Strona · s. 9strona oryginału ↗
Zoja KUCZERIAWA. Smak życia
Слово Просвіти, №40 за 2021 рік
Jak wyliczysz granicę, jak przeskoczysz rów Nieuczciwych reguł gry. To honor i honor będzie! Bo od bezczeszczenia już naród ogłupiał. Piję dzisiaj gniew, co rozpiera piersi!
Nienawiści do nas dawno już się napiła. Lecz nie zgasił nikt w mojej duszy iskierki. W szczęście wierzę. Pośród wszystkich nieszczęść… Piję gorzki piołun w donbaskich ruinach.
Wszyscy Ukraińcy piją rozpięty w nich żal. Na ludzkim płaczu – nieludzka zabawa. Aż wymówić strach. Piję swoją hańbę. I wierzę ponad wszystko w Pańską Bożą Chwałę!
Patrzę sobie w twarz. Sama siebie winię. Jak wycisnąć niewolnika z naszych korzeni?.. Piję gorący wosk. Co kapie z ognia… I wierzę w dźwięczne źródlane zmartwychwstanie.
Ja piję dzisiaj miód. Którego jeszcze nie ma… Lecz wiem, że miody napełnią całą woszczynę. I zatrąbi dla nas świąteczna jeszcze trąba. Piję świętą miłość. Za ciebie, Ukraino!
Panie, daj nam modlitewnika! Przecież nad nami Godzina Pokrowska. My – Pokrowscy chrześniacy wszyscy. Mówią, że Serafin Sarowski u Boga wyprosił trzecią część Rosji.
To i niech Rosjanom trzecia część. Po co nam ich Wołga i Oka?! A nam potrzeba tylko Ukrainy! Boże, daj nam modlitewnika! Z tych sprawiedliwych, z tych nieśmiertelnych. Co, jak słoneczka, wśród traw! Boże! Daj nam pustelnika w puszczy… Żeby nam Ducha Świętego przysporzył!
Lecz nie ma u nas puszczy. Wszędzie – kwiaty. I na każdym stoku – strumyk. Boże! Dajże choć schimnika w życie! Tylko swojego do samych kości…
Żeby owoce w swoją szły płodność! Żeby nigdzie nie zmieszała się krew… Tylko zwieńczonego na rodność. Tylko zważonego na miłość!
Boże, daj Chrystusowca z Putywla! Boże, daj ostropolski ster! Żeby nam wypalał duszę, jak niwę. I zasiał doborowym ziarnem.
Boże, daj Zarwanickiego Syna! Spod monasterzyskich tarasów… Żeby nam wyprosił całą Ukrainę! Żeby u Boga nam wyprosił nas!
Przecież nad nami Godzina Pokrowska…
***
Wołodymyr Sosiura ze swojego ługańskiego Łysyczańska błagał nas: Kochajcie Ukrainę! Czy posłuchaliśmy go? Nie! Bo okazuje się, że kochać – to za mało. Miłość trzeba tworzyć! Codziennie, co godzinę… Swoimi rękami, swoim sercem, swoim rozumem, swoją duszą…
Urodziłeś się… I w pierwszej już chwili Poczuj Rodowitość. Magicznie! Kochajcie Ukrainę! Nie po prostu kochajcie… Pragnijcie w namiętności wiecznie! Mężniejesz… I rwiesz się w błękit. Idź przez ciernie. Pionowo! Kochajcie Ukrainę! Nie po prostu kochajcie. A oddychajcie nią, jak tlenem.
Mądrzejesz… W zastępie stuleci. Pomnóż Rodowy Talent! Kochajcie Ukrainę! Nie po prostu kochajcie… S a m i Ukrainą stańcie!
MNIE USŁYSZĄ NIEBIESA
Twórz dobro Jeśli dobra nie pamiętają – Darmo. Wszystko widzi Bóg jeden… Ale za co mi wbijają W serce metalowy klin?
Twórz dobro i nie czekaj pociechy? Dobra im więcej – tym i zła? Niesłychana zniewaga, zdrada, A domyślić się nie mogła…
Mi już oddychać nie starcza. Już nie wybiję klinem klina! Ja tylko Aniołów prosiłam: – Życie - a - a! I odezwał się dzwon…
Rozdwoiła się dusza Same żarliwie piszą się wiersze, I dźwięk w każdym nerwie boli. Źle, a jutro jeszcze gorzej. Cierpienie co dzień i co chwilę.
Cały świat jakby odwrócił się I do góry nogami stoi. Ja zdobycz. Ścierpię. Nie odezwę się. A krzywda! – Nie umrzeć i nie żyć.
W tej samej chwili, jak z urazy upadłam, Rozdwoiła się dziwnie dusza: Jedna połowa zwiędła, A druga – jak z Nieba zeszła.
I siła w niej stoicka: – Nie płacz. Podnieś się i idź! Nie daj wrogom odwiecznym Cieszyć się z twojej biedy.
Smak życia Kiedy “Oj, czyj to koń…” śpiewam – Słowa ludowe i motyw, Wtedy po co żyć – wiem: Żeby nie w cudzym, a w rodzimym kraju Cel nabrał wysokości.
Kiedy usłyszę – ktoś śpiewa, A w pieśni tej moje słowa, To smak życia mojego – ja wiem: Tak oto po co żyć mam! Dusza w poezji żywa.
Mi darowano kochać, Dziecię tulić do piersi, W zgodzie gniazdeczko uwić. Tak oto dla kogo warto żyć! Ja wiem – dla swoich dzieci.
W Luwrze, w skarbcu świata, Ja dokładnie wiedziałam, w czym sens: Tak oto po co warto żyć! Jak z Panem porozmawiać – Zobaczyć taką piękność…
Kiedy nad przepaścią się znalazłam – W rozpaczy modliłam się… Błagałam Boga, Prosiłam Świata – Nie, nie po co, A po prostu – żyć!
Przy świecącej świecy Modlę się przy świecącej świecy. Świecę modlitwą sama. U niej od duszy klucze, A więcej nikt ich nie ma.
Modlę się przy świecącej świecy. Ja już wiele przeżyłam I znam chleb i sól po ile, Nie raz zagubiona byłam.
Lecz jak bez wyjścia w duszy, I w gardle zaciśnie się łza – Zastygnę przy świecącej świecy – Mnie usłyszą Niebiosa…
Żyć… Złość dla diabła – zabawa, Wszystko jedno – w piekle czy w raju. Ktoś może pomścić się zgodnie z prawem, A ja – na Boga oddaję.
Dla kogoś – wyproszę przebaczenie, Za kogoś – po prostu przemilczę. Prawa czy nie ja w objawieniu, Lecz złem za zło nie odpłacę.
Nie wiem, kto tu zwycięży W tej wiecznej walce – diabelska czy siła Boża? Sama nad urwiskiem stoję.
Nie upaść by. Wytrwać! Żyć – Mi w darze na Ziemi, Jak ptaszkowi – za poryw lecieć Choć na zranionym skrzydle…
Porada – Boże świecie! Ja jeszcze jestem. Chroń dziecię swoje. Jeszcze żyję i jeszcze proszę. Kamień gniecie, a chodzę. Śnią się strzały i miecze – Ja nie odeprę się niczym. Nie zapomnij i nie porzuć, Zrzuć ten kamień ze mnie, zrzuć! I zniewagę odwróć. Daj choć łyk wody. Jak na spowiedzi mówię – Idę, zdaje się, za granicę….
– W twoje gorzkie słowa Zanurza się głowa. Ja nie mag, nie przewodnik, Ale ty mi uwierz. Wbrew twoim latom Ja jedną poradę dam: W lusterko spójrz, Jak zawsze – wystrój się, Jak wcześniej – uśmiechnij się, I na miecz sama nie pchaj się. Tam ścieżka za wieś, Tam jest czyste źródło. Ty sama do niego idź, Poproś o łyk wody. Przez pole idź w las I do dębu przytul się. Tam, gdzie jeszcze nie padł cień, Stań do Słońca – odpocznij, I sama ten kamień – zrzuć!
SAMOIRONIA LECZNICZA
Zgniłki – Uraduję ja twoją duszę. Spójrz, jak kwitną nasze grusze. Oto bera, carmen i miodowa, Oto dulia, limonka cudowna. Słodkie, obfite, soczyste, Zimowe, jesienne i letnie. Będą rodzić gruszki co roku. Sąsiad już rzuca okiem. Smakuj, droga, nie ma co. Ja jeszcze wycisnę ci soku. Żebyś w ogródku spacerowała. Żebyś mnie nie piłowała – Ja jeszcze jedną gruszkę kupiłem. Mówił sprzedawca – “cud nad cudy”… Czemuż twoje oczy we łzach? Czy ja coś niedobrego powiedziałem? – A nie. To ja chutor wspomniałam. Jeszcze latek mi było mało… Tam spasiwka w polu rosła, Jedna na cały chutor była. Jaka smakowitość te zgniłki! Nie bera, nie dulie, a dziczki…
Generałowa Kupił mąż mi działkowe kalosze. Byle jakie pieniądze – i kalosze dobre. Teraz ja w kaloszach codziennie na działce. Pracy niemało, i ja nie leniwa. Gdyby do kaloszy jeszcze kufajkę roboczą – Wtedy mnie dokładnie nikt by nie zauroczył. A gwiazdy na niebie! A ja ich nie widzę. Patrzę na kalosze. Milczę, jakbym płakała…
Zoja Kuczeriawa – poetka, prozaiczka, autorka tekstów do wielu piosenek, zasłużona działaczka sztuki Ukrainy.
Od autorki. Jestem chrześcijanką. Ale mam pogańskie postrzeganie Przyrody, poczucie jedności Świata i swojego “ja” w nim. Mogę być szczęśliwa lub nieszczęśliwa, ale nigdy nie bywam samotna z Przyrodą. W myślach rozmawiam z drzewami, kwiatami, proszę o radę. A kiedy skrajnie zagubiona – zwracam się do Nieba, modlę się do Boga. Myślę, że Bóg jako wyższy rozum – jest jeden na Wszechświat, a ludzie coś namieszali w religiach…
Mi by choć na dzień buciki modne! Żegnajcie, kalosze! Ja jadę dzisiaj, Gdzie muzyka cicha, duchowe zabawy, I tango, i dwie filiżaneczki kawy…
Ja pani poetka. A jeszcze generałowa. Po co kalosze? Po co ta działka?
Lustro – Ty coś mylisz, zwierciadło, Przerażająco w mig staje się. Widzieć siebie nie rada, Ta twarz – nie moja.
Nie czoło – “gofre, harmonijka”. Jak to stać się mogło? Zmarszczka tu i tu oto zmarszczka – Ich u mnie nie było!
Kłamiesz. Wyniosę z pokoju! Wiedz, że ci to nie ujdzie płazem… Lustro, przestań żartować, pokaż mi mnie!
– Jestem toaletką, nie równaj się ze mną. Już moich win cały pęk. Jestem sługą, ty – panią. Ukarz – postaw w kąt!
Zmarszczek nie dostrzegą oczy w mroku – przysięgam. Spojrzysz – buzia jak u dziewczyny. A ja tylko się uśmiechnę…
Przechytrzyć siebie… Taka ironia losu – Chcemy wszystkiego w bród. I grosz do grosza, i kamyk do cegiełki – Dziesiątki lat składaliśmy, dbaliśmy, Jeszcze trzeba więcej, bo wciąż mało… Kiedy tam żyć? – Dorabialiśmy się! Oto! Jest, co trzeba, wreszcie.
Teraz będziemy żyć jak ludzie. Teraz wszystko u nas dobrze będzie… Daleka młodość się odezwała – Jak wyrzut – zamiast nadziei: – Wszystkiego się dorobiliście? A po co? Beze mnie – tylko wiatr świszcze, A wy do nieba coraz bliżej. Wszystko zbędne. I nie ma pytań… * Wszystko zbędne? Po co te chimery? Albo ktoś chce „do jaskiń”? Czyś sługa, czyś możnowładca – Przechytrzyć siebie nie zdołasz. Więc… I ja nie śpię całą noc. – Szydzi pokusa sprzeczności. Takie życie. I mądrość – prawdziwa, I samoironia – uzdrawiająca.
2018–2021
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
