Strona · s. 15strona oryginału ↗
O biesach, o ukraińskiej Atlantydzie i kolacji w Ameryce
Слово Просвіти, №41 за 2020 рік
Serhij TRYMBACH. 5 października zakończył się 11. Odeski Międzynarodowy Festiwal Filmowy. Jak przystało w obecnych warunkach, odbywał się on w formacie online. Jednak wszystkie inne zasady festiwalowe zostały zachowane… Program oceniali nie tylko jurorzy, ale i widzowie. W konkursie międzynarodowym jury przyznało Grand Prix obrazowi „KOLACJA W AMERYCE” (reż. Adam Rehmeier, USA). Taki sobie zmierzchły humor o muzyku punkowym, który wraz ze swoją fanką wyrusza (uciekając przed policyjnymi pościgami) w podróż po prowincjonalnej Hameryce. Kraju, który w filmie wcale nie wygląda na wielki, na lidera świata — raczej jest to opowieść o fałszywych wartościach, których cena to dolar w dzień targowy… Najlepszym filmem uznano ukraiński obraz „ATLANTYDA” (reż. Wałentyn Wasjanowycz). Obraz to jeden ze zwycięzców ubiegłorocznego Festiwalu Filmowego w Wenecji, w tym roku został wysunięty przez Ukrainę do zdobycia „Oscara” w kategorii „Najlepszy film nieanglojęzyczny”. Już to jest warte tego, aby go obejrzeć (w kinach pojawi się równo za miesiąc). No i jest to po prostu film wybitnej światowej klasy. Z niezwykle przemyślanym, wyważonym do ostatniego milimetra ekranowego systemem obrazowania. Nadtragiczny obraz ukraińskiego bytu, jakim może on się stać już za 5 lat (wydarzenia filmu rozgrywają się w 2025 roku). Wojna się skończyła — nie zapomnijcie. Zapomnieć nie można: wypalona ziemia, zabita, przeszyta minami i ludzkimi trupami. Bohaterka filmu, z wykształcenia archeolog, pracuje niemal w swoim zawodzie: wydobywa ludzkie szczątki spod ziemi. W pewnym sensie bada na podstawie kości dotychczasową cywilizację, tę samą Atlantydę, po której nie zostało nic żywego. Oprócz kilku ludzi… A jeszcze w innym sensie, być może nieprzewidzianym przez autora obrazu, jego dzieło wpisuje się w szereg filmów, który zaczyna się „Ziemią” Dowżenki (początki ruiny Ukraińskiego Kosmosu), a kontynuuje „Studnią dla spragnionych” Jurija Illenki, którą w połowie lat 60. spłoszeni urzędnicy schowali gdzieś daleko (ukraińska wieś, zasypana piaskami i zapomnieniem)… Najlepszym ukraińskim filmem pełnometrażowym (w konkursie obrazów narodowych) jury uznało film „Bies” Jehora Trojanowskiego, który otrzymał również nagrodę jury FIPRESCI. Wstrząsająca opowieść o ojcu spod Mariupola, który stracił na wojnie w Donbasie swojego syna. Najprawdopodobniej z ręki rosyjskiego bojownika Bieslera, czyli Biesa… Stary ojciec pracuje niczym cała grupa śledcza. Jego celem, choćby i mało osiągalnym, jest dotarcie do tego Biesa, zniszczenie go… OMFF zakończył się całkiem pomyślnie, z czego można pogratulować zespołowi festiwalowemu. Zapoznanie się z programem konkursowym i pozakonkursowym (powiedzmy, retrospektywą słynnego Szweda Roya Anderssona) można kontynuować jeszcze przez cały ten tydzień. W trybie online, oczywiście.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
