Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 3strona oryginału ↗

ZWOLNIENI ZA… ZASŁUGI DLA NARODU UKRAIŃSKIEGO, czyli PREZENT Z OKAZJI URODZIN

Слово Просвіти, №43 за 2007 рік

Otwarty list do Ministra Kultury i Turystyki pana Bohuckiego J. P. Panie Ministrze! Przede wszystkim przyjmij moją szczerą wdzięczność za to, że wreszcie zatrzymałeś haniebną akcję mojego prześladowania, rozpętaną przez zaporoskich „regionałów", i to w tak wyrafinowany i szlachetny sposób. 4.10.2007 r. (5.10 — dzień moich urodzin) podpisałeś rozkaz o zakończeniu działania kontraktu, zawartego 31.03.2005 r. między mną a ówczesną minister kultury Oksaną Biłozir, ale zamiast daty, kiedy dokładnie zostałem zwolniony ze stanowiska dyrektora generalnego Państwowego Rezerwatu „Chortycja", przezornie pozostawiłeś myślnik. Dlaczego? O tym — nieco niżej. Teraz zaś chcę publicznie przypomnieć Ci przebieg wydarzeń, które poprzedziły Twój wyjątkowo szlachetny czyn, bo moja historia to bynajmniej nie moja prywatna sprawa. Społeczeństwo Ukrainy musi wiedzieć, jaką KULTURĘ uporczywie narzucacie naszemu społeczeństwu Wy i tacy jak Wy, wiecznie „wczorajsi". Ile przenikliwych listów napisałem do Ciebie przez dziewięć ostatnich miesięcy Twojej błyskotliwej kadencji ministerialnej, z drugiego zaś zakątka, o tych igraszkach, które zaczynano (a teraz się toczą!) wokół Chortycji… Naiwnie starałem się zwrócić Twoją uwagę na to, że obejmując kierownictwo tak niełatwego rezerwatu, jakim jest Chortycja, wiosną 2005 roku zabrałem się do pracy nie dla siebie, lecz dla Ukrainy; że w tej dziedzinie w niepojęcie krótkim czasie osiągnięto niemałe rezultaty, że… I tak dalej. Prosiłem Cię o pomoc (przecież kierujesz UKRAIŃSKĄ KULTURĄ), bo zaporoscy władcy (również wiecznie „wczorajsi"), którzy z przerażeniem obserwowali zbawienne zmiany na Chortycji, doczekawszy się sprzyjającego im klimatu politycznego w kraju, rozpętali przeciwko mnie haniebną kampanię. Dlaczego? Bo ci ludzie NIE POTRZEBUJĄ CHORTY­CJI JAKO PRAWDZIWEGO REZERWATU! Oczywiście do ataku na mnie rzuciła się grupa wysoko postawionych zaporoskich „regionałów", wyrafinowanie (ale zza węgła) kierowana przez „naszego-ukraińca", który w wyniku dzikiego zbiegu okoliczności i wbrew nawet cieniowi zdrowego rozsądku znalazł się w fotelu przewodniczącego obwodu zaporoskiego. Powstrzymując szalony nacisk, liczyłem na wsparcie mojego rodzimego Ministerstwa Kultury i Turystyki oraz jego dzielnej Państwowej Służby ds. Narodowego Dziedzictwa Kulturowego, a co otrzymywałem w zamian? Cyniczne rady (między innymi osobiście od Ciebie), by „znaleźć wspólny język z kierownictwem (z kim???— K.S.) na miejscu", oraz nieustanne pouczenia, by „szukać inwestorów, a nie liczyć na państwowe dotacje". Oto takie pouczenia jednego urzędnika państwowego drugiemu urzędnikowi państwowemu w kwestii tego, jak prowadzić sprawy państwowe. A jednak znajdowałem inwestorów, a nawet ofiarodawców! Przepraszam za nieskromność (dość już udawania skromności), ale właśnie dzięki moim wysiłkom, przy wsparciu byłego przewodniczącego obwodu Ju. Artemenki, otrzymano prawie 14 000 000 hrywien od kombinatu „Zaporiżstal" na budowę kompleksu historyczno-kulturalnego „Zaporoska Sicz". Z radością raportowałem Ci, że siłami strażników i pracowników rezerwatu w ciągu ponad roku wykonano prace urządzeniowe na Chortycji na kwotę około 500 000 hrywien! A co w odpowiedzi? Przytyki zza węgła, bezpodstawne roszczenia, podejrzenia, a kiedy wszyscy przekonaliście się, że na mnie to nie działa, rozpoczęła się seria kontroli. 20.03.2007 r. zwróciłem się do Ciebie listem, że nas oszukują: rezerwat (jestem dumny z tego naszego zwycięstwa!) po kilkumiesięcznej wyczerpującej walce otrzymał Państwowy akt na prawo stałego użytkowania CAŁEJ ziemi Chortycji i przyległych wysp, a tymczasowi użytkownicy ziemi jakoś nadal płacą czynsz dzierżawny Radzie Miejskiej Zaporoża. Pomóż wyjaśnić to, Jurii Pietrowiczu! W odpowiedzi — milczenie. Prosiłem (27.03.2007 r.) o kwalifikowane wyjaśnienie w sprawie prowadzenia podwodnych prac archeologicznych, bo w Zaporożu jest tyle „dowolnych interpretacji" na ten temat — od Ciebie żadnej reakcji. Pisałem (21.02.2007 r.), że nacisk wywierają na mnie inwestorzy z bardzo, łagodnie mówiąc, dziwnymi propozycjami, więc przyślij, Jurii Pietrowiczu, kijowskich prawników, bo zaporoscy prawnicy od stóp do głów są zaangażowani przez władze lokalne, a Ty — jakbyś wodę w usta nabrał. Nie, reakcja jednak była. Z nadzwyczajną gotowością i szybkością, w odpowiedzi na donosy na mnie biało-niebieskich władców Rady Obwodowej Zaporoża, nie przyjąwszy mnie i nie wysłuchawszy (Twój pomocnik Hennadij Romanowicz pewnie strzeże Twojego spokoju), wysłałeś do rezerwatu potężny desant kontrolerów na czele z panią M. Hromową, którą niedawno, na wniosek wicepremiera — znanego D. Tabaczника — przydzielono do przewodniczącego Państwowej Służby ds. Narodowego Dziedzictwa Kulturowego pana Kuczeruka w randze jego zastępcy ds. rezerwatów (wcześniej takiego stanowiska nie było) wraz ze służbowym „mercedesem" (nawiasem mówiąc, pan Kuczeruk nie ma służbowego samochodu. Czyż to nie cud, Panie Ministrze? Ale to „drobnostki"). Kijowscy „desantnicy" przybyli na Chortycję i, połączywszy się z zaporoskimi „regionałami", z zapałem rozpoczęli kontrolę. Nieuzbrojonym okiem widzieli wszyscy — od dyrektora generalnego po dozorcę — że ta banda przybyła sprawdzać nie rzeczywisty stan rzeczy na legendarnej wyspie, lecz szukać „kompromitujących materiałów" na Sushki. Nie znaleźli, nie wykopali. Notatka, którą po podsumowaniu „pracy" komisji przygotowała pani Hromowa, nie wytrzymywała żadnej krytyki, dlatego wielokrotnie zwracałeś ją do poprawy. Nawet w ostatecznym, wymęczonym wariancie łatwo ją obalili pracownicy rezerwatu. Uwagi, które podpisałem u Ciebie, Panie Ministrze, istnieją. Ale Tobie są niepotrzebne. Otrzymałeś od „regionałów" społeczne zamówienie, by odsunąć Sushki od stanowiska, dlatego uparcie szukałeś dalej, do czego by się przyczepić, czyim autorytetem uderzyć we mnie, więc wysłałeś na Chortycję panów A. Hajdamakę i O. Bystruszkina. Myślą znanego artysty i nowo upieczonego pracownika Sekretariatu Prezydenta Ukrainy (jakoby już i „pomarańczowi" są przeciwko Sushkowi) chciałeś poprzeć swoje zdanie na mój temat. I poparłeś. Panowie Hajdamaka i Bystruszkin (zwróćcie uwagę, jakie wymowne nazwiska!) najechali nagle, ze mną się nie spotkali, na Chortycji spędzili kilka godzin, rozmawiali tylko z tymi, których przezornie podsunęli im moi „życzliwi", więc usłyszeli to, na co tak czujnie nastawione były Twoje wrażliwe uszy, Panie Ministrze. Jednak szczytem stała się wizyta Twojego pierwszego zastępcy, wysłannika niewyczerpanego donieckiego źródła kadr — W. Stasewycza, 11 września tego roku. Ten pan również nie zechciał się ze mną spotkać (w rozmowie telefonicznej z nim prosiłem o spotkanie, a zgodę lekarza na nie miałem). Zamiast tego zebrał moich zastępców i ogłosił, że jakoby Sushkowa pieśń została wyśpiewana do końca, jego odwołanie (na nalegania „regionałów") rzekomo uzgodniono z Sekretariatem Prezydenta Ukrainy, więc dyrektor generalny ma się spieszyć z napisaniem oświadczenia o rezygnacji. Właściwie napisać można, ale na jakiej, przepraszam, podstawie? Pan Stasewycz z gotowością dał do zrozumienia: dziś nie ma podstaw, pojawią się jutro — zaporoscy funkcjonariusze organów ścigania, którzy dziś przetrząsają rezerwat, coś znajdą. Więc nie warto drażnić gęsi. Owszem, tak to właśnie wygląda. Lecz mimo wszystko… Pozostało pytanie: na jakiej podstawie pisać oświadczenie o zwolnieniu właśnie dziś? A dlatego, że Sushko nie dogadał się z władzami lokalnymi. Zgoda, nie ma kontaktu biznesowego. Ale dlaczego nikt — ani Hromowa, ani Hajdamaka z Bystruszkinem, ani Stasewycz — nie zapytał o przyczynę „niesnasek"? Dlaczego nie chcecie dostrzec, jakie nieszczęście grozi Chortycji, jeśli spełni się plan jednego z zaporoskich biznesmenów (chłopaczka, którego w Zaporożu nikt poważnie nie traktuje, bo biznesmen z niego niewyraźny, polityk — bezmyślny), aby zamiast nieustępliwego Sushki postawić innego — bezwolnego i uległego (nawiasem mówiąc, wzdłuż i wszerz samoskompromitującego się) — i realizować na świętej wyspie swoje prywatnowłasnościowe zamiary? Dlaczego nie było reakcji na moje doniesienia, jakie propozycje dotyczące mienia chortyckiego składał mi obecny kierownik Zaporoskiej Obwodowej Państwowej Administracji? Oczywiście ich nie przyjąłem i dlatego zaczęto mnie szykanować ze wszystkich stron. Na koniec — o sprawach osobistych. Nigdy nie trzymałem się fotela dyrektora generalnego, a jednak nie uważam się ani za niedbałego, ani tym bardziej za przestępcę. Wiele zrobiłem dla Chortycji i zasługuję na szacunek wobec siebie, niezależnie od układów kogoś z kimś, od porozumień dotyczących mojego losu za moimi plecami, od „zaleceń" sztucznie i celowo (!) powołanych „rad nadzorczych". Wykonuję świętą pracę, dlatego prosiłem Cię, byś dał mi możliwość spokojnie dopracować do końca okresu obowiązywania kontraktu (marzec 2008 roku). W tym czasie wszyscy razem, bez politycznych koniunktur, powinniśmy byli przygotować godnego następcę, a nie oddawać wyspę w ręce samozakochanego i zarozumiałego chłopaczka z tłumem „prywatyzatorów". Nie posłuchano, nie poparto. 17 października, po zakończeniu leczenia w sanatorium, wracam do pracy, a po obiedzie do kancelarii rezerwatu przynoszą kopię rozkazu o moim zwolnieniu. Kartka papieru równa, jakby spod żelazka, do tego… z mokrą pieczątką „Zgodne z oryginałem" zamiast Twojego autografu. Czym tak szybko dostarczono ją ze stołecznego grodu Kijowa? Samolotem? Nie. Przygotowano ją wcześniej i przywieziono do Zaporoża z wyprzedzeniem. Oszałamiający dokument: nie tylko stoi w nim data, kiedy wyszedł na świat (4.10.2007 r.), ale też numer 571/0/17-07, a to nie jest najważniejsze. Tam, gdzie miała stać data zwolnienia, przez trzynaście dni stał myślnik, aż osoba, która nie ma nic wspólnego z tworzeniem rozkazu, w końcu wpisała liczbę: 17 października. Zatem prawie dwa tygodnie oficjalny dokument (przecież ma numer!) pozostawał niedokończony (bez daty zwolnienia), aż ktoś (sądzę, że ta osoba wkrótce stanie się znana) w Zaporożu, na rozkaz z Kijowa, wpisał tam dzień i miesiąc. Słowem, do UTWORZENIA DOKUMENTU URZĘDOWEGO DOPUSZCZONO OSOBĘ POSTRONNĄ, która nie ma do takiej twórczości żadnych praw prawnych. Dobrze mnie zrozumiałeś, Panie Ministrze? Sądzę, że tak. Dlatego gratuluję Ci sukcesu — masz niezrównany talent do pracy z kadrami. Podpisując dokument, posłuchałeś lubieżnych życzeń „dobrodziejów", którzy mają prywatnowłasnościowe interesy wobec Chortycji, a przy tym dzielnie zignorowałeś zdanie ludzi, którzy w pełni poparli moją działalność na stanowisku dyrektora generalnego i wysłali Ci w tej sprawie listy. A są to m.in.: — wszyscy dawni dyrektorzy Rezerwatu Chortyckiego — moi poprzednicy; — wiodący ukraińscy uczeni (historycy, archeolodzy, filolodzy) Zaporoża — profesorowie F. Turczenko, W. Czabanenko, docenci T. Szewczenko, A. Sokulski, H. Kałajda, z Kijowa — profesor W. Otroszczenko, kandydaci nauk J. Bołtryk i W. Zaliźniak; — osiemdziesiąt procent pracowników zespołu Państwowego Rezerwatu „Chortycja". Nie przywiązałeś żadnej wagi do tego, że za wyniki mojej półtorarocznej działalności na stanowisku dyrektora generalnego rezerwatu nagrodzono mnie dyplomem Rady Najwyższej Ukrainy (napisano w nim: „Za zasługi dla narodu ukraińskiego"), mam dyplom i medal Komitetu Rady Najwyższej Ukrainy ds. Kultury i Duchowości, medal „Za rozwój ziemi zaporoskiej" i jeszcze szereg różnych dyplomów i dyplomików. W końcu zlekceważyłeś fakt, że w wyniku znanej ogólnoukraińskiej akcji „Siedem cudów Ukrainy" Rezerwat Chortycki zebrał największą liczbę głosów — 26 000. Co zaś zarzuciłeś mi, podpisując rozkaz o moim zwolnieniu wtedy, gdy — nawiasem mówiąc — przebywałem na leczeniu? Co więcej, nie uprzedzając mnie na dwa tygodnie, jak przewiduje punkt 5.6 kontraktu… W rozkazie wskazano, że na podstawie decyzji rady nadzorczej Państwowego Rezerwatu „Chortycja" z 29.08.2007 r. (tego dnia przebywałem na zwolnieniu lekarskim, więc posiedzenie pospiesznie, nielegalnie powołanej rady odbyło się — jeśli w ogóle się odbyło — bez mojego udziału, zaocznie) oraz „za nienależyte wykonywanie punktów kontraktu…" Jakich właściwie? 2.1.1 — niedopełnienie wykonania państwowych programów rozwoju ochrony dziedzictwa kulturowego i muzealnictwa… W rzeczywistości zorganizowałem całodobową i całoroczną ochronę najcenniejszej części Chortycji — Plawni, osady staroruskiej Protowczoje; po raz pierwszy na Ukrainie rozpoczęto prace nad odbudową kurhanów, a w ciągu dziewięciu miesięcy stworzono memorialno-turystyczny kompleks „Scytyjski stan". 2.1.2 — niezapewnienie wykonania działalności naukowo-badawczej, kulturalno-oświatowej, ekspozycyjnej, zasobowej, remontowo-konserwatorskiej… W rzeczywistości w ciągu dwóch lat ukończono badania kompleksu kultowego epoki brązu, odkryto i zbadano kompleks kromlechów z tej samej epoki, zbadano i zrekonstruowano około dziesięciu kurhanów, kolekcję zasobową kamiennych wytworów uzupełniono prawie setką nowych eksponatów, rozpoczęto reekspozycję Muzeum Kozactwa Zaporoskiego; ukończono (po raz pierwszy od 23 lat) remont budynku administracyjnego; wydano około 20 pozycji drukowanych (książki, broszury, prospekty, wkrótce ukaże się zbiór prac naukowych) i tak dalej. 2.1.10 — niedopełnienie dyscypliny finansowej… Rezerwat zawsze jasno i terminowo składał sprawozdania, a nasze sprawozdania zawsze przyjmowano BEZ UWAG. 2.1.14 — nieukierunkowywanie działalności pracowników placówki na uznanie jej autorytetu na szczeblu państwowym i międzynarodowym… Aby nie wdawać się w „szczegóły" (systematyczne wystąpienia w prasie, w radiu i w telewizji), wystarczy powiedzieć o błyskotliwym zwycięstwie w ogólnoukraińskim sondażu „Siedem cudów Ukrainy" oraz o mnóstwie pochwalnych publikacji w prasie, w telewizji, w księgach wpisów turystów. 2.1.15 — nieprzestrzeganie norm obowiązującego prawa, niedoskonalenie form i metod zarządzania… Tu jestem zupełnie zakłopotany, bo nijak nie mogę pojąć, co miałeś na myśli, Panie Ministrze? Zatem do mojej dyspozycji jest mnóstwo dowodów na to, że kierowałem rezerwatem znacznie lepiej, sprawniej, skuteczniej niż Ty kulturą ukraińską — oświadczam to publicznie i z pełną odpowiedzialnością, a zatem na tym kończę. Na koniec nie życzę Ci niczego, bo powiedzieć coś miłego język mi się nie obraca, a złego — wychowanie nie pozwala. Więc żyj sobie… Kostiantyn SUSZKO, członek NSPU, laureat nagrody im. Iwana Franki, tymczasowo bezrobotny

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn