Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 15strona oryginału ↗

PIEŚŃ BĘDZIE POŚRÓD NAS...

Слово Просвіти, №50 за 2004 рік

Chcę rozwiać mit o tym, że pomarańczowa rewolucja tworzyła się przez lato i wydarzyła się jesienią. Przecież to, co mamy okazję obserwować, to cud, który świadczy o dojrzałości cywilizowanego społeczeństwa obywatelskiego i którym przejęty jest świat, który po raz pierwszy usłyszał o Ukrainie w maju 1986 r. Nie bez powodu przypomniał się rok czarnobylski, bo przy całej swojej tragiczności dał on impuls do demokratyzacji totalitarnego systemu oraz rozwoju kultury wyrażania woli narodu. Właśnie od tamtych czasów pozwolono nam... I Bóg dał szansę uczłowieczyć swoją świadomość. Przypomnijcie sobie te dni, kiedy dzieci Czarnobyla, ludzie, którzy potrzebowali materialnego i moralnego wsparcia, otrzymali je zarówno ze Wschodu, jak i na Zachodzie. Nasze dzieci wracały do zdrowia, uczyły się i poznawały swoich rówieśników, a także starszych ludzi, którzy przyjmowali je za granicą. Wracały innymi, pragnęły doskonale nauczyć się języków obcych, aby pisać listy do tych ludzi, którzy je ogrzali i pocieszyli. Te dzieci dzisiaj to intelektualny i zdrowy kwiat narodu. Są na Majdanie, wśród tych, którzy wychodzą na ulice i protestują przeciwko samowoli władzy. Są świadomie wyzwolone, mało czym różnią się zarówno zewnętrznie, jak i pod względem intelektualnym. Już nawet pieśń potępili, oskarżając ją o to, że zombuje manifestantów, którzy słuchają jej na Majdanie, poza nim, płynie z wszystkich zakątków stolicy i po całej Ukrainie. Wczoraj jeden z deputowanych od komunistów próbował w telemaratonie, który transmituje TRK „Kijów”, rozumować na temat, co się dzieje? Doszedł do pewnych wniosków i znalazł winnych. Okazały się nimi ekrany, na które patrzy lud, który stoi i tańczy na Majdanie, oraz muzyka, która tam brzmi. Ekrany, zdaniem tego deputowanego, są główną przyczyną wytrwałości narodu, bo one pokazują to, co dzieje się nie tylko na ulicy, ale też demonstrują „jednostronną politykę walki”. A główne, co drażni człowieka, który przywykł słuchać tylko bolszewickich hymnów, to muzyka, która brzmi ze sceny. Myślę, że on jej nigdy nie słyszał, bo nie słuchał i nie wiedział, że latami, dziesięcioleciami ukraińska młodzież ją polubiła, bo interesowała się tym, co dzieje się najlepszego na świecie i na Ukrainie. Nie wiedział ten deputowany również tego, że pierwszymi na scenę Majdanu Niepodległości w stolicy wyszli ci, którzy przepracowali lato i jesień po całej Ukrainie, propagując idee „Naszej Ukrainy” wśród ludności wszystkich regionów, ryzykując czasem nawet życiem. Zespół „Kozackie zabawy” pokonał niemałe trasy, niosąc ukraińską pieśń. Krym, Donieck, Krzywy Róg. Co oni tam wysłuchali i wytrzymali! A ze sceny na Majdanie przemawiali do tych, z którymi spotykali się na występach: Dmytro Hnatiuk — światowej sławy śpiewak i deputowany ludowy minionej kadencji, długo za kulisami czekał na swoją kolej, aby wyjść do narodu z pieśnią i słowem, artyści ludowi Anatolij Mokrenko, Nina Matwijenko oraz trio „Złote klucze”, Neonila Kriukowa, zasłużone artystki Ukrainy Ałła Popowa i Żanna Bodnaruk, Anżelika Rudnyćka, Tetiana Piskarowa, Hałyna Reszetar... To niepełna lista, bo przecież jeszcze prawie co godzinę rozbrzmiewają nad Majdanem głosy Tarasa Petrynenki i Tetiany Horobeć, Swiatosława Wakarczuka, Mariczki Burmaki, Łesi Horowej, zespołu „Tartak”. Występują kapele „Dumka”, zespoły folklorystyczne „Darnyczanka” i „Berehynia”. Głośno i donośnie wtóruje im Majdan i szaleją ci, którzy tak i nie zdołali polubić ukraińskiej pieśni, która ratowała Ukraińców we wszystkich czasach i trzymała ducha narodu w niepogodę, na zesłaniu i na emigracji. O młodych, którzy tworzą współczesną estradę, która staje się coraz popularniejsza nawet na dyskotekach, już nawet nie trzeba mówić. ZAPAMIĘTAJCIE TO IMIĘ. Znienawidzone przez artystów słowo „format” nabiera zdrowego brzmienia. Uszom własnym nie wierzę, ale ostatnio już nie raz słyszę w centralnych kanałach radia pieśń powstańczą i strzelecką. Znają ją i śpiewają głównie w zachodnich regionach oraz w patriotycznych kręgach po całej Ukrainie podczas wieców, ale nie jest ona znana ogółowi. Od czasu do czasu te same kanały radia aktywnie przechodzą na format radzieckiej pieśni patriotycznej, której jeszcze nie zapomnieli wszyscy, których można uważać za przedstawicieli średniego pokolenia i w których domach rodzice-weterani śpiewali „Katiuszę”, „Wstawaj, strana ogromnaja”, „Nie dumaj o sekundach swysoka”... Czyli jako takiego zakazu czy ograniczeń na pieśń dla przedstawicieli różnych pokoleń nie było, choć ograniczało się brzmienie (samocenzura czy zakaz?) narodowo-patriotycznych pieśni, z którymi na wiece wychodzili patrioci. W radiu te pieśni w takiej ilości usłyszałam po raz pierwszy. Radio strajkuje, występuje przeciwko „formatowi”, który za ostatnie wybierają za swojego atamana zdrowy rozsądek i rozum. Folklorystom warto po prostu wyjść i pospacerować dzień-dwa wśród ludzi. Tam usłyszycie i zobaczycie, a potem przeanalizujecie stan spraw z humorem i rozsądkiem mas. Oni nie tylko wykrzykują imię swojego lidera i hasła, które wejdą do historii, oni myślą, a wyniki swoich przemyśleń piszą na plakatach. Przypominam sobie, że nie mogłam przejść obok kolumny studentów Państwowego Uniwersytetu Sztuki Teatralnej i Filmowej, bo tacy piękni wyszli! A jeszcze z hasłem: „Teatr i kino — za Juszczenką!!!” Wyszli, jak ze sceny swoich studenckich teatrów czy z najmodniejszych sklepów i kawiarni, aby pokazać ludziom, którzy przyjechali z dalekich miast i wsi, że oni są z nimi i wśród nich. Odessyci przywieźli trochę niecenzuralnego folkloru, który wszystkim zapadł w pamięć, bo jest zrymowany i w podstawie kryje nie przekleństwo, a literackie słowo „pidrachuj” (policz). To do szefa Centralnej Komisji Wyborczej odessyci z właściwym im humorem zwracali się, kiedy ten przez trzy doby nie mógł poradzić sobie z liczeniem głosów. Kilka słów o naszych dzieciach, które już uczą nas, starszych, walczyć o swoje prawa. Nie jest tajemnicą, że dzieci uciekają na ulicę, skąd trudno je zabrać, bo opowiadają, że tam jest lepiej i rozdają pomarańczowe chorągiewki oraz chusteczki. Z nimi biegną do szkoły i opowiadają, że widziały na ulicach dobrych i wesołych ludzi, którzy częstowali je cukierkami. Rysują pomarańczowe plakaty i wystawiają je na balkonach mieszkań, opowiadają, że Wiktor Juszczenko kocha dzieci, bo sam ma ich dużo… Wsłuchajcie się w te słowa. Ustami dzieci mówi do was Bóg. A w namiotach jest ciepło i przytulnie. Są tam ludzie w różnym wieku, ale młodych jest więcej. Poznają się, rozmawiają, żartują. Obok młodych, którzy po raz pierwszy są na takich wydarzeniach, są ci, którzy przyszli z doświadczeniem na karku. Od poniedziałku zalecano zakładać na nogi foliowe torebki, żeby obuwie nie przemakało, a nogi nie marzły tak szybko. Wśród ludzi pracują profesjonaliści, którzy wiedzą, jak rozładować negatywne emocje, wzywają do wytrwałości, oni wychodzą na scenę i „nakręcają” młodzieżową publiczność, czyli, wychodząc z przemyśleń „intelektualisty z kompartii” — zombują. A przecież to ci, których spotyka się na festiwalach rockowych na całym świecie — głośnym wybuchem owacji i emocji. Rockmani całymi dniami stali wśród ludzi, a potem, za sceną, czekali na swój występ. Więc w sobotę na scenie pojawił się „Wij”, a niedziela była gwiezdna i szczęśliwa dla zespołów „Komu wnyz”, „Nemo”, „Druha rika”. Julia Lord oraz piosenkarz Andrij Pidłużnyj, który przypomniał swój, już zapomniany, hit „Wstawaj, Słońce, wstawaj, świat niewidomym otwieraj...”. Majdan stał się największą sceną Ukrainy — w środę minionego tygodnia lista chętnych do występu przekroczyła trzysta osób. Podzielili się na grupy i atakują radio oraz telewizję. Chcą i będą występować tak długo, aż nadejdzie czas na twórcze zwycięstwa. Mają z czym wyjść do swojego narodu i robią to, co trzeba. Ich piosenki nie straszą, a wspierają. ski oraz synowie zmarłego Jaremczuka. Czas i naród wszystko osądzi. Nie o nich mowa, bo o tym wszystkim pomyślałam, kiedy na Majdanie, podczas programu koncertowego, zrozumiałam, że młodzież, która jest superpopularna na Ukrainie, również tworzy swoją powstańczą piosenkę. Piosenki Tarasa Czubaja („Płacz Jeremiji”), zespołów „Tartak”, „Tanok na Majdani Konho”, „Okean Elzy” oraz wielu innych — to także patriotyczne dziedzictwo, ale już w udźwiękowieniu naszej współczesnej historii. Są też inni przedstawiciele patriotycznego ruchu muzycznego, czyli przedstawiciele innych narodowości, którzy pracują na rzecz odrodzenia godności i świadomości swojego narodu oraz jego kultury. W ostatnich latach do imion tatarskiej piosenkarki Elzary Batalowej, gitarzysty i muzyka światowej klasy Enwera Izmajłowa można do- OBSERWACJE umiarkowania. Ci z młodych ludzi, którzy przeszli skautowe szkolenia, szkoły Płastu, wychowanie sportowe, również w te dni są powołani do pracy — stanowią lwią część nocnej warty. Większość z nich już została ojcami i matkami. Nie boją się ani nocy, ani chłodu, ani głodu, śmiało wychodzą ze swoimi dziećmi na ulice, spacerują z nimi wśród manifestantów. Twarze zmarzniętych ludzi rozjaśniają się uśmiechami, gdy podchodzą do nich maluchy. Każdy wspomina o swoim promyku słońca, który czeka na niego w domu. A młodzi rodzice wychodzą na ulice, żeby pokazać swoim dzieciom to, o czym im kiedyś opowiadali dorośli marzyciele — ich Nauczyciele moralności i patriotyzmu. Zrobiono przez tych ludzi tak wiele, jak wielu nas jest dzisiaj na ulicach, bo właśnie takie wychowanie — i sportowe, i moralne — tworzy cud, który cały świat nazwał Pomarańczową rewolucją, która przeraża tylko tych, którzy kultywują w swojej świadomości zło i strach. Szaleństwo odważnych, które opiewali kiedyś tacy sami szaleni marzyciele, — to nie choroba, to — lekarstwo, które dawało człowiekowi bodziec do życia we wszystkich czasach. Lesia SAMIŁENKO MIKROFON tych, którzy przyszli bronić swojego konstytucyjnego prawa do wyboru. Chyba towarzysze komuniści już zapomnieli, jak tworzyła się ich historia... Pod marsze, hymny, które sławiły i opiewały krwawy terror. To dlaczego nam nie pozwalają zasiać swoich słonecznych, wesołych, zapalających i drajwowych melodii? My, my świętujemy zwycięstwo zdrowego rozsądku, intelektu, ducha narodu nad bandytyzmem, który podjął próbę po raz kolejny oszukać i zastraszyć naród, „którego prawdy siła przez nikogo zdobyta jeszcze nie była!” Organizatorom koncertu dziękują wszyscy ci, którym przychodzi przez dobę tańczyć na chłodzie: ochrona, wszystkie służby i naród, który przy ukraińskiej piosence wytrzyma wszystko, bo ona grzeje jego duszę... I Wy to nazywacie zombowaniem, panowie komuniści? Czy zapomnieliście wers poezji jednego z rewolucyjnych poetów: „Pieśń — to braterstwo i wolność”, czy zbyt boicie się słonecznych kolorów nad Ukrainą?! Łarysa BEZSMERTNA dać jeszcze imię młodej i bardzo popularnej osoby o imieniu Izet. Izet Wałerijowycz Abliazow — kijowianin, syn wojskowego. Po ukończeniu Kijowskiego Uniwersytetu Kultury i Sztuki, zdobywszy zawód kulturoznawcy, krok po kroku wyprowadza kulturę swoich przodków na europejski poziom. Krym zna i szanuje swojego Izeta już dawno, bo on z utalentowanym zespołem muzyków na podstawie tatarskiego folkloru tworzy ciekawy repertuar. A dzisiaj Izet jest na Majdanie — razem z Krymianami, którzy chcą usłyszeć i zobaczyć go na scenie. Czeka na swoją kolej na występ już nie jeden dzień, bo jego dusza nie boi się zadeklarować przed całym ukraińskim narodem o tym, że: „Krym jest z Ukrainą!” L. S. Zdjęcie Hanny OBORSKIEJ

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn