Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 15strona oryginału ↗

Wspomnienie o Białoruskim Majdanie

Слово Просвіти, №50 за 2021 рік

W Centrum Sztuki Współczesnej „Biały Świat” otwarto wystawę ukraińskich artystów, poświęconą wydarzeniom politycznym na Białorusi. Ośmioro ukraińskich twórców i twórczyń połączyło wyniki swoich przemyśleń, przeżyć i doświadczeń w jednej przestrzeni wystawienniczej pod wspólną nazwą „Białoruski Majdan”. CSW „Biały Świat” nie po raz pierwszy wspiera demokratyczne protesty na Białorusi. Jeszcze w zeszłym roku zwycięstwo tych, którzy przeciwstawiają się dyktatorskiemu reżimowi, wydawało się już bliskie. Niestety, proces wyzwolenia Białorusi do tej pory nie doczekał się pożądanego finału. Te wydarzenia wciąż poruszają zarówno artystów, jak i wszystkich nieobojętnych na kwestie sprawiedliwości. Szczególnie głęboko odczuwają to połączenie bólu i nadziei Ukraińcy, ponieważ nasz kraj w ostatnich latach przeżył dwa majdany, a ruch wyzwoleńczy i walka o naszą świadomość narodową trwają już od kilku stuleci. Według organizatorów wystawy, mając możliwość swobodnego realizowania się w sztuce, ukraińscy artyści przyłączają się do ruchu, którego celem jest przyspieszenie demokratycznych zmian na Białorusi. Zmian, które idą solidarnie z Ukrainą i innymi krajami Europy Wschodniej, w stronę mentalnego i politycznego oderwania od Imperium Rosyjskiego. Ukraińscy artyści pragną, aby ich praca wsparła Białorusinów w procesie przemyślenia wydarzeń zeszłego roku, pracy nad błędami i wnioskami, które doprowadzą Białoruś do wolności, niepodległości i cywilizacji. – Dziś otwieramy nie po prostu projekt kulturalny, a polityczno-kulturalny – podkreśliła współzałożycielka galerii „Biały Świat” Tamara Janowycz. – Ponad siedem lat temu na Ukrainie wydarzyło się coś, co do tej pory nie odpuszcza. To piękny i jednocześnie straszny Majdan. Kiedy robiliśmy ekspozycję, patrzyłam na ścianę Matwija Wajsberga, na fotografie Andrija Zełynśkiego, cały czas robiło mi się zimno, chociaż w rzeczywistości w galerii było dość gorąco. Rok temu z wielką nadzieją i bólem w sercu obserwowaliśmy Białoruski Majdan. Wszystko, co się tam działo, przepuszczaliśmy przez siebie i porównywaliśmy z tym, co było u nas. teatr fizyczny jest mi bliższy, bo jest bardziej zaszyfrowany, bardziej metaforyczny. Jest też międzynarodowy, bo nie zależy od języka. W naszym spektaklu są słowa, ale i bez nich, z kontekstu można się domyślić, o co chodzi. Bo teatr fizyczny opiera się na obrazach, które człowiek buduje, wychodząc z własnego doświadczenia. To już moja druga praca reżyserska w Teatrze Dramatu i Komedii. Tutaj wystawiany jest stworzony przeze mnie spektakl „Wino”, który został wyróżniony nagrodą festiwalu „GRA” jako najlepszy spektakl dramatyczny na Ukrainie. Bardzo zainteresował mnie poemat Homera, bo sam w pewnym stopniu uważam się za Odyseusza. Zwróciłem się z tym pomysłem do dyrektora teatru Stasa Żyrkowa. Dał zielone światło i zaprosił mnie do reżyserii. Przyznam, że kwestia domu jest dla mnie bardzo ważna, bo sam od pół roku nie byłem u siebie w domu. Z czasem pojęcie domu nawet się zaciera, bo nie chcę tam żyć w związku z wydarzeniami na Białorusi. Nie wiem, czy rodzinny Mińsk to mój dom, bo nie widzę tam perspektyw. Ale czy mogę uważać za dom Niestety, po Majdanach poszliśmy różnymi drogami. Wspominając tamte wydarzenia, postanowiliśmy zrobić wystawę. Pomysł przeprowadzenia należy do Andrija Zełynśkiego. Poparł go Ołeksandr Janowycz, który skontaktował się z różnymi artystami. Dziś jest tu obecnych wielu autorów, a także ludzie, którzy wcześniej mieszkali na Białorusi, ale zmuszeni byli stamtąd uciekać. – Zdecydowałem się zrobić ten projekt w naszej galerii po tym, jak poznałem Alonę Wasiljewą z Białorusi – opowiedział kurator wystawy Ołeksandr Janowycz. – W końcu zrozumiałem, że są „nasi” Białorusini w dobrym tego słowa znaczeniu. Takich Białorusinów na razie jest mało, ale nas też było mało, kiedy zaczynaliśmy swój Majdan. Pierwsza idea – ukraińscy artyści reflektują nad wydarzeniami Białoruskiego Majdanu. Wśród uczestników projektu: Andrij Zełynśki, Serhij Zacharow, Dmytro Kołomojcew, Ołena Kłoczko, Rostysław Łużećkyj, Ołeh Tistol, Nadija Tistol oraz Mykoła Macenko. Ale w procesie pracy zrozumieliśmy, że brakuje nam optymizmu. A to nasz pier

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn