Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 8strona oryginału ↗

MUZYKA LUDOWA DLA WIRTUAZÓW

Слово Просвіти, №49 за 2007 рік

Najlepsi ukraińscy wykonawcy na instrumentach ludowych prezentowali swoją sztukę na koncertach w ramach Ogólnoukraińskiej konferencji naukowo-praktycznej „Ukraińska akademicka sztuka instrumentalno-ludowa w kontekście współczesnej socjokultury”. Wybitni soliści, a także zespoły łączyły w swoich występach muzykę klasyczną, ludową oraz współczesną, w tym jazz. Profesor Narodowej Akademii Muzycznej Ukrainy im. P. I. Czajkowskiego, zasłużony działacz sztuki Ukrainy Mykoła Andrijowycz DAWYDOW jest przekonany, że zmiany społeczno-ekonomiczne w kraju zmobilizowały artystów do poszukiwania nowych form popularyzacji swojej twórczości. Jednak u podstaw – mimo wszystko – leży kontynuacja tradycji. profesjonalizm. Wiadomo, że folklorystyczna sztuka etnograficzna zawsze opierała się na talentach. Gdyby nie było talentów, nie przetrwałaby do naszych czasów. Talent, pomnożony przez wysoki profesjonalizm i teorię sztuki wykonawczej, jest zdolny do przetrwania. Swoją drogą, kiedyś uważano, że szeroka publiczność, tak zwany prosty lud, rzekomo nie rozumie klasyki. Na koncertach Ihora Zawadskiego przekonujemy się, że tak nie jest. Przecież tam brzmi muzyka klasyczna, a słuchacz z zachwytem odbiera utwory Chopina, Bacha, Vivaldiego, na bis – „Adagio” Albinoniego. Istnieje potrzeba ogólnoludzkiej emocji, która najbardziej wyraziście jest wyrażona w muzyce klasycznej i przekazywana przez profesjonalne wykonawstwo, choć jest to instrument ludowy. Stałe utrzymywanie wysokiej sztuki – to nasze zadanie. – A jakie nowe talenty uczą się w Akademii Muzycznej? – To Witalij Kozycki, student trzeciego roku (przyjęty od razu na drugi). Jest niezwykle utalentowany, laureat międzynarodowego konkursu. Pawło Finiuk – nasza gwiazda. Ukończył aspiranturę, obecnie pełni obowiązki profesora. Grają jednakowo z punktu widzenia wysokiego nastawienia na profesjonalizm. Różni z charakteru, ale styl gry, władanie niuansami, artykulacja, precyzja, wyrazistość intonowania są podobne. Mamy szkołę, wysoki potencjał naukowy. – Zauważono, że przez lata wchodzenia w „kapitalizację” straciliśmy wielu potencjalnych studentów Akademii Muzycznej, szczególnie absolwentów szkół muzycznych. Niezwykle zdolne dzieci nie mogą się uczyć w obecnych warunkach. Zamykają szkoły muzyczne; jakoś opowiadano o chłopcu, który mistrzowsko gra na skrzypcach, a dziesięć kilometrów jeździ do szkoły na rowerze. Czy takie problemy nie odbiją się na ogólnym poziomie zarówno waszego gatunku, jak i naszej sztuki muzycznej w ogóle? – Tutaj są dwie pozycje: rodzi się więcej talentów. I kiedy szkoły muzyczne odwiedzała ogromna liczba dzieci, potem uczyły się w konserwatorium, to przykuwało uwagę społeczeństwa do sztuki muzycznej. Sztuka przenikała do wszystkich sfer, dotyczyła wszystkich ludzi i był to ogromny potencjał kultury muzycznej całego narodu. A teraz polegamy tylko na talentach. W Kirowohradzie co roku przeprowadzamy festiwal juniorski i pokazuje on, że pojawia się coraz więcej utalentowanych dzieci. Szkoda, że obecnie utracono wiele z doświadczeń przeszłości. Na przykład nie mamy orkiestr miejskich, a to jest wskaźnik kultury. W Rosji prawie w każdym mieście jest miejska orkiestra instrumentów ludowych. My poprzez nasz związek muzyczny będziemy aktywizować wysiłki, aby stworzyć kijowską orkiestrę. Ministerstwo Kultury i Turystyki nie rozdziela kadr i nawet nie wie, gdzie i jakie kadry są potrzebne. W naszym państwie stosunek do kultury jest, powiedzmy, żaden. – On nie jest żaden, a po prostu niezadowalający. – Rzeczywiście, zły. Polegamy tylko na entuzjastach. Ale mimo wszystko napawa to nadzieją: utalentowany człowiek nie może żyć bez instrumentu. Choćbyś mu zabraniał, choćbyś posadził go o chlebie i wodzie, on mimo wszystko będzie grał. To wskaźnik talentu. I na tym będzie trzymać się sztuka. Jak długo – nie wiem. Jeszcze za władzy radzieckiej jeździliśmy do Bratysławy, a Lubow Matwijczuk, obecnie profesor, grała na domrze koncert Mendelssohna. Jedna słuchaczka rozpłakała się. Zdziwiliśmy się: dlaczego? Odpowiedziała: „U nas ta sztuka została utracona. Kultura indoeuropejska, arabska, wschodnioeuropejska i nasza były w jednym kontekście – instrumenty strunowe szarpane. To wskaźnik systemu skali rozwoju, arabski ud, a wy utrzymujecie to na tak wysokim poziomie!” Dzięki temu, że władza radziecka wzięła to na uzbrojenie jako element ideologizacji (prawda, wszystko co mentalnie ukraińskie wykreślano, kobzarzy rozstrzeliwano), ale klasyka przetrwała, przetrwał też sam gatunek. Obecnie powinniśmy zrobić wszystko, aby ta sztuka żyła. Trzeba zakończyć warcholstwo w telewizji, które ze sztuką muzyczną nie ma żadnego związku. – A jakie narody europejskie jeszcze rozwijają tę sztukę? – Akordeon i bajan są bardzo popularne w Polsce, Niemczech, Włoszech, tam zorganizowano produkcję wzorcowego instrumentarium. We Francji bardziej akcentują musicale, ale są one bardzo podobne do naszej muzyki pod względem intonacyjnym. Na świecie co roku przeprowadza się około 70 festiwali i konkursów tej muzyki. Polska bardzo aktywnie przeprowadza takie konkursy i mają one wysoki poziom wykonawstwa. Rozmawiała Walentyna DAWIDENKO

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn