Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 14strona oryginału ↗

UKRAINA: POLSKIE SPOJRZENIE

Слово Просвіти, №44 за 2005 рік

WYDARZENIE SPECJALNE Zdjęcie Kateryny Tarczewskiej W ramach festiwalu filmowego „Mołodist” odbyło się szczególne wydarzenie — prezentacja filmu polskiego reżysera Jerzego Hoffmana „Ukraina: narodziny narodu”. Na film rzeczywiście czekano — takiego kompletu widzów w Domu Kina dawno już nie było. Kiedy polski reżyser wyszedł, by zaprezentować swój obraz, dyrektor festiwalu filmowego „Mołodist” Andrij Chałpachczi zażartował, że więcej filmów Jerzego Hoffmana nie będzie tu wyświetlanych, bo kolejnej takiej premiery Dom Kina po prostu nie wytrzyma — kinomani zburzyliby go do fundamentów. Sam Hoffman zaznaczył, że nie odbywa się premiera filmu, a prezentacja — wszak mieli zaprezentować jedynie pierwszą z trzech części filmu, która obejmuje okres od najdawniejszych czasów do zniszczenia Siczy Zaporoskiej (dwie pozostałe nie są jeszcze ostatecznie ukończone). Na początku filmu Jerzy Hoffman opowiada, że do stworzenia filmu popchnęła go... książka byłego prezydenta Leonida Kuczmy „Ukraina to nie Rosja”. Hoffmanowi taki tytuł wydał się zbyt dziwny, gdyż to, że Ukraina to wcale nie Rosja — jest rzeczą oczywistą. Jednak reżyser stał się ciekaw zgłębienia naszej zawiłej historii (warto zaznaczyć, że historia jest wielką pasją Hoffmana). Ciekawy fakt: zdjęcia do obrazu zostały zakończone niedługo przed pomarańczową rewolucją, ale bez tych wydarzeń film byłby niepełny, więc Hoffman musiał przepisywać scenariusz. Film zaczyna się jednak nie od historii, a od współczesności — od sondy wśród obywateli Ukrainy w dużych miastach (Kijowie, Charkowie, Odessie, Lwowie) na temat tego, czy potrzebna nam jest niepodległość. Bardzo ciekawie było obserwować reakcję sali — kiedy rozjuszony ankietowany deklarował, że ona nam „nie jest potrzebna” lub wspominał „sojuz nieruszimyj”, to publiczność... śmiała się, a kiedy Ukraińcy z dumą mówili o niepodległości i dumie ze swojego kraju — widzowie bili brawo. Potem zaczynała się historia: przed reżyserem stało trudne zadanie wciśnięcia w 50 minut czasu ekranowego bardzo długiego, niezwykle nasyconego wydarzeniami odcinka czasu, zatem trzeba było pozostawić to, co najistotniejsze, co odsłaniałoby postawiony temat — narodziny ukraińskiego narodu. Obraz nie jest czysto polskim produktem — znaczna część ekipy filmowej pochodzi z Ukrainy, a tekst po ukraińsku czyta Bohdan Stupka. Co do wiarygodności faktów, Jerzy [Hoffman skupił się na] rozwoju na terytorium Ukrainy, jej ważnej roli w europejskiej historii. Autor pragnął pokazać prawdziwie wielki naród z dramatyczną historią. W filmie przed naszymi oczami stają czasy trypolskie, dawnych Słowian, wielka epoka Rusi Kijowskiej, okres upadku po najeździe tatarsko-mongolskim, panowanie polskie, epoka kozaczyzny, wojny wyzwoleńczej, Ruiny, zniszczenia Siczy — wszystko to poparte nasyconym materiałem wideo. Sala przyjęła film bardzo ciepło i długo oklaskiwała reżysera, który oglądał swój film razem ze wszystkimi. Rozmowa z dziennikarzami, niestety, nie wyszła tak idyllicznie, jak z salą. Od razu zaczęły się zarzuty o rzekome nieścisłości historyczne, chociaż ich istota najczęściej sprowadzała się do tego, że Moskwę pokazano jako krwiożerczą, albo że Białorusi poświęcono mało czasu ekranowego, albo że nie tak jak trzeba pokazano prawosławie czy katolicyzm (odnosiło się wrażenie, że

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn