Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 4strona oryginału ↗

Być patriotami – to umieć bronić Ojczyzny

Слово Просвіти, №43 за 2021 рік

Zakończenie. Początek w numerze 42 z 2021 roku. Wira KYTAJHORODSKA, przewodnicząca Czerniowieckiego obwodowego zjednoczenia Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta”: – Niedawno w Chocimiu odbyły się obchody 400-lecia bitwy pod Chocimiem, zwycięstwa naszego kozactwa. Władze włączyły się do tego wydarzenia jedynie symbolicznie. Przeprowadzono koncert, zorganizowano konferencję naukowo-praktyczną. Ale tak, żeby świat tego nie słyszał i nie widział, żeby wydarzenie zamieniło się w zwykły festiwal. Na terenie twierdzy chocimskiej znajduje się piękna świątynia, zbudowana w XVII wieku. Nadano jej imię Aleksandra Newskiego. Rozumiecie, jak zadziałała rosyjska nawała, kremlowska ideologia, żeby na tej ziemi, gdzie poległy setki ukraińskich kozaków, gdzie zostały założone perspektywy naszego państwa, stała świątynia imienia człowieka kanonizowanego przez Rosyjską Cerkiew Prawosławną. Bardzo proszę naszych kolegów-prośwician z całej Ukrainy i spoza jej granic o dołożenie wszelkich starań, aby tę świątynię przemianować. Zaproponowałabym nadanie jej nazwy Święto-Pokrowskiej, ponieważ Pokrowa jest opiekunką naszego kozactwa. Jeśli chodzi o naszą pracę, to uważam, że każdy nauczyciel, każdy medialnik, naukowiec, wszyscy, którzy uważają się za Ukraińców, powinni stanąć w szeregach wielkiej proświciańskiej armii. Każdy na swoim miejscu powinien opowiadać prawdę historyczną, prawdę teraźniejszości dla tych, którzy jej nie znają. Petro CZERNEHA, doktor nauk historycznych, profesor: – Naród ukraiński prowadzi dziś wojnę, on jak nikt inny zna cenę tej wojny. Większych ofiar z powodu wojen i głodomorów nie poniósł żaden naród Europy. Mogłoby nas dziś być 85 milionów, gdybyśmy nie stracili 40 milionów w XX wieku z powodu wojen, głodomorów, deportacji, emigracji. Ale dlaczego ponosimy straty dzisiaj? I straty nie tylko na wojnie, ale we wszystkich sferach naszego życia. Jesteśmy mononacją. W około 80% jesteśmy Ukraińcami. Jednak cały czas z ekranów telewizorów słyszymy, że jesteśmy narodem wielonarodowym. Żadnym nie jesteśmy wielonarodowym. Jak w innych krajach, u nas żyją przedstawiciele innych nacji, jest kilka mniejszości narodowych. Problem polityki narodowej polega na tym, że u władzy nie mamy ukraińskiego czynnika etnicznego i tak się złożyło historycznie. W ciągu lat 20. i 30. na Ukrainę sprowadzono setki tysięcy Rosjan i Żydów, którzy rządzili – od najwyższych organów władzy po organy karne. A po wyzwoleniu Zachodniej Ukrainy od nazistów w latach 1944–1945 przywieziono tam milion Rosjan, którzy zajęli stanowiska kierownicze. Dziś większość deputowanych ludowych to potomkowie tamtych kadr etnicznych, pozbawieni ducha narodowego, charakteru narodowego. Dlatego też ich polityka nie ma treści narodowej. Mija 100 lat od strasznego Hołodomoru lat 1921–1923. W wydanej niedawno przez Instytut Historii „Historii ukraińskiego chłopstwa” nie napisano, przez kogo został zorganizowany, kto kierował tymi procesami, jaki był wtedy skład narodowy organów władzy. Dlaczego? Trwa wojna, mamy straszne straty. A co słyszymy ze środków masowego przekazu? Liczbę naruszeń i liczbę strat. A dlaczego nie ma programów o heroizmie, o dramacie życia? A wychować patriotów można tylko na propagandzie męstwa, heroizmu. Trzeba także pokazywać całą tragedię wojny. Ludzie tego nie uświadamiają sobie. Podczas II wojny światowej około miliona Ukraińców zostało kalekami, 100 tysięcy zostało bez nóg. Jest to i dzisiaj. I takie przykłady trzeba przytaczać, żeby pokazać oblicze wroga. Według danych sondażu socjologicznego 47% Ukraińców przychylnie odnosi się do Rosji. Więc jakie może być zwycięstwo, jak je zdobędziemy? Czym? Wroga trzeba demaskować. Nie widzimy dziś działań organizacyjnych władzy nie tylko w polityce narodowej, ale i w pracy ideowo-patriotycznej. Jedźcie na wojnę, pokazujcie rannych, dzieci-sieroty, ludzkie cierpienia. To zjednoczy nasz naród, zmusi go do spojrzenia na Rosję w inny sposób. Wałerij FRANCZUK, artysta ludowy Ukrainy, laureat Nagrody Szewczenkowskiej: – Pokrowa i obrońcy Ojczyzny to jedna całość. Pokrowa osłaniała swoim omoforionem naszych wojowników od nieszczęść, od porażek. Dobrze wymyślono to połączenie w jednym święcie. Myślę, że to Boże zrządzenie. Święta Matka Boża i święci są ci ludzie, którzy oddali swoje życie za Ukrainę, którzy ryzykują nim dla Ukrainy dzisiaj. Słuchamy, że znowu zmarł lub zginął nasz wojownik. Ale nie wiemy, co było po stronie wroga. Kiedy już będziemy wiedzieć, ilu naszych wrogów tam poległo? Każdego dnia serce pęka, cierpimy z tego powodu. Ale moje serce artysty chce poczuć, że oni też cierpią. Na każdy ich strzał – setki naszych strzałów. Żeby na długo zapamiętali, że nie warto tak postępować z Ukraińcami. Nasza historia jest niezwykle wycierpiana przez naród ukraiński. 100 lat temu wysłano nas w niebyt. Traktat wersalski nakazał wykluczyć Ukrainę z Ligi Narodów i oddano nas na pastwę Moskalom i Polakom. Kiedy to wreszcie się skończy? Cierpimy nie tylko my. Przypomnijmy Gruzję, Naddniestrze. Trzeba zebrać się razem i powiedzieć swoje słowo, że czas wrogom wynosić się z naszej ziemi. Wszystkim razem stanąć i pokazać swoją siłę. Nie słuchać tych, którzy mówią, że nie można strzelać, że trzeba się dogadywać. Musimy wziąć się w garść jako naród i powiedzieć im stanowcze „nie!”. Mykoła SZKURKO, przewodniczący Niżyńskiego zjednoczenia Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. Tarasa Szewczenki: – Chciałbym zatrzymać się na tych aspektach, które zależą od nas. Dużo mówiono o tym, że nasza władza robi coś nie tak. A co możemy robić my? Nazwa naszego państwa to Ruś i nie trzeba z niej rezygnować. Myślę, że w naszej Konstytucji powinno być zapisane, że jesteśmy spadkobiercami dawnego państwa Ruś. A państwo Moskiewskie, jak zawsze, ukradło i przywłaszczyło sobie nazwę. Ale to nie powód, żebyśmy rezygnowali z naszej dawnej nazwy. Co do alfabetu łacińskiego. Jest on używany nawet teraz w toponimach. Myślę, że nazwy takich słów jak „Ukraina” i „Kijów” trzeba podawać w alfabecie łacińskim z naszą literą „ї” z dwiema kropkami. Tak samo możemy używać alfabetu łacińskiego do nauki języka ukraińskiego przez obcokrajowców. Żeby ułatwić im percepcję na początkowych etapach opanowywania ukraińskiego. I o tak zwanej odwróconej fladze. Mowa o żółto-błękitnej i niebiesko-żółtej fladze. Wszystko to nasze dziedzictwo historyczne. To dwie różne flagi. I podczas Rewolucji Ukraińskiej w 1917 roku na Ukrainie podrosyjskiej używano właśnie żółto-błękitnej flagi. W swojej poezji Ołeksandr Ołeś opiewał ten słoneczno-błękitny sztandar. Nie musimy wypierać się naszego dawnego symbolu. Jego również trzeba używać. Teraz po Ukrainie odbywa tournée rosyjska historyczka Tetiana Tairowa ze swoją nowelą o Mazepie. Będzie jeszcze nakręcony film fabularny – rosyjskie spojrzenie na naszą historię. Byłem na prezentacji w Baturynie, potem w Niżynie, Kijowie. Przeczytałem tę książkę. Radzę uważnie przeczytać ją wszystkim, a zobaczycie, jakie tam zostały położone akcenty. Kost Hordijenko i Petro Doroszenko są tam negatywnymi postaciami. Tak zwani prawosławni są tam pozytywni, a nieprawosławni, którzy pomagali nam bić Moskali, pokazani są jako wrogowie. Jewhen LUPAKOW, honorowy przewodniczący Związku Oficerów Ukrainy: – Mówiliśmy o języku. Jednoznacznie – to jest najważniejsze. Swego czasu prezydent Łeonid Krawczuk powiedział: „Na Ukrainie – język ukraiński”. W Sewastopolu zaczęto uczyć się języka ukraińskiego. A za następnego prezydenta zniesiono to. Wszystko zależy od władzy. Mówimy, że władza jest zła. A czyż przyleciała ona z kosmosu? Jeśli naród wybiera taką władzę, to trzeba pracować przede wszystkim z narodem. Trzeba wychowywać tych ludzi, aby podczas wyborów nie sprzedawali się, zachowywali się jak Ukraińcy. Jeszcze mówimy, że źli są Ukraińcy. Dzisiaj już mówiono, że podczas hołodomorów Ukraińców umyślnie wymorzono. Kontynuujemy publikację wystąpień uczestników „okrągłego stołu”: „Odrodzenie patriotycznej świadomości narodu i wychowanie ukraińskich bohaterów”.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn