Strona · s. 12strona oryginału ↗
MAŁE MIASTA UKRAINY
Слово Просвіти, №50 за 2007 рік
Ulana HLIBCZUK Zdjęcie autorki Z LATOPISU IPATIJEWSKIEGO „W roku 1100 trzydziestego sierpnia w Uwetyczach zebrali się w jedno koło wszyscy bracia — Światopełk Kijowski, Włodzimierz Monomach, Oleg Czernihowski. I zamyśliwszy się, posłali do Dawida swoich mężów — Putiatę, Ratibora i Torczyna. I przyszedł do nich Dawid z Wołynia, ten, który oślepił Wasylka… A ci powiedzieli Dawidowi: „Oto co mówią ci bracia: nie chcemy dać ci stołu włodzimierskiego na Wołyniu. Bo rzuciłeś nóż między nami, czego nie było jeszcze na Ruskiej ziemi… Idź i siadaj w Busku i Ostrogu. A Światopełk daje ci Dubno i Czartorysk. A Włodzimierz Monomach daje ci dwieście, a Oleg z bratem dwieście grzywien…” Nikt nie wątpi, że Dubno jest pradawne. Otulone niegdyś rękawami rzeki Ikwy i gęstą ścianą dzikiego lasu, obecnie ma inne krajobrazy. Lasów ubyło, a czyste i uzdrawiające wody zbezczeszczono w czasach „kiełbasianego dobrobytu”. To była epoka ekonomicznego woluntaryzmu, kiedy pragnęli zmienić nie tylko bieg myślenia dysydentów, ale i nurt rzek. Krętą, piękną Ikwę tak „osuszyto”, że teraz pozostało z niej proste jak Newski Prospekt, zaśmiecone, śmierdzące koryto. Jeszcze przed osuszeniem okolicznych bagien pływały tam łodzie wycieczkowe i wiodło się tyle ryb i raków, że miejscowy targ rybny nie ustępował odeskiemu Priwozowi. O Twierdzy Dubieńskiej pisano wiele. Jej mur do dziś poraża nieprzystępną surowością. Siedem lat temu zabytek architektury był zaniedbany. Teraz powoli trwają prace restauracyjne. Częstym gościem jest honorowy obywatel miasta pan Borys Woźnicki. Opiekuje się on nie tylko zamkami w Olesku, Złoczowie i Podhorcach, ale także pałacem Lubomirskich w Twierdzy Dubieńskiej. Robi wszystko, aby w najbliższym czasie umieścić tam choć część słynnych zbiorów z Oleska… Dubno ma tyle historii, że trudno dać jej godne schronienie w kilku słowach. Brama Łucka z początku XVI w., cerkiew św. Jerzego z XVIII w. ze wspaniałym starodawnym ikonostasem, kościół bernardynów z celami klasztornymi. Według słów Borysa Woźnickiego, w tworzeniu ołtarzy świątyni brali udział uczniowie znanego na świecie mistrza snycerstwa Jana Jerzego Pinsla. Podczas powojennej stalinowskiej okupacji w klasztornych piwnicach NKWD urządziło katownię. Ofiarami byli prości wieśniacy, mało związani z UPA. Ludzie starsi, kobiety, dzieci… Kaci nie obciążali się po-
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
