Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 4strona oryginału ↗

Konfrontacja zamiast pojednania

Слово Просвіти, №49 за 2017 рік

Najważniejszą wiadomością minionego tygodnia stało się doniesienie, że rzekomo Rosyjski Kościół Prawosławny wreszcie uznał niezależność Ukraińskiego Kościoła Prawosławnego. Prasa, radio i telewizja w wyścigu informowały i dyskutowały o tej wiadomości. W rzeczywistości jednak, kiedy eksperci zaczęli dokładniej analizować to, co wydarzyło się w Moskwie na Soborze Archijerejskim RPC, okazało się, że to kolejna rosyjska mydlana bańka, które od czasu do czasu puszczają putinowscy politechnolodzy. Kolejną porcją oliwy do ognia był list Patriarchy Kijowskiego i całej Ukrainy-Rusi Filareta do patriarchy moskiewskiego Cyryla, jednego z ideologów „russkiego mira” (wraz z Putinem). Media uderzyły w dzwony, nazywając list „pokutą i prośbą o przebaczenie za schizmę”. Biorąc pod uwagę społeczny rezonans, Patriarcha Kijowski i całej Rusi-Ukrainy w ubiegły piątek musiał na konferencji prasowej postawić wszystkie kropki nad „i”. Mykoła CYMBALIUK Świątobliwy od razu zaznaczył, że rzeczywiście kwestia naszego pojednania, która była omawiana na Soborze Archijerejskim Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej, ma wielkie znaczenie. Inicjatorem rozpatrzenia tej sprawy była Patriarchia Moskiewska. Zwróciła się jednak do Filareta nie bezpośrednio, lecz przez Nowy Jork, przez metropolitę Zagranicznego Kościoła Rosyjskiego Ilariona. W wyniku rozmów z metropolitą Ilarionem Zagraniczny Kościół Rosyjski zorganizował delegację UPC KP na pierwsze kontakty w Moskwie. W wyniku tego spotkania poruszono kwestię pojednania dwóch Kościołów. — Nie chcemy być wrogami nie tylko z Patriarchatem Moskiewskim — powiedział patriarcha Filaret — lecz chcemy żyć w pokoju i zgodzie ze wszystkimi cerkwiami prawosławnymi. I nie tylko z prawosławnymi, ale w ogóle z innymi religiami. Dlatego byliśmy zainteresowani znalezieniem porozumienia i pojednania. Aby jednak osiągnąć to pojednanie, Patriarchia Moskiewska musiała zdjąć te kary, to znaczy anatemę, którą nałożyła na mnie w 1997 roku. A przed tym było jeszcze orzeczenie o pozbawieniu mnie godności archijerejskiej. Bez tej procedury, nie naruszając kanonów kościelnych, bez wspólnej modlitwy i koncelebry podczas Boskiej Liturgii, nie można iść dalej ku pojednaniu. To pierwszy krok do pojednania. Lecz w tym celu trzeba, aby Sobór Archijerejski, który nałożył anatemę, sam ją zniósł. Dlatego osiągnięto porozumienie, że tę kwestię rozstrzygnie sobór, który zwołała Rosyjska Cerkiew. Pojawił się jednak jeszcze jeden warunek ze strony Moskwy. Aby rozpatrywać tę sprawę na Soborze, metropolita Ilarion Ałfiejew poprosił Filareta o napisanie apelu do patriarchy moskiewskiego i episkopatu. Po pewnych wahaniach Świątobliwy napisał taki list. W apelu podkreślił, że UPC KP również pragnie pojednania z Rosyjską Cerkwią Prawosławną. Z drugą delegacją, która udała się na te rozmowy w składzie metropolity Dymitra, arcybiskupa Ewstratiusza i arcybiskupa Ilariona, ten apel został przekazany. Dotyczył on pojednania i przyszłości Ukraińskiej Cerkwi. — Stale mówimy — podkreślił Patriarcha Kijowski i całej Ukrainy-Rusi Filaret na konferencji prasowej — że Ukrainie potrzebna jest jedna Pomiestna Cerkiew Prawosławna. I w tym celu poszliśmy na pojednanie. Lecz jak wiemy, pojednanie z Moskwą nie doszło do skutku. Sobór Rosyjskiej Cerkwi, korzystając z apelu Filareta, wykorzystał go nie do pojednania, lecz po to, by przedstawić całemu światu prawosławnemu, rzekomo Kijów chce powrócić pod omofor Cyryla. — Otóż — oświadczył Filaret — pragnę stanowczo zaznaczyć, że nie było, nie ma i nigdy nie będzie żadnej skruchy z powodu tego, że wybrałem drogę autokefalii UPC. Bóg dał nam państwo, a skoro dał państwo, to w tym państwie musi być także cerkiew prawosławna. To aksjomat. Tą drogą przeszły wszystkie cerkwie pomiestne. Począwszy od tej samej Moskiewskiej. Kiedy powstało Wielkie Księstwo Moskiewskie, wkrótce Moskwa postawiła kwestię oddzielenia się od metropolii kijowskiej. Oddzielali się nie tylko od Patriarchatu Konstantynopolitańskiego, ale także od metropolii kijowskiej. I utworzyli własną, metropolię moskiewską. Tą drogą poszły też inne cerkwie, które wchodziły w skład Patriarchatu Konstantynopolitańskiego: greckie, rumuńskie, bułgarskie, serbskie… Patriarcha Kijowski i całej Ukrainy-Rusi twierdzi, że gdy zwrócono się do niego o pojednanie, żywił nadzieję na braterską dyskusję i rozstrzygnięcie kwestii autokefalii zgodnie z 34. kanonem apostolskim. Dlatego po raz kolejny oświadczył, zwracając swoje słowa do wszystkich wiernych oraz do patriarchy moskiewskiego Cyryla i rosyjskiego episkopatu: — Nigdy Ukraińska Cerkiew nie powróci do Patriarchatu Moskiewskiego. Dlaczego? Ponieważ mamy własne państwo. Tak jak oni w swoim państwie mają własną niezależną Cerkiew, tak samo i my, Ukraińcy, mamy prawo do własnej Cerkwi. Dlatego powrotu nigdy nie będzie. A jedna pomiestna cerkiew w Ukrainie będzie, prędzej czy później, ale i tak będzie! Nikt, zwłaszcza Moskwa, nie ma prawa znieść kanonu apostolskiego, zgodnie z którym każdy naród ma prawo do własnego biskupa. Będziemy nadal budować swoją Cerkiew i służyć narodowi ukraińskiemu. Musimy uświadomić sobie, że bez państwa ukraińskiego nie może istnieć niezależna Cerkiew ukraińska. I odwrotnie, bez niezależnej, jednej Cerkwi ukraińskiej nie może istnieć niezależna, suwerenna i soborna Ukraina.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn