Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 14strona oryginału ↗

Mistrz zmysłowej akwareli

Слово Просвіти, №41 за 2018 рік

W ramach Narodowego Sympozjum Naukowego „Ukraińska przestrzeń ceramolingwistyczna: problemy dyskursu naukowego” w Muzeum Rodziny Artystycznej Kryczewskich odbyło się otwarcie wystawy „Mykoła Kryczewski: w koordynatach czasu i sztuki”. Wystawa poświęcona jest 120. rocznicy urodzin ukraińskiego malarza-postimpresjonisty, grafika, dekoratora teatralnego. Żanna NEWKRYTA, służba informacyjna Narodowego Muzeum-Rezerwatu Ukraińskiego Garncarstwa. Zdjęcia Tarasa POSZYWAJŁY. Mykoła Kryczewski urodził się 24 listopada 1898 roku w Charkowie, w pierwszym małżeństwie Wasyla Hryhorowycza Kryczewskiego — ukraińskiego architekta, grafika, fundatora stylu ukraińskiego modernizmu w architekturze, pierwszego artysty ukraińskiego kina, autora projektu ukraińskiego godła państwowego „Tryzub” oraz pierwszych ukraińskich banknotów. W 1906 roku rodzina przeprowadziła się do Kijowa, gdzie z czasem rodzice się rozwiedli. Żywiąc najczulsze uczucia do matki, Mykoła mimo wszystko nie zrywał duchowej więzi z ojcem. Naturalne było, że artysta wybrał drogę malarza i swoją pierwszą gruntowną wiedzę zdobył w pracowni Wasyla Kryczewskiego w Ukraińskiej Akademii Sztuk Pięknych. Porzuciwszy naukę, Mykoła Kryczewski zaczął pracować jako malarz-dekorator, a nierzadko także jako aktor w teatrze ukraińskiego reżysera Mykoły Sadowskiego. W 1923 roku wraz z trupą przeprowadził się do Pragi, gdzie wstąpił do Wyższej Szkoły Artystyczno-Przemysłowej oraz Ukraińskiego Studia Sztuk Plastycznych, wiążąc na kilka lat swoje życie z tym miastem. Jednak prawdziwy talent Mykoła Kryczewski zdołał ujawnić dopiero w Paryżu, dokąd przeprowadził się w 1928 roku. Mimo gwarnego i szybkiego tempa wielkiego miasta prowadził skromny tryb życia i całkowicie oddawał się ukochanemu malarstwu. Na początku pogrążył się w codziennej ciężkiej pracy — kopiowaniu arcydzieł Luwru. Z czasem jego prace zyskały popularność, wyróżniając się niezwykłym kunsztem. Artysta codziennie chodził na plenery po Paryżu i jego okolicach. Stopniowo wykrystalizowały się maniera i styl, nakreślił się ten niepowtarzalny charakter pisma, który do dziś wyróżnia Mykołę Kryczewskiego spośród innych artystów. Dążenie do twórczego rozwoju przerwała II wojna światowa: niemal od pierwszych dni artysta jako obywatel Francji poszedł na ochotnika do wojska. Pomyślny powrót oznaczał nowy etap jego działalności twórczej. W 1949 roku Mykoła Kryczewski odkrył dla siebie Wenecję — od tego czasu maj i wrzesień stały się miesiącami poświęconymi Włochom. Pływające miasto romantyków stało się jego gorącą miłością, obdarowując sztukę licznymi malowniczymi tematami wielkiego artysty. W 1955 roku Mykoła Kryczewski po raz pierwszy spotkał się z rodziną brata Wasyla Kryczewskiego w Nowym Jorku (USA). Tak do jego twórczości weszła Ameryka. Od tego czasu podróże do Ameryki stały się częste. W Nowym Jorku Kryczewski malował, kontaktował się z rodziną, a także uczył malarstwa swoją siostrzenicę Katerynę, która zachwycała się akwarelami wuja i przyjeżdżała do niego do Paryża na plenery. W latach 1957–1961 artysta nierzadko zwracał się ku tematyce ukraińskiej, inspirowanej wspomnieniami i listami matki z Kijowa z lat 1930–1950 o dalekiej Ojczyźnie. Określając przynależność etniczną, zawsze podkreślał ukraińskie pochodzenie, pod żadnym pozorem nie zapominając o rodzinnych korzeniach. Z biegiem lat Kryczewski stał się znanym

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn