Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 5strona oryginału ↗

LIKNEP DLA „POMARAŃCZOWYCH”

Слово Просвіти, №47 за 2005 рік

APEL Zeszłej jesieni, kiedy większość naszych kolegów ze Związku Pisarzy zacięła się na wezwaniach o ludowego prezydenta, nie wszystkim starczyło odwagi i konsekwencji, by przyjrzeć się, kto właściwie rwie się do władzy za jego plecami? Obecnie słychać niemal rozpaczliwe pisarskie głosy o zgniłym, zakulisowym politykierstwie „nowej” władzy, o oddanej na łup organom fiskalnym patriotycznej prasie, o zaprzestaniu wspierania (nawet tej żebraczej, która była za Kuczmy) periodyków literackich, o złośliwej zemście sługusów, którzy operatywnie przefarbowali się na potrzebny kolor, wobec działaczy kultury, którzy na ukraińskiej prowincji przekonywali wyborcę, że jego życie od razu stanie się niemal rajskie za „nowej” władzy — najgorszym wariantem będzie znów płakać się sobie nawzajem na zebraniach pisarskich czy braciom i siostrom z diaspory. Teraz, kiedy stało się tak, że z naszą pomocą ci ludzie „rządzą” nami, spróbujmy i my porządzić nimi. A do tego — zwrócić na siebie uwagę. Bo czyż nie słyszeliśmy takich wypowiedzi, że i pisarzy w kraju nie ma, a jeśli są, to niech piszą tak, żeby ludzie kupowali ich utwory? Trzeba nauczyć aparatczyka słuchać nas. Jak? Najpierw niech posłuchają wierszy. Tak, jak robili to moi starsi koledzy-przyjaciele. Na moje zaproszenie do przyjazdu do Sachnowszczyzny na spotkania z „czytelnikami” bez wahania odpowiedzieli odpowiedzialny sekretarz Charkowskiej organizacji pisarskiej, pisarz-humorysta Mykoła Wozijanow oraz poeci Wiaczesław Romanowski i Wołodymyr Rodionow. Oprócz spotkań z uczniami kilku szkół przeprowadziliśmy wieczór literacki dla pracowników służb państwowych i organów samorządu terytorialnego. Na mój apel o kupowanie książek gości, śladem zwierzchnictwa, do stolików ruszyli także szeregowi urzędnicy. Jeśli chodzi o szkoły, to sytuacja była odwrotna. Książki zaczęli kupować uczniowie, skłonni do odbioru prawdziwej literatury (której w małych miasteczkach na straganach próżno szukać), a za dziećmi podeszli też niektórzy nauczyciele. Wcześniej musiałem wysłuchiwać (w odpowiedzi na prośbę, by nie przynieść wstydu przed gośćmi) narzekań z powodu niskich płac itp. Wszystko to jest znane. Ale przecież wiemy też o biesiadach w szkołach z okazji jubileuszy kolegów, zdarza się widzieć, jak pedagodzy kupują „jarmarczną” prasę. To znaczy, że przed nami stoi zadanie wychowania jeszcze i nauczyciela, dla którego czytanie byłoby i obowiązkiem służbowym, i potrzebą życiową (jak dla nauczyciela ziemskiego XIX wieku). Więc proponuję, szanowni koledzy po piórze: idźcie ze swoim wysokim słowem do tych, którym powierzono władzę. Nie warto liczyć na to, że bardzo zarobicie na sprzedaży książek, ale coś jednak od was kupią. Cel strategiczny jest znacznie trudniejszy, ale wykonalny: społeczeństwo, naród muszą czytać. Najgorzej będzie, gdy literaci odejdą od misji twórców i przekształcą się w społecznych konsumentów. „Dajcie nam pracę, a jeszcze lepiej — pomoc społeczną, bo jesteśmy biedni, okradzeni przez władzę, ale niech ta władza wydzieli nam kawałek chleba na przeżycie” — oto życiowe credo typowego wyborcy. I my też przyjmiemy tę filozofię? Wołodymyr WAKULENKO, członek NSPU, osiedle typu miejskiego Sachnowszczyzna w obwodzie charkowskim. do domu bez rezultatu. Te i inne momenty Pomarańczowej rewolucji utrwaliły się w pamięci. Bo tutaj i poświęcenie, i męstwo, i rozpacz, i nadzieja, tutaj głos ducha Franki, „co ciało rwie do boju”. I wszystko to realne, prawdziwe, nieudawane, nieprzekalkulowane, niekoniunkturalne. I wszyscy ci Ukraińcy — na ostrzu brzytwy. I wszyscy oni — chociaż stali niżej od sceny — są wyżsi niż niektórzy z tych, którzy byli na scenie. Bo przyszli na Majdan nie zdobywać teczki, a obronić ideę wolnej Ukrainy, zhańbioną przez poprzednie lata Niepodległości. A jeszcze — tutaj ilustracja tego, jak niedaleko było do żywiołowego wybuchu, i nie byłaby ta rewolucja bezkrwawa... Przemyślana taktyka? Scenariusz? Czy wola Boża? Wtedy obserwowałam niemało momentów, kiedy czynnik ludzki mógł zrujnować i scenariusz, i taktykę. Więc nie dostrzec tutaj wyższej logiki i wyższego błogosławieństwa — tylko ślepiec.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn