Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 1strona oryginału ↗

MITY I PRAWDA O HOŁODOMORZE; „PARKAN WOLNOŚCI” W DZIEŃ WOLNOŚCI; ŻYCIE TO CZYNY DOBRA

Слово Просвіти, №47 за 2011 рік

Iryna MAHRYCKA, przewodnicząca Ługańskiej obwodowej filii Stowarzyszenia Badaczy Hołodomorów na Ukrainie Fałszerze historii zawsze mają jeden cel — pomagać autorytarnym reżimom manipulować świadomością swoich obywateli, trzymać ich w ślepocie i uległości. Najwięcej mitów obrosła jednak tematyka Hołodomoru 1932–1933 lat. Najwyraźniej jest ona zbyt ważna dla ideowych potomków organizatorów tamtego wydarzenia. DAWNIEJSZE MITY Najpierwszy mit — „Żadnego głodu nie było i być nie mogło” — opierał się na całkowitym braku w sowieckiej historiografii jakiejkolwiek informacji o masowym wyniszczeniu ukraińskiego chłopstwa. Przypomnijmy wystąpienie na posiedzeniu Zgromadzenia Ogólnego ONZ 10 października 1983 r. sowieckiego historyka Iwana Chmiela i jego oświadczenie, że głód na Ukrainie w 1933 r. to wymysł ukraińskich burżuazyjnych nacjonalistów, którzy służyli Hitlerowi podczas II wojny światowej, potem wyjechali do USA i, by usprawiedliwić swoją obecność tam, zaczęli rozpowszechniać kłamstwo o głodzie. Współczesny historyk, profesor Heorhij Tkaczenko, wtóruje mu: „Mit o Hołodomorze to składowa »harwardzkiego projektu specjalnego«, stworzonego do informacyjno-psychologicznych dywersji przeciwko Związkowi Radzieckiemu, a potem Rosji. W nim wyraźnie widać ukierunkowanie — podsycanie nacjonalistycznych namiętności i przede wszystkim wrogości i nienawiści do Rosji oraz narodu rosyjskiego”. 19 listopada 1986 r. komunistyczny historyk Iwan Kuras wyznał: „Rzeczywiście, w latach 1932—1933 odczuwaliśmy brak artykułów spożywczych. Z jednej strony było to spowodowane suszą, która dotknęła dziesiątki milionów hektarów na Średniej i Dolnej Wołdze, na Kaukazie Północnym, na Ukrainie i w innych regionach… Z powyższego rysuje się prawdziwe tło kampanii imperialistycznej reakcji wokół tak zwanego głodu lat 1932—1933, a wraz z tym prawdziwa cena cynicznego moralizowania wokół mitycznych ofiar bolszewizmu”. Tak więc historyk z ramienia władzy sformułował drugi sowiecki mit o głodzie lat 30.: był on spowodowany niesprzyjającymi warunkami pogodowymi. Od tego czasu komunistyczni uczeni nazywają Hołodomor „tragicznym wydarzeniem”, to znaczy nieszczęściem, które nastąpiło poza ludzką wolą. Pod wpływem niezaprzeczalnych dowodów Hołodomoru, które przenikały na Ukrainę zza granicy, pokonując „żelazną kurtynę”, a także pod presją ukraińskiej opinii publicznej KC KPU uchwalił w 1990 roku specjalną uchwałę „O głodzie 1932—1933 r. na Ukrainie i publikacji związanych z nim materiałów”. Już ona demonstruje kolejny wymysł komunistycznej władzy: „Materiały archiwalne ujawniają, że bezpośrednią przyczyną głodu na początku lat 30. w republice stało się przymusowe, z szerokim zastosowaniem represji, prowadzenie zgubnej dla chłopstwa polityki zbożowej”. Ten, już trzeci, mit podkreśla ekonomiczne przeliczenia sowieckiego kierownictwa. Kolejny komunistyczny historyk Walerij Soldatenko (obecnie kieruje Ukraińskim Instytutem Pamięci Narodowej) usprawiedliwia represyjną politykę władzy, ponieważ uważa, że Zakończenie na stronie 6 Na wniosek Kijowskiej Miejskiej Administracji Państwowej miejski sąd zakazał obchodów Dnia Wolności 22 listopada na Majdanie Niepodległości i przylegających centralnych ulicach stolicy. Uzasadnienia władz nie sposób nazwać inaczej niż absurdalnymi. A nasza opozycja praktycznie zrezygnowała z należytego uczczenia święta państwowego. Na zdjęciu: poranek 22 listopada w centrum stolicy. Ani śladu świątecznego ducha na samym Majdanie, ogrodzonym „płotem wolności”. Tekst i zdjęcia Petra ANTONENKA Ołeksandr KAWUNENKO 26 listopada — Dzień Pamięci Ofiar Hołodomorów i Represji Politycznych. Na szczeblu państwowym Ukraina wspomina tych, którym przyszło doznać tortur w radzieckich więzieniach śledczych, turmach, obozach koncentracyjnych na dalekim Syberii, a także głodowej śmierci, według słów Tarasa Szewczenki, „na naszej — nie swojej ziemi”. Niedawno w siedzibie Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy znany artysta słowa Ołesь Wola zaprezentował swój „Dziennik”, który prowadził przez czterdzieści lat. Przemawiając na licznie zgromadzonym spotkaniu, koledzy po piórze podkreślali, że ta wyjątkowa księga jest nie tylko wydarzeniem, ale także twórczym dziełem; mówiąc szerzej — duchową biografią niezwykłego artysty w kontekście szybkiego, nieprzewidywalnego, nierzadko, niestety, tragicznego czasu. „Dziennik” Ołesia Woli zawiera wiele świadectw ludzi, którym udało się przeżyć straszliwe warunki prześladowań i represji epoki totalitarnej, sfałszowanych oskarżeń i fatalnych, śmiertelnych wyroków. Choć wina „wrogów ludu” najczęściej polegała jedynie na tym, że myśleli i mówili nie tak, jak „wiodła partia”, albo mieli coś „kułackiego” na swoim podwórku. Na podstawie bezsensownych donosów (lub bez nich) całe rodziny chłopów wyrzucano z rodzinnych chat, wywożono tam, gdzie diabeł mówi dobranoc. Dla władzy byli to jedynie „trybiki”, mali i bezbronni ludzie — wobec armad bezlitosnej represyjnej maszyny. Pisarz-humanista Ołesь Wola uważa inaczej, zwracając się do współczesnych ustami cierpiących, zamęczonych w kazamatach i wygłodzonych głodem: niech to byli ludzie ubodzy w dobra, ale bogaci duchem, i dlatego bliżsi Bogu. Jednocześnie przestrzega, że wolnego ducha człowieka żadna władza nie pokona, choćby była jak najbardziej okrutna. Dlatego lepiej nie budzić i nie tworzyć diabelskiego zła, które odeszło w przeszłość. Życie, sądząc po „Dzienniku”, jest czynem dobra. Przekonuje o tym różnorodność epizodów i ludzkich losów, przedstawionych w księdze, którą nawet ze względu na objętość — ponad tysiąc stron tekstu, ponad sto fotografii — można nazwać foliałem. Warto wspomnieć także o obywatelskim czynie pisarza-patrioty, gdyż w czasach sowieckich nawet wspominanie o głodzie i represjach było niebezpieczne. A on, wówczas jeszcze student Ołeksandr Miszczenko, pieszo przemierzał nie tylko rodzinną Kozelszczyznę na Połtawszczyźnie, z chaty do chaty przechodził, wypytując o cierpienia rodaków, by później opowiedzieć prawdę o Hołodomorze w latach 1932–1933 oraz o represjach politycznych, bez zastrzeżeń nazywając ich winowajców. Z tego powodu sam autor „Dziennika” doznał prześladowań i tak czy inaczej był zmuszony unikać spotkań z czujnymi strażnikami reżimu totalitarnego. I nadal nie wiadomo, czy udało mu się uwolnić od ich opieki. Na koniec zaznaczę, że zapisane w „Dzienniku” wspomnienia postrzegane są jako swoisty pisarski pomnik ofiar tych odległych, lecz niezabliźnionych dni. W najbliższym numerze „SP” przeczytajcie kontynuację tego materiału. Do wiadomości przyjaciół i sympatyków Wydawniczego Centrum „Proświta”! Informujemy o zmianie adresu i numeru telefonu. Nowy adres: 03047 Kijów-47, prospekt Peremohy, 50. Telefon / faks: (044) 454-88-41, e-mail: vc-[kontakt ukryty]

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn