Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 4strona oryginału ↗

Potrzebujemy pospolitego ruszenia

Слово Просвіти, №50 за 2012 рік

8 grudnia 2012 roku, w dniu 144. rocznicy „Proświty”, odbyła się sesja Rady Głównej Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. Tarasa Szewczenki. Rozmowa tym razem toczyła się raczej w płaszczyźnie roboczej i praktycznej niż świątecznej. I nie jest to przypadek. Przecież zmiany zachodzą zarówno w państwie ukraińskim, jak i w społeczeństwie ukraińskim oraz w samym towarzystwie „Proświta”. Do parlamentu weszły nowe siły polityczne, język ukraiński nadal traci pozycję, a nowe czasy wymagają od prośwician nowych form wpływu na świadomość mas. Takie były główne akcenty wystąpień. Ogólnie rzecz biorąc, Ogólnoukraińskie Towarzystwo „Proświta” im. Tarasa Szewczenki kontynuuje pewną i konsekwentną realizację swoich zadań statutowych, operacyjnie reaguje na wszelkie wyzwania i pozostaje doprawdy najpotężniejszą organizacją społeczną współczesności. Ukraina jest wciąż krajem postkolonialnym, rządzonym przez byłych kolonizatorów. Ale oni czują, że grunt stopniowo usuwa im się spod nóg. Dlatego żywią coraz większą nienawiść do naszych symboli, naszej ideologii. Iwan Juszczuk posłużył się porównaniami: „Kiedy językowi czeskiemu groziło zniknięcie z powodu germanizacji, do ludu wyszli »budziciele«, którzy propagowali wartości narodowe – język, kulturę i historię. U nas obecnie najkonsekwentniej ukraińską świadomość narodową budzi »Słowo Proświty«. Ale przecież jego nakład jest niewielki. A spójrzcie na nakłady rosyjskojęzycznych wydawnictw – setki tysięcy. Musimy razem zadbać o to, aby we wszystkich zakątkach wschodniej Ukrainy było »Słowo Proświty«. Do tego potrzebne są środki, których od państwa nie ma co oczekiwać. Ja właśnie teraz daję tysiąc hrywien na prenumeratę gazety i mam nadzieję, że stanie się to dobrym przykładem do naśladowania”. Na sesji Rady Głównej obecny był ukraiński polityk, obrońca praw człowieka, więzień polityczny Stepan Chmara. Stwierdził on stanowczo, że na Ukrainie ustanowiono władzę zorganizowanej mafii. Jej charakterystyczną cechą jest to, że jest ona otwarcie antyukraińska. „My jakoś nieświadomie legitymizujemy uchwalone w oszukańczy, bezprawny sposób akty antykonstytucyjne – ustawę o językach, ustawę o referendum i inne. Ich zadaniem jest zniszczenie ukraińskiej tożsamości, niedopuszczenie do rozwoju narodu ukraińskiego, a co najważniejsze – zalegalizowanie władzy tej mafii. Głównym zadaniem wszystkich ukraińskich patriotów dzisiaj jest przywrócenie konstytucyjnego porządku, uchylenie antypaństwowych aktów prawnych. Ale bez odsunięcia od władzy obecnego prezydenta osiągnięcie tego jest niemożliwe” – uważa Stepan Chmara. Jurij Hnatkewycz, deputowany ludowy Ukrainy VI kadencji: „niedawne wybory przywróciły mi optymizm, gdyż po przeanalizowaniu wyników zobaczyłem, że nasz naród zaczyna myśleć i mamy perspektywę”. Po zakończeniu kadencji deputackiej Jurij Wasylowycz planuje powrócić do pracy społecznej w szeregach kijowskiej „Proświty”, gdyż to właśnie „Proświta”, w jego przekonaniu, jest podstawą ukraińskiego państwowotwórstwa. Członków Rady Głównej powitał zastępca przewodniczącego Wszechkrymskiej „Proświty”, nowo wybrany deputowany z ramienia WS „Swoboda” Eduard Leonow. Przekazał on pozdrowienia także od lidera WS „Swoboda” Ołeha Tiahnyboka. Na Krymie, według słów E. Leonowa, dla ludzi zajmujących się sprawami ukraińskimi nie ma alternatywy dla towarzystwa „Proświta”. „Towarzystwo »Proświta« nie jest dla nas osobą prawną, a wspólnotą, która napełnia naród ukraińskim duchem. Co najmniej 37 prośwician jest dzisiaj w nowo wybranej Radzie Najwyższej. To szeregowi członkowie »Proświty«, którzy nie muszą pchać się do żadnych organów kierowniczych. Będą każdy na swoim miejscu uczciwie wypełniać swoją misję. 144 lata temu »Proświta« powstała jako awangarda narodu ukraińskiego. Zawsze była o kilka kroków do przodu. Dzisiaj władza próbuje zepchnąć ją na margines, ale my i tak pozostajemy w awangardzie, gdyż uosabiamy prawdziwą ukraińską elitę” – jest przekonany Eduard Leonow. Przewodniczący Centralnego Komitetu Koordynacyjnego Ogólnoukraińskiego Związku Zawodowego „Solidarność Ludowa” Ołeksij Klasztornyj.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn