Strona · s. 14strona oryginału ↗
MUZYKA
Слово Просвіти, №50 за 2007 рік
Wadym PEPA, m. Kijów. Nie sposób w pełni oddać tych uczuć, które napływają, gdy podnosi się oczy ku duchowemu niebu Ukrainy. W konstelacji wielkich jaśnieją imiona, dzięki którym jeden z największych narodów Europy utwierdza się w światowej cywilizacji. Czy to w padole ziemskim. Samowyrażenie każdego rodzaju ludzkiego na kuli ziemskiej odbywa się poprzez wybrane osobistości, obdarzone z natury wyjątkowymi zdolnościami. Wynoszą one przed oczy całego świata godne naśladowania ideały, uszlachetniają ludzkość, nie pozwalają jej stoczyć się do podłości. Mówię o tym, zainspirowany pojawieniem się prawdziwie fundamentalnej pracy znanego ukraińskiego muzykologa Mychajła Hołowaszczenki „Fenomen Ołeksandra Koszycia” (Kijów: Muzyczna Ukraina, 2007). Autor to człowiek dobrej pamięci, działacz, który przedwcześnie odszedł z życia, oddawszy wszystkie siły wzbogaceniu narodowej kultury muzycznej. Pomimo prześladowań zrobił wszystko, co mógł, aby wskrzesić z zapomnienia, w dosłownym znaczeniu tych słów przywrócić Ukrainie całkowicie przemilczane przez dziesięciolecia, wykorzeniane przez radziecką cenzurę imiona światowej sławy śpiewaków: Modesta Mencyńskiego, Ołeksandra Myszugi, Sołomiji Kruszelnyckiej. A u schyłku niełatwych lat wzniósł wspaniały pomnik genialnemu Ołeksandrowi Koszyciowi — dyrygentowi rzadkiego talentu, wybitnemu kompozytorowi, uczonemu folklorystykowi, historykowi-etnografowi, muzykologowi-teoretykowi. Jak podkreśla we wstępie redaktorka wydania Tetiana Morhun, książka jest „ekskluzywna, cenna i doprawdy niedościgniona… Pod względem bogactwa przedstawionego tu materiału, jakości starannego i taktownego jego opracowania nie ma sobie równych… Mychajło Iwanowycz poświęcił ponad piętnaście lat na głębokie i wszechstronne badanie życia, twórczej, naukowej i społecznej działalności genialnego Ołeksandra Koszycia, na zbieranie, systematyzację, opracowanie literackie i uporządkowanie materiałów, dokumentów, ilustracji…”. Wolumin o objętości ponad trzydziestu sześciu arkuszy wydawniczych. Wymowne dokumenty. Moim zdaniem, niezwykle interesujące dla zrozumienia ukraińskiej duchowej istoty. Powiedzmy, rzadkim wyjątkiem, jak na nasze realia, jest to, że pokolenia Koszyciów zachowały pamięć o swoim rodzie — tylko sobie wyobrazić — przez całe tysiąclecie. Ich przodek rycerskiego stanu w 929 roku znalazł siedzibę na Litwie. Jego herb — biała róża z pięcioma płatkami — uznawano w Rzeczypospolitej, w Imperium Rosyjskim. Najlepsi przedstawiciele pokoleń dali się poznać w różnych sferach działalności. Syn Ołeksandra Koszycia z pierwszego małżeństwa, Dmytro, urodzony w 1902 roku — pilot doświadczalny, podpułkownik, zginął w czerwcu 1943 r., wzbijając w niebo nową maszynę i sprawdzając, do czego jest zdolna. Imiona wielu poprzedników-mężczyzn zachowały się na stronach historii litewskiej, polskiej, rosyjskiej. Wszyscy — na wysokich szczeblach. Dostojnicy w służbie państw obcych Ukrainie. Wiadomości o najbliższych czerpiemy z własnoręcznie napisanego tekstu — „Moja krótka biografia”: „Ojciec — ksiądz Antonij Ihnatowycz Koszyć, matka — Jewdokija Mychajliwna z rodu Majakowskich. W roku 1877 ojciec przeniósł się do innej parafii we wsi Tarasiwka w powiecie zwinogródzkim”.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
