Strona · s. 4strona oryginału ↗
„DURNIU! DURNIU! BILI, A NIE UCZYLI”
Слово Просвіти, №77 за 2000 рік
Od razu powiem czytelnikom, że tytuł mojego artykułu to cytat z poematu Tarasa Szewczenki „Hajdamacy” (napisanego 7 kwietnia 1841 roku w Petersburgu). A sam artykuł dotyczy wydarzeń, które ostatnio rozegrały się wokół pewnych dziennikarzy, którzy zabrali się do dyskredytowania Kobzarza i idei narodowej w Ukrainie, próbując pluć w samą duszę narodu ukraińskiego. Otóż autor rubryki „Literaturnyj ring” w gazecie „Kijewskie Wiedomosti” Ołesь Buzyna otrzymał nokaut w dosłownym znaczeniu tego słowa. Stało się to przed Podilskim Sądem Rejonowym miasta Kijowa, który po raz kolejny odroczył rozpatrzenie pozwu Narodowego Związku Pisarzy Ukrainy przeciwko rozzuchwalonemu dziennikarzowi „kozacko-szlacheckiego pochodzenia”, jak sam siebie nazywa Buzyna we wstępie do jednego ze swoich niedorzecznych pism. Ktoś z obecnych nie wytrzymał bezczelnego zachowania małego zoila, który zdobył sobie podłą sławę, wprawiając się w znieważaniu narodowych geniuszy: Szewczenko — upiór, Lesia Ukrainka — zboczeniec, Kotlarewski — żydomason. Ktoś z mocodawców Ołesia Buzyny dobrze rozgryzł jego graficką zazdrość i kompleksy, hojnie opłacając ambicje „burzyciela autorytetów i symboli” i regularnie wypuszczają-
LISTOPAD, nr 11 (77), ROK 2000
czy na „literacki ring". Sam pisaka też uwierzył w swoją bezkarność, brodząc w słownych pomyjach: kierownictwo gazety i władza nie zwracają uwagi na oburzenie opinii publicznej, a sądy Kijowa jeden po drugim odraczają rozpatrzenie całkowicie uzasadnionych pozwów organizacji społecznych i praworządnych powodów. Ogólnoukraińskie Towarzystwo «Proświta» im. T. Szewczenki swój pozew skierowało do przewodniczącego Sądu Szewczenkowskiego już 16. 12. 1999 roku. Po kilku posiedzeniach sprawę przekazano do Sądu Rejonowego Radzieckiego w Kijowie. Ostatnie w czasie, lecz nie w wyniku posiedzenie odbyło się tam 10 października. Oto jak opisuje zachowanie Ołesia Buziny korespondent „Ukraińskiego Słowa" (nr 43), obecny tam na rozprawie: „Zadowolony z siebie, wesoły Buzina ze swoimi kumplami-jednomyślnymi (czy też fanami) zaczęli zaczepiać proświtian. Jednak zorganizować bójki się nie udało. Oskarżeni nie wyróżniali się grzecznością również podczas posiedzenia sądu: rechot, jadowite «przytyki», obelgi i inne sztuczki z dżentelmeńskiego (ha-ha) zestawu współczesnego łysego bydła". Jak domyślił się czytelnik, rozpatrywanie sprawy z pozwu proświtian przesunięto jeszcze o miesiąc... Podbudowany taką — jakże radziecką! — zasadniczością sądu w obronie czci i godności oraz obywatelskiej reputacji narodowych autorytetów, Buzina przygotował się do procesu z pisarzami analogicznie. Ci sami „fani", ta sama bezczelność, a do tego pomoc z „narodowej głębi": właśnie w tym czasie „Riwne Wieczorne" (redaktor Mykoła Niesieniuk) przedrukowuje fragment książki Buziny, w którym ubliża się imieniu Szewczenki. Czy nie jest to pełna apatia władzy wobec niszczenia państwowych fundamentów i symboli, która wywołała reakcję mieszkańców Równego, którzy w ubiegły poniedziałek zareagowali na prowokację niesieniukowskiej gazetki? Jak śpiewa się w kołomyjce: „nie tyle tu sprawy, ile krzyku". Tymczasem Niesieniuk, jako dobrze opłacany prowokator, trąbi na łamach swojej gazetki o „jednomyślnym potępieniu jego (posła ludowego W. Czerwonija) działań przez środki masowego przekazu i organizacje społeczne z różnych krańców kraju, a nawet z zagranicy". Ciekawie byłoby wiedzieć, dlaczego te „środki" i „organizacje" tak bronią tych, którzy niszczą naszą wiarę, naszą duchowość, nasze świętości? Z jakiego „zagranicznego" źródła obiecują im wsparcie? Jak długo to potrwa i kto reżyseruje zaplanowaną kampanię przeciwko wszystkiemu, co ukraińskie, duchowe, moralne, co nasz naród przeniósł przez wieki, a dziś, „na przełomie tysiącleci", rzucono w błoto?! Dlaczego usiłowanie podpalenia domu Wasyla Czerwonija jest ignorowane, choć to bezpośrednie zagrożenie życia jego bliskich, moralny nacisk na przywódcę Ruchu? Buzina i Niesieniuk, podobni do teatralnych lalek, hojnie podszytych jodem, powoli stają się „bohaterami i męczennikami" tak zwanych niezależnych mediów. Oni sami już niemal uwierzyli we własną heroiczność. Niesieniuk nawet odważył się przemówić w imieniu Tarasa Szewczenki: „Taras Szewczenko... raczej nie obroniłby, tak jak nie obronił, gdyby żył dziś". „Głupcze! głupcze! Bili, a nie uczyli" — odpowiada Szewczenko. I jeszcze, dla takich właśnie buzin, niesieniuków i innej łajdactwa napisane: Daremna praca, panie-bracie: Jeśli chcesz pieniędzy I jeszcze sławy, tego cudu, Śpiewaj o Matrioszy, O Paraszy, naszej radości, Sułtan, parkiet, ostrogi... Śpiewaj, buzinowy wróblu, za hojne okruchy od tych, którzy drapią ostrogami państwowe parkiety! „A sława cię znajdzie!..." Nam zaś chodzi o co innego: kto zaś obroni narodowe świętości? W jakim kraju żyjemy? Kim jesteśmy, dokąd idziemy?
Ljubow HOŁOTA
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
