Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

Jak trafiłam na listę „przypadkowych”

Слово Просвіти, №48 за 2021 рік

Natalia DZIUBENKO-MEJS Właśnie tak w ostatnich dniach przewodniczący Komitetu Szewczenkowskiego Jurij Makarow napisał o mnie i jeszcze o dziesiątce pisarzy. „Ponieważ być może nie znają języków obcych, to jako możliwy wariant zgłaszają się do Nagrody Szewczenkowskiej. I przy całym szacunku dla ich ambicji, to po prostu trzeba odciąć, odsiać na pierwszym etapie, żeby to nie przeszkadzało w postrzeganiu obrazu. Tak więc w tym sensie funkcje pierwszej tury są tylko „sanitarne”. Takimi słowami „bojownicy z antysanitarią” rozprawili się ze „Skooworodą”, poematami o Hołodomorze, Kałnyszewskim, cyklami biblijnymi, szewczenkowskimi, moimi poezjami, które z jakiegoś dziwu studiują w szkołach, na uczelniach, brzmią na placach, majdanach, w audytoriach. Za które otrzymałam Narodową Nagrodę Szewczenkowską, za przyznaniem której głosowali, zauważcie, tylko pisarze-laureaci Narodowej Nagrody Szewczenkowskiej. Może i oni, czy „ono”, w interpretacji państwowego znawcy ukraińskiej literatury, także są zbędni i przypadkowi. Nie jestem sławolubna. Od słowa „wcale”. Swego czasu James Mace wyrzucał mi, że to moja największa wada. Ale już tak jest. Wątpię i gryzę się każdym nieudolnym słowem czy niezdarnym rymem. Ani słowa krzywego nigdy bym nie powiedziała zwycięzcy, który otrzymałby nagrodę w równej konkurencyjnej walce, w publicznej dyskusji. Ale mnie, jak i innych poważnych literatów, nawet nie dopuszczono do drugiej tury. Ot, z takim nieudolnym sformułowaniem. Bo spośród listy nominowanych (uczestników drugiej tury) konkursu o zdobycie Nagrody Szewczenkowskiej 2022 roku w nominacji „Literatura” z 27 osób, które złożyły dokumenty, pozostało… tylko siedem, czyli „odsiano” trzy razy więcej, niż pozostało. W innych nominacjach prawie wszyscy poszukiwacze pozostali na miejscach. „W niej siedem nazwisk pisarzy z większą lub mniejszą popularnością (śmiem powiedzieć „mniejszą” niż u wystawionych za drzwi konkursu), wśród których nazwisko Borysa Chersońskiego. No i co z tego? – powiecie wy. I ja bym tak powiedział, gdyby kandydatury Chersońskiego nie zaproponował… sam przewodniczący Komitetu Szewczenkowskiego Jurij Makarow!!! (Ja w ogóle dziwię się, jak do Regulaminu nagrody przeniknęła norma wysuwania kandydatur przez przewodniczącego Komitetu, przecież to czystej wody korupcja i wykorzystywanie stanowiska służbowego, ale co jest – to już jest…)”, – to reakcja pisarza Mychajła Pasicznyka w czasopiśmie „Chwyla Desny”. Więc chcę powiedzieć Jurijowi Makarowowi – przewodniczącemu Komitetu, że nie my, a wy tutaj jesteście zbędni i niebezpieczni dla ukraińskiej kultury. Wy, swoimi utworami, a i kandydaturami na członkostwo w Komitecie Szewczenkowskim dawnych i sławnych laureatów Nagrody Szewczenkowskiej – akademika Mykoły Żułynskiego, przewodniczącego „Proświty” Pawła Mowczana, a także przewodniczącego NSPU Mychajła Sydorżewskiego. Faktycznie w 2019 roku nastąpił mentalno-konceptualny i organizacyjny przewrót Szewkomu. W grudniu tego samego złowrogiego 2019 roku klasykowi ukraińskiej literatury Dmytrowi Pawłyczce nie pozwolono przeprowadzić jubileuszowego wieczoru w Operze... Wstyd mi, że obecnie w Szewkomie nie przeczytali utworów Natalii Dziubenko-Mejs, jednej z najsilniejszych poetek współczesności, skoworodynki, której poetycki głos brzmi od dziesięcioleci mężnie, niezłomnie i wysokokunsztownie. Nawiasem mówiąc, odnośnie języków obcych: u Natalii Dziubenko-Mejs, która była żoną Amerykanina i bywała w USA, wszystko w porządku z angielskim. U mnie, germanistki z zawodu, też wszystko w porządku z niemieckim i angielskim. Tak więc makarowcy muszą wysuwać bardziej znaczące kontrargumenty, odrzucając utwory takich jak Natalia Dziubenko-Mejs, Wiktor Teren i inni godni pretendenci. A nie ma czym kryć – idźcie precz ze stanowisk, bo wy nie upiększacie, a jedynie hańbicie Nagrodę Szewczenkowską w oczach Ukraińców i świata. Jewhen BARAN, m. Iwano-Frankiwsk Przeczytałem oburzające wpisy Mychajła Pasicznyka i Natalii Dziubenko-Mejs o „weselnych igrzyskach żab” pod nazwą „szewczenkowskie wyścigi”. Makarow, który obecnie kieruje Szewczenkowskim komitetem, – ani pisarz, ani dziennikarz, tak, całkowite nieporozumienie, „poszukiwacz złota”. Na sztandarze tego makarowskiego komitetu musi błyszczeć członek klasyka suczukrlitu, którym on ozdobił swoją poetycką nietlenkę, wydaje się, też „pretendent do papachy”... I to tak wygląda nadzieja ukraińskiej literatury na uwagę europejskiego środowiska kulturalnego? Po pierwsze, to środowisko nie jest jednorodne. Po drugie, tam jest swoja koniunkturalna linia. Po trzecie, tam jest rynek książki ze swoją historią i swoimi tradycjami. Dostosowywać się do nich ukraińskiemu pisarzowi nie jest łatwo, a nawet niemożliwe. Ale problem jest głębszy, niż się wydaje. Planowo niszczono autorytet pisarza narodowego poprzez niszczenie Związku jako organizacji społecznej z narodowym autorytatywnym głosem. Wina leży tu także po stronie pisarzy, którzy przez ostatnie 30 lat zamiast modernizować, transformować organizację – lumpenizowali i kryminalizowali ją. Nie będę wymieniać imion, to niczego nie zmieni. Ale rezultatem tej czumackiej upartości, nieuzasadnionej ambitności, małostkowej korzyści i zwykłego nieumiejętnego komunikowania się z ludźmi, mamy obecnie w Komitecie Szewczenkowskim nie po prostu przypadkowych ludzi, a niszczycieli narodowego gruntu. Dlatego nie płaczcie, panowie pisarze. “Walczcie – a zwyciężcie”. Nie opuszczajcie Słowa. Czasy zawsze się zmieniają. Trzeba mieć czym przywitać zmiany, które nadejdą...

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn