się mianowicie w prosty strój chłopski, pozostawał w świątyni sam na sam i, klęcząc godzinami, czytał modlitwy do Boga. Ciekawa jest historia ikony, którą książę ofiarował klasztorowi, a która stała się cudowna, przez wieki darowała Dubnu swoją łaskę, a w czasach sowieckich bez śladu zniknęła. Ogólnie rzecz biorąc, zachowało się wiele podobnych faktów, charakteryzujących zarówno patriotyzm, jak i ofiarność oraz miłość do ojczystej ziemi Kostiantyna Ostrogskiego, i uczniowie chętnie wykorzystywali je w swoich pracach. Na przykład Anna Żomko ze szkoły nr 1 skupiła swoją uwagę nie tylko na bitwach wygranych przez księcia, ale także na porażkach. Dokładniej mówiąc, na umiejętności wyciągania wniosków z tych porażek. Andrij Łukaszczuk (szkoła nr 3) położył nacisk na książęce mecenatu. Władysław Roldugin (szkoła nr 5) skoncentrował się na rozbudowie wołyńskich miast oraz Ławry Kijowsko-Peczerskiej dzięki wsparciu książąt Ostrogskich. A oto Anatolij Kondratiuk doszedł do wniosku, że gdyby sternicy Ukrainy, począwszy od 1991 roku, tak gorliwie broniły interesów swojego państwa, jak książę Kostiantyn Ostrogski, to pod względem swojej potęgi Ukraina stałaby dziś na poziomie czołowych państw europejskich. Co znamienne, końcowy etap konferencji odbył się w odrestaurowanej sali tronowej zamku dubieńskiego – na wzór minionych wieków. W związku z tym młodzi badacze oświadczali, że sama atmosfera sali przenosiła ich w czas, w którym żył i działał książę Kostiantyn Ostrogski. Jeszcze jednym zagłębieniem się w przeszłość młodzi historycy mogli dokonać dzięki książce elektronicznej dyrektora Państwowego Historyczno-Kulturalnego Rezerwatu miasta Dubna Petra Smolina „Książęta w Dubnie”, którą wraz z historycznymi proporczykami otrzymał każdy uczestnik konferencji.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn