Strona · s. 7strona oryginału ↗
SYNOWIE CZY PASIERBOWIE PAŃSTWA?
Слово Просвіти, №45 за 2011 рік
— Jaka jest struktura i formy pracy UWRU (Ukraińskiej Światowej Rady Koordynacyjnej)? — Rada to światowa organizacja, której członkami są krajowe zrzeszenia Ukraińców za granicą oraz organizacje społeczne w samej Ukrainie. Prezydium Rady wybierane jest na Forach. Liczy ono 36 osób. Jedna trzecia reprezentuje wschodnią diasporę ukraińską, jedna trzecia — zachodnią, reszta to przedstawiciele organizacji społecznych Ukrainy. Odpowiednio jest przewodniczący UWRU i trzech jego zastępców, reprezentujących diaspory oraz Ukrainę. Wymienię ich. Ponieważ Olha Kobec reprezentuje właśnie Ukrainę, faktycznie pełni ona obowiązki pierwszego zastępcy, a także jest przewodniczącą Sekretariatu UWRU. Zastępcą ze strony diaspory wschodniej jest przewodniczący Zjednoczenia Ukraińców Rosji, profesor Taras Dudko, ze strony diaspory zachodniej — Stefan Romaniw, sekretarz generalny Światowego Kongresu Ukraińców, przedstawiciel Australii. Wybór zastępców jest symboliczny. Rosja jest najbardziej problematyczna pod względem sytuacji diaspory ukraińskiej. Jeśli chodzi o ŚKU, to jest to znana międzynarodowa organizacja społeczna, która skutecznie działała na długo przed powstaniem państwa ukraińskiego i, uważam, w znacznym stopniu przyczyniła się do tego, że Ukraina stała się niepodległa. W nowo wybranym prezydium Rady są ludzie, którzy od dawna zajmują się pracą z ukraińską zagranicą. Członkiem prezydium UWRU jest także przewodniczący Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” Pawło Mowczan. Mamy dobrą współpracę z „Proświtą”, jej produkty, w szczególności książki i płyty, rozpowszechniamy wśród Ukraińców za granicą. Zgodnie z decyzją Forum, UWRU zostało znacznie odmłodzone. Wszak obecnie pojawiła się diaspora młodzieżowa, która po Światowym Forum przeprowadziła własne forum. — Jakie zatem główne priorytety wyznaczyło sobie UWRU, wychodząc z decyzji Światowego Forum? — Materiały Forum, uchwały wszystkich siedmiu sekcji oraz główną uchwałę natychmiast skierowano do najwyższego kierownictwa państwa — Prezydenta, przewodniczących parlamentu i rządu, ministra spraw zagranicznych oraz ministra kultury. Materiały Forum to praktycznie koncepcja pracy z ukraińską zagranicą. Obecnie przygotowywany jest Program Państwowy takiej pracy do 2015 roku. Zatem wiele materiałów Forum zostało wziętych za bazę tworzonego programu. Wśród priorytetów pracy UWRU jest kwestia młodzieży. Stworzyliśmy specjalną komisję przy prezydium ds. pracy z diasporą młodzieżową. W skład komisji weszli m.in. przedstawiciele Młodego Ruchu, Młodzieżowego Kongresu Nacjonalistycznego. Drugi priorytet — praca z migrantami zarobkowymi. Arcyważny problem. Stworzyliśmy komisję ds. pracy z migrantami, do której weszli przedstawiciele krajów z największą liczbą migrantów zarobkowych, a są to Hiszpania, Włochy, Portugalia. Nawiązaliśmy kontakt z organizacjami społecznymi pracowników zarobkowych lub byłych migrantów, które działają w poszczególnych regionach Ukrainy. W najbliższym czasie zaplanowano wielką międzynarodową konferencję naukową w Tarnopolu poświęconą problemom migracji zarobkowej. Trzeci priorytet — sytuacja społeczności ukraińskich na terytorium byłego Związku Radzieckiego. Odbyła się już podróż delegacji prezydium UWRU do Kazachstanu, gdzie znajduje się jedna z najliczniejszych diaspor ukraińskich, druga lub trzecia na świecie. Mieliśmy spotkania z władzami, przedstawicielami Zgromadzenia Narodów Kazachstanu, którego przewodniczącym jest prezydent państwa Nazarbajew. Spotykaliśmy się z deputowanymi medżlisu — parlamentu państwa, Ukraińcami z pochodzenia, oczywiście mieliśmy spotkania ze społecznością ukraińską, odwiedziliśmy ukraińskie szkoły. Jest wiele pozytywów dotyczących sytuacji Ukraińców, jak i innych mniejszości narodowych, w Kazachstanie. Ukraińców tutaj słychać. Kosztem budżetu wydawana jest ogólnokrajowa gazeta ukraińska, działają ukraińskie szkoły niedzielne, a prawo w Kazachstanie przewiduje częściowe utrzymanie szkół narodowych z budżetu. Jeszcze jeden ważny kierunek pracy, i to wywołuje u nas ogromne zaniepokojenie, to sytuacja diaspory ukraińskiej w Federacji Rosyjskiej. Ani jednej ukraińskiej szkoły, z wyjątkiem jedynej w Baszkortostanie, ani jednej gazety, cerkwi. Spotykaliśmy się z Wysokim Komisarzem OBWE ds. Mniejszości Narodowych Knutem Vollebaekiem. Zwróciliśmy jego uwagę (będziemy stale zwracać uwagę OBWE) na wprost dziką sytuację z Ukraińcami w Rosji. Chodzi o to, gdy pod zmyślonymi pretekstami zamyka się federalne zrzeszenia Ukraińców, autonomie narodowo-kulturalne, przy czym wbrew umowom międzynarodowym, które zawarła sama Rosja. Jeszcze jednym priorytetem wyznaczyliśmy rozwój struktur UWRU w samej Ukrainie. Praktyka pokazuje, że znaczna część problemów leży w regionach państwa. Ludzie migrują za granicę, tutaj zostają ich rodziny. Kontaktujemy się z regionalnymi organami władzy, społeczeństwem, zaczynamy tworzyć struktury regionalne, które będą zajmować się pracą z migrantami ze swoich regionów. A to, przypomnę, łącznie do 6 milionów naszych obywateli. Będziemy nalegać, aby w następnych wyborach parlamentarnych mogli skorzystać ze swojego konstytucyjnego prawa do wybierania, głosowania, posiadania swoich przedstawicieli w naszym parlamencie. — Na Światowym Forum wyrażano poważne zaniepokojenie niezadowalającym poziomem wsparcia przez nasze państwo ukraińskiej zagranicy. Jest nad czym pracować? — Pomimo nakreślonych przez Forum poważnych problemów, pomimo deklaracji naszych władz o poprawie pracy, niestety, dzisiaj jeszcze nie ma zauważalnych zmian. W projekcie Budżetu Państwowego na 2012 rok nie zwiększono finansowania pracy z ukraińską zagranicą. Wcześniej była osobna pozycja budżetowa dotycząca pracy UWRU z diasporą, ale teraz ta pozycja jest zmieszana z jakimiś innymi problemami, które nie mają żadnego związku z ukraińską zagranicą, na przykład finansowaniem pracy z mniejszościami w samej Ukrainie. Nie widzimy w planach władz utworzenia Państwowego Komitetu ds. pracy z Ukraińcami za granicą, co obiecano w orędziu Prezydenta Janukowycza do Forum. Wszakże jest i pozytyw: w ustawodawstwo wprowadzane są zmiany, które wzmacniają ochronę praw Ukraińców za granicą. Projekt ustawy przeszedł pierwsze czytanie, prosiliśmy na spotkaniu z przewodniczącym Rady Najwyższej Łytwynem, aby ustawę szybko uchwalono.
Planów i pragnień mamy wiele, ale tylko dzięki darowiznom i składkom członkowskim nie da się prowadzić solidnej, poważnej pracy z diasporą. Musimy czuć, że konstytucyjny zapis o tym, iż państwo Ukraina dba o ukraińską wspólnotę za granicą, jest realizowany w praktyce. — Przedstawiciele władz Rosji niedawno oświadczyli, że są gotowi otwierać ukraińskie szkoły, ale, jakoby, wśród Ukraińców w ich państwie jest niewielu chętnych do posyłania swoich dzieci do nauki w nich. Proszę skomentować te oświadczenia. — To wielka mistyfikacja, niepoprawna, nieżyczliwa technologia ze strony rosyjskich władz. Mówił to Fursenko, minister oświaty Rosji, na wspólnej konferencji prasowej z Dmytrem Tabacznykiem. Myślę, że po prostu chcą przerzucić odpowiedzialność na ukraińską społeczność. Czym są ukraińskie szkoły za granicą? Są różne. Na przykład w Tbilisi jest ukraińska szkoła, gdzie wszystkie przedmioty wykładane są w języku ukraińskim. W Astanie, stolicy Kazachstanu, jest ukraińska szkoła, gdzie nauka odbywa się w języku kazachskim, ale trzy razy w tygodniu wykładany jest język ukraiński. I uczą się tu nie tylko Ukraińcy, ale także Kazachowie, Rosjanie, Niemcy. Byłem w tej szkole. Młodzi Kazachowie nie tylko śpiewali ukraińskie pieśni, ale też przyzwoicie rozmawiali ze mną po ukraińsku. Jakiej szkoły chcemy w Moskwie? Jakiej chcą sami Ukraińcy z tego miasta? Słyszą oni oświadczenia ze strony przedstawicieli stołecznych rosyjskich władz: jakoby jaka perspektywa czeka dzieci, jeśli będą się wszystkiego uczyć w języku ukraińskim? Otóż Ukraińcy w Moskwie nie nalegają, aby w szkole wszystkie przedmioty wykładano po ukraińsku, po prostu ma to być dobra szkoła, w której dzieci zdobywałyby godne wykształcenie, ale żeby położono w niej akcent na naukę. Minęło ponad dwa miesiące od V Światowego Forum Ukraińców. Podsumowano na nim współpracę naszego państwa z zagraniczną wspólnotą ukraińską, wybrano ponownie Ukraińską Światową Radę Koordynacyjną, najwyższy organ uzgadniania wysiłków światowego ukraiństwa. Co jest priorytetem w pracy UŚRK, wychodząc z decyzji Forum? Jakie są główne problemy w dziedzinie wzmacniania kontaktów naszego państwa z Ukraińcami za granicą, ochrony ich praw i interesów? Jak włączyła się w pracę nowo wybrana UŚRK? O tym w wywiadzie dla naszej gazety opowiada wybrany na Światowym Forum przewodniczący UŚRK Mychajło RATUSZNYJ. Rozmawiał Petro ANTONENKO Zdjęcie autora Delegacja UŚRK w miejscu pierwszego pochówku hetmana Iwana Mazepy na obrzeżach miasta Bendery (Naddniestrze)
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
