Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 14strona oryginału ↗

Pedagogiczne sekrety Anatolija Pałamarenki

Слово Просвіти, №47 за 2020 рік

– Działalność pedagogiczną rozpocząłem ponad trzydzieści lat temu – wspomina Anatolij Pałamarenko. – A sztuką słowa artystycznego zainteresowałem się, gdy miałem osiem lat. Było to zaraz po wojnie, poczułem, jak bardzo ludzie byli wygłodniali słowa. Zaczynałem od klasyki – Czechow, Szołochow, potem dotarłem do Ostapa Wyszni, który miał wiele utworów o tematyce wiejskiej. Szukałem czegoś takiego, co dotarłoby do moich ziomków. Widziałem, że ludzie to odbierają. Do instytutu teatralnego za pierwszym razem się nie dostałem. Rok uczyłem się w Biełgorod-Dniestrowskim technikum pracowników kultury. A studentem uczelni teatralnej zostałem za drugim podejściem. Wtedy kurs prowadził słynny pedagog, reżyser Teatru imienia Łesi Ukrainki Wołodymyr Ołeksandrowycz Nelli. Jeszcze w 1957 roku radził nam rozmawiać tylko w języku ukraińskim, chociaż od niego samego nie słyszeliśmy ani jednego ukraińskiego słowa. Uważam go za swojego ojca twórczego. Starał się rozwijać mnie wielopłaszczyznowo: zarówno w humorze, jak i w poważnych rzeczach. Po ukończeniu instytutu miałem wybór – Filharmonia Kijowska albo Chmielnicki Obwodowy Teatr Dramatyczny, wybrałem teatr. Tutaj miałem wspaniałe role, a także udział w wielu koncertach. Podczas wypoczynku w Worzelu pod Kijowem spotkałem swoje przeznaczenie, przeprowadziłem się do stolicy. Z czasem los zetknął mnie ze stołeczną filharmonią. Zbliżała się 125. rocznica urodzin Iwana Neczuja-Łewyckiego. Przygotowałem kompozycję na podstawie stron „Rodziny Kajdaszów”, program ten odniósł sukces. Potem były wielkie programy solowe na podstawie utworów Mychajła Kociubynskiego, Ostapa Wyszni, Ołeksandra Dowżenki, Hryhorija Tiutiunnyka i innych ukraińskich pisarzy. W czasopiśmie „Nowyj mir” przeczytałem powieść Czyngiza Ajtmatowa „Żegnaj, Gulsary”. Pomyślałem, jak dobrze byłoby mieć ukraińskie tłumaczenie tego utworu. I rzeczywiście, całkiem niedługo znalazłem wspaniały przekład Wałentyna Osypczuka. Miałem możliwość pokazać ze sceny tę wspaniałą literaturę. Sporo koncertowałem w Rosji, Uzbekistanie, Kazachstanie, Armenii, Azerbejdżanie, Białorusi. Wszędzie niosłem ukraińskie słowo. Widziałem, jak ludzie kochają to słowo, jeśli godnie się je przedstawi. Z czasem zacząłem tworzyć swoją szkołę. Wspaniałe relacje nawiązałem z Konserwatorium Kijowskim (obecnie Narodowa Akademia Muzyczna Ukrainy imienia P. I. Czajkowskiego). Moi studenci śpiewają, a śpiewają oni słowo. Chcę, żeby to słowo było jak u Szalapina, który jest dla mnie wzorem. Istnieje szkoła muzyczna, a szkoły słowa nie ma. Co jest w słowie, jakie ma uczucia? O tym nikt nie myślał. Trzeba nie zakładać na siebie Szewczenki, a iść do niego, studiować jego myślenie, jego uczucia, które włożył w słowo. Kiedy przystępuję do utworu, to studiuję, kiedy został napisany, w jakim czasie żył jego autor, jaka wtedy była Ukraina. Staram się przekazać to wszystko moim studentom, których bardzo kocham. To moje twórcze dzieci. Swoją drogą, są studenci, którzy wykonują utwory lepiej niż profesjonalni artyści teatrów. Wśród moich wychowanków są obecnie światowe sławy, to Ludmyła Monastyrska, Olha Kulczynśka, Olha Mykytenko i wiele innych. One też pracowały nad słowem. Obecnie mam wspaniałego studenta Artema Basalaja. Kiedy pracuję ze studentami, to u mnie pierwsza część – technika. Przygotowuję ich organizmy do wykonywania słowa i pieśni, wokalu. Do tego trzeba, żeby był prawidłowy oddech, prawidłowa emisja głosu. Potem robimy ortoepię – to wymowa dźwięków. Kończymy technikę łamańcami językowymi, w tych łamańcach ukryte są dźwięki, które trzeba wyraźnie wymawiać. Po tym uczę, jak ze zdania stworzyć frazę, która zostanie przekazana słuchaczowi. Przed każdym słowem obowiązkowo musi być wyobraźnia… Także o swoim wykładowcy opowiedzieli jego byli i obecni studenci. Tetiana Diduch, solistka-wokalistka Narodowej Operetki Ukrainy: “Anatolij Pałamarenko był moim pedagogiem scenicznej mowy w latach nauki w Narodowej Akademii Muzycznej. On – unikalna osobowość. Uczył nas nie tylko prawidłowej mowy scenicznej, która jest niezwykle ważna dla śpiewaków, artystów, ale też kochać wszystko co ukraińskie – swój język, historię, twórców, ojczystą ziemię, głębiej poznawać ukraińską kulturę, aktywnie propagować ją. Na wykładach oddał nam część swojej duszy. Anatolij Nestorowycz – prawdziwy Patriota, swoim słowem podnosi niezwykle ważne dla Ukraińców tematy, budzi zainteresowanie samookreśleniem. Dziękuję Panu, Pedagogu, za Pana niezwykły talent, za Pana miłość, za Pana oddanie swojej ziemi i swojej wielkiej sprawie”. Nadija Ahiejewa-Szwed, artystka Narodowej Filharmonii Ukrainy oraz Lwowskiego Akademickiego Teatru Duchowego “Woskresinnia”: “Anatolij Nestorowycz uczył nas myśleć tak, jak autor, wznosić się do jego myśli, a nie nakładać ich na siebie. “Każde słowo – to sonetów. Jeden z tych sonetów nazwał “Sofia Kijowska”, taką samą nazwę ma i jeden z obrazów przedstawionych na tej wystawie. Właśnie Wałerij zaproponował mi przeprowadzenie wystawy w Ukraińskim Funduszu Kultury im. Borysa Olijnyka, później tę wystawę mieli możliwość zobaczyć mieszkańcy Mikołajowa i Kropywnyckiego. A “Wieczór w Batumi” – to obraz, który był uczestnikiem międzynarodowego projektu “Do Gruzji z miłością”, który odbył się w tym muzeum. Lecz najbardziej na wystawie przedstawione są martwe natury z kwiatami. Ja bardzo kocham te czarujące rośliny. Kiedy zaczynam je malować, to zapominam o wszystkim, wtedy dla mnie nie istnieje nic oprócz twórcze, myśl rodzi słowo”, – zawsze nam mówi Nauczyciel. On – mój twórczy Ojciec, który zawsze wspiera zarówno w życiu, jak i w teatralnych oraz artystycznych projektach, daje istotną radę czy wskazówkę, raz powie “Dziecko, WYOBRAŹNIA, nie wszystko jest jednakowe!”, a w inny dzień – “Brawo!”, rzeczywiście takie coś w naszym zawodzie spotyka się bardzo często, ponieważ my nie możemy powtórzyć, a tylko odtworzyć. Kończąc naukę, właśnie dzięki twórczej pomocy Anatolija Nestorowycza przypadł mi zaszczyt zostać artystką Narodowej Filharmonii i my nadal kontynuujemy nasze porozumiewanie się już jako koledzy i tworzymy takie ciekawe projekty, jak “Spowiedź” według poezji A. Matwijczuka i inne. Także mamy wiele ciekawych planów artystycznych na przyszłość. Od takich ludzi trzeba uczyć się nie tylko twórczości, ale przede wszystkim człowieczeństwa i przyzwoitości oraz szczerości, które z miłością wkłada w każdego studenta Anatolij Nestorowycz!” Hanna Semec, studentka IV roku Narodowej Akademii Muzycznej: “Wiedza, którą daje Anatolij Pałamarenko, jest niezwykle ważna dla wokalistów. W procesie nauki wykładowca zawsze zwraca uwagę nie tylko na artykulację, wyrazistość słowa, ale też na jego zrozumienie, ponieważ właśnie opanowanie tekstu daje możliwość wokaliście dokładniej przekazać obraz, charakter, nastrój utworu, stworzyć całościowy obraz, pomalować go różnymi kolorami emocji. Anatolij Nestorowycz uczy nas pobudzać wyobraźnię, przepuszczać myśli przez siebie, idąc do autora, a także przed tym jak śpiewać ten czy inny utwór obowiązkowo rozebrać materiał tekstowy, o czym on, jakie są główne myśli w utworze, który będzie śpiewany. On przekazuje swoim studentom cenne doświadczenie, które będziemy mogli wykorzystać w swojej wokalnej twórczości.” Zdjęcie Jurija PRYJACELUKA czości. Są prace, które tworzę dosłownie na jednym oddechu w ciągu kilku godzin. Na inne potrzeba dość dużo czasu. Tak nad obrazem “Taniec białych filiżanek” pracowałam prawie rok. Niedawno zainteresowałam się tematem architektury. Myślę, że już niedługo zrobię wystawę “Architektura starych zamków”. Maluję ukraińskie zamki z natury lub ze zdjęć. Kontynuuję pracę nad serią poświęconą ukraińskim obrzędom. I, oczywiście, nadal będę pracować z moimi ulubionymi kwiatami, które mogę malować tylko z natury. Materiały przygotował Eduard OWCHARENKO Nowy koncert z cyklu “Pedagog i jego uczniowie” przedstawił twórczość profesora Narodowej Akademii Muzycznej Ukrainy im. P. I. Czajkowskiego, Bohatera Ukrainy Anatolija Pałamarenki oraz jego uczniów Nadiji Ahiejewej-Szwed, Hanny Semec, Tetiany Diduch, Jelyzawety Lipitiuk, Romana Smolara oraz Serhija Bortnyka. Brzmiała ukraińska poezja i proza od Tarasa Szewczenki do Anatolija Matwijczuka, a także utwory wokalne.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn