Сторінка · с. 14сторінка оригіналу ↗
«NIE ZAKOŃCZYLIŚMY ROZMOWY»
Слово Просвіти, №01 за 2002 рік
LEGENDA Przedświąteczna krzątanina dla piosenkarki, dziennikarki, prezenterki telewizyjnej Mariczki Burmaki to normalne zjawisko. Praca, praca, praca, która stanowi znaczącą część jej życia. Ale jest jeden sekret, który chętnie zdradza. „Cokolwiek by się działo i jakkolwiek by szło, ale 31 grudnia około dziesiątej wszystko, co dotyczy nie domowych spraw... Ołeksandr JEWTUSZENKO L. S. — Kiedyś wędrowny filozof Hryhorij Skoworoda zapraszał wszystkich do Ogrodu anielskich pieśni, a ja zapraszam was do Świata moich niewypromowanych pieśni — takimi słowami Taras Petrynenko rozpoczął koncert solowy w Pałacu „Ukraina”. „Nie zakończyliśmy rozmowy” — to tytuł jednej z najlepszych lirycznych ballad piosenkarza, a zarazem całej koncertowej trasy. Ani afiszy, ani telewizyjnych zapowiedzi, żadnej reklamy: koncert odbył się jakby w całkowitej próżni informacyjnej, ale z kompletem publiczności… Wrażenie było takie, że ludzie dowiadywali się o koncercie za pomocą „poczty pantoflowej”, co dodawało akcji uroku półpodziemnej imprezy. A wraz z tym — pewnej goryczy w intonacjach Tarasa, który poinformował, że ten koncert stawiał kropkę nad trzydziestoma latami działalności twórczej, ale przeprowadzenie go było bardzo trudne. Według jego słów, pukał do różnych drzwi, ale otworzyła mu tylko jedna osoba — kijowski mer Ołeksandr Omelczenko, który pomógł rozwiązać biurokratyczne węzełki, w rezultacie czego publiczność przekonała się o tym, że „rozmowa rzeczywiście nie została zakończona”. Taras ma ogromny potencjał artystyczny, żywą profesjonalną grupę „Hrono” i cały naręcze nowych wysokiej klasy pieśni. Wszakże bardzo trzeźwo ocenia sytuację, w której znalazła się współczesna ukraińska sztuka: — Datę przeprowadzenia koncertu wyznaczono z wyprzedzeniem, ale w przeddzień postawiono nas przed faktem, że właśnie w tym dniu w Pałacu „Ukraina” będzie świętować swoją rocznicę „Ukrzaliznycia”. Nikt nie przeprosił, nie zadzwonił, co świadczy o tym, że przez dziesięć lat u nas niewiele się zmieniło. Już nie mówię o tym, że mógłbym dawać solowe koncerty w Pałacu „Ukraina” nieco częściej niż raz na dziesięć lat. Dlatego że za dziesięć lat będę miał prawie sześćdziesiąt i nie wiem, czy będę wtedy śpiewał. Jeśli chodzi o te dziesięć lat, które minęły, chcę podkreślić, że zawsze ze mną pozostawali moi muzycy. Zawsze byłem z żywą grupą, nawet w tych czasach, kiedy piosenkarze odmawiali żywego dźwięku, pracowali „pod minus”. A jeszcze wcześniej wywiozłem do Ameryki tylu muzyków, że mógłbym pewnie otworzyć firmę eksportującą nasze muzyczne talenty za ocean. Mam na myśli poprzednie składy „Hrona”, które zostawały za granicą. Zostawały z różnych powodów, ale głównym był ten, że w naszym państwie nigdy nie ceniono pracy artysty, jego talentu, tutaj nie było co liczyć na samorealizację. Odnośnie obecnego momentu, przykrym pozostaje to, że mamy mało solowych występów, a granie w tak zwanych „soliankach” już dawno nie jest interesujące. Taras zaczynał pod koniec lat 60. w składzie wspaniałego zespołu „Enej”, który po młodzieńczemu szczerze propagował ukraińską pieśń. Wykonywał także własne utwory, które chłopcy nagrywali dla Ukraińskiego Radia. „Enej” był mile widzianym gościem w telewizji: pierwsze programy muzyczne UT-1 nie obywały się bez pieśni Tarasa Petrynenki i Kyryła Stecenki. Wszystko skończyło się nagle i strasznie: partyjni urzędnicy od kultury przykleili „Enejowi” etykietę „burżuazyjny nacjonalizm” i od tego momentu przed chłopcami zamknęły się wszystkie drzwi. Ale Taras się nie poddał. Kontynuował swoje twórcze istnienie w innych formacjach. Były to „Czarivni hitary”, „Wizerunky szliachiw”, „Dzwoły”, „Hrono”. Każda z tych grup zostawiła swój ślad w Pieśni. I w każdej z nich — część życia Tarasa. Niewolę, atmosferę cynizmu i zaduchu pamiętnych rad artystycznych, które zniszczyły mnóstwo twórczych idei, które niszczyły losy twórczych ludzi — wszystko to Taras (jak i wielu innych jego kolegów) przeżył. Ale kiedy ostatecznie „odcięto mu tlen” w rodzinnym kraju, faktycznie wyemigrował do Rosji. Nie, nie dla jakiegoś zarobku, ale po to, by muzykować, śpiewać, pisać pieśni. Przy okazji: wiele jego pieśni zyskało popularność w ówczesnym Związku. Taras w składzie zespołu „Czerwoni maky” objechał wtedy wszystkie zakątki „wielkiego-nieruszalnego”. Taka oto nieprzerwana działalność koncertowa trwała długich siedem lat. Na Ukrainę wrócił w 1986 roku. Pokonawszy opór rodzimych „pułkowników” z Ukrkoncertu, Taras odnowił „Hrono” i zaczął aktywnie koncertować i nagrywać. Być może aktywna pozycja „Hrona” Petrynenki właśnie przyczyniła się do procesów odrodzenia ukraińskiej muzyki popularnej, której społeczny przełom zakumulował Festiwal „Czerwona Ruta” w 1989 roku. 19 sierpnia 1991 roku Taras Petrynenko i Tetiana Horobec byli na koncertach w Filadelfii. W telewizji usłyszeli komunikat o radzieckim puczu i postanowili natychmiast wrócić na Ukrainę. Być może teraz brzmi to idealistycznie, ale w tamtych chwilach Tarasowi przyszło do głowy, że w referendum o niepodległość może zabraknąć dwóch głosów. I polecieli do Kijowa. W rzeczywistości Taras taki jest we wszystkim: może pół roku nagrywać jedną pieśń, ale kiedy mowa o losie kraju — decyzję podejmuje natychmiast. W ogóle w osobie Tarasa zadziwiająco współistnieją bezgraniczny patriota-romantyk i drobiazgowy, dość sarkastyczny krytyk, obdarzony analitycznym, trzeźwym umysłem. Na Ukrainie już w nowych czasach Petrynenkę postrzegano różnie. Jedni jako swego rodzaju poważnego mistrza, patriarchę popularnej sceny, który stworzył superprzebój, który nie stał się hymnem niepodległej Ukrainy. Inni — jako szlachetnego człowieka, dostępnego i rozluźnionego w komunikacji, człowieka, który doskonale rozumie problemy artystów i sam nabił sobie niemało guzów w nierównej walce z biurokratami od kultury. Tarasa znają wszyscy, ale każdy na swój sposób. Tymczasem podwójny album „Panie, zmiłuj się nad nami” w 1994 roku został uznany za jeden z najlepszych na festiwalu-konkursie „Nowe gwiazdy starego roku”. Ten album zawierał 80 minut muzyki i był „balsamem na rany” dla wielu nieobojętnych. Na jubileuszowym koncercie „Nie zakończyliśmy rozmowy” brzmiały głównie pieśni z albumu 1998 roku „Miłość moja”. Część pieśni z repertuaru Petrynenki zaśpiewali Tetiana Horobec i Ołeksandr Berest. Ludzie zanosili na scenę kwiaty przez cały koncert, a na końcu — podczas wykonywania pieśni „Ukraina” cała sala wstała. Śpiewali wszyscy obecni. I przemknęła w tamtym momencie myśl, że dla tej jednej pieśni warto było Tarasowi pracować przez te wszystkie trzydzieści długich lat.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
