Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

W niewoli cichej pracy

Слово Просвіти, №49 за 2008 рік

Nina HNATIUK Zdjęcie autorki Mogło go nie być, bo urodził się w strasznym 1932 roku. Matka z sześciomiesięcznym dzieckiem, uciekając przed głodem, opuściła rodzinny dom we wsi Czerwone, ówcześnie w powiecie Dżuliński, a obecnie Berdyczowski, w obwodzie winnickim, i próbowała radzić sobie w sąsiednim sowchozie. A potem znów głód, już w 1947 roku. Porzuciwszy szkołę, nastolatek poszedł na pastucha, by wieczorem przynosić spuchniętej z głodu matce ratunkowy kawałek skórki. Ojca zastąpił mu witczym, Łukasz Stepanowicz Majstrenko, człowiek dobrego serca, wszechwiedzący stolarz, który nauczył pasynka także rzemieślniczych mądrości. Czy nie dlatego, gdy w 1948 roku ciotka zabrała chłopca na Bukowinę, do Czerniowiec, Wiktor wstąpił do technikum transportu kolejowego. Tam wydawano mundur i stypendium, a to w powojennych latach było ratunkiem. Lecz gdzieś na dnie duszy żyła miłość do książki, do słowa. I młodzieniec zapisuje się na wydział filologiczny Uniwersytetu Czerniowieckiego, by poświęcić całe życie wysokiej sztuce Słowa, duchowym skarbom literatury ukraińskiej. Przemawiając na prezentacji wybranej książki „Na zew wieszczych testamentów” Wiktora Kosiaczenki, krytyk Jurij Cekow tak powiedział o znanym literaturoznawcy, pedagogu, działaczu społecznym z Bukowiny: „Na mojej daczy rośnie krzew kaliny, który jesienią cały jest w owocach. Bardzo mi przypomina Wiktora Kosiaczenka. Głęboko cenię go jako unikalnego krytyka o aforystycznym myśleniu, pedagoga od Boga. To wzór człowieka głębokiej przyzwoitości i pracowitości”. Członek-korespondent NAN Ukrainy Hryhorij Syworokin, profesor Narodowego Uniwersytetu „Kijowsko-Mohylańska Akademia” Iwan Łysyj, laureat Narodowej Nagrody Ukrainy im. Tarasa Szewczenki architekt Walentyn Sztolko, poeta Mykoła Som, zemlak, absolwent Uniwersytetu Czerniowieckiego Wasyl Tuhłuk, akademik Rostysław Pyłypczuk mówili nie tylko o wielkim wkładzie Wiktora Kosiaczenka w klasyczne literaturoznawstwo, ale i o niezwykłym talencie dostrzegania w studencie, początkującym pisarzu Bożej iskry, po ojcowsku pomagając w kształtowaniu osobowości. Zastępca przewodniczącego Ogólnoukraińskiego Towarzystwa «Proświta» im. Tarasa Szewczenki, zasłużony działacz sztuki Ukrainy, pisarz Wasyl Folwarocznyj, który prowadził wieczór, podkreślił, że Wiktor Kosiaczenko to nie tylko znany literaturoznawca, który czterdzieści lat poświęcił pracy na katedrze literatury ukraińskiej Uniwersytetu Czerniowieckiego. Był przewodniczącym obwodowej organizacji Związku Pisarzy, trzynaście lat kierował Bukowińską «Proświtą», a obecnie jest jej honorowym przewodniczącym. Ile wieczorów literacko-artystycznych przeprowadziła przez te lata Bukowińska «Proświta», ile wydano publikacji, ile zachowano i odsłonięto pomników, tablic pamiątkowych wybitnym działaczom, bojownikom o Ukrainę! I w tym wszystkim — światła, dobra, niestrudzona dusza Wiktora Kosiaczenka. Do tomu wybranych artykułów „Na wezwanie wieszczych testamentów” weszło nie tylko to, co najlepsze z jego dorobku twórczego o życiu i twórczości sławnych T. Szewczenki, I. Franki, O. Kobylańskiej, Ostapa Wyszni, a także naszych współczesnych — H. Tiutiunnyka, Je. Hucała, O. Czornohuzy, A. Harmatiuka i innych pisarzy. Jednak sercem prezentowanego wydania stały się artykuły i wystąpienia Wiktora Kosiaczenki w obronie języka i kultury ukraińskiej, a także o ruchu oświatowym na Bukowinie. Znany działacz społeczny jest przekonany, że „ten ruch potrzebuje wsparcia każdego: od potwierdzenia legitymacją przynależności do niego i udziału w konkretnych sprawach po wsparcie finansowe w formie datków… Tylko przy takim wspólnym podejściu będzie można zbudować należytą, nie mitingową, lecz systematyczną i, jak w 1905-ym pouczał galicyjską młodzież ukraińską I. Franko, „pełną miłości do swojego narodu, cichą, bez potoków hałaśliwych frazesów niestrudzoną pracę”.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn