Сторінка · с. 11сторінка оригіналу ↗
WYMIAR MIŁOŚCI
Слово Просвіти, №06 за 2011 рік
Lubow HOŁOTA
Na szczęście dzisiaj gazety nie nadążają za Iną Kostenko. Ona wyprzedza dziennikarzy: oto reportaż z 26.01.2011 r. z Równego, gdzie rozpoczął się prezentacyjny ogólnoukraiński tour „Notatek ukraińskiego samowidza”, a 31 stycznia ja znalazłem się wśród szczęśliwców, którym udało się być na spotkaniu („wieczór twórczy w ramach prezentacji”) w Teatrze im. Iwana Franki, a tu już i 2 lutego minęło i zapamiętane zostanie jako wydarzenie roku: w „Ukrinformie” odbyła się tłumna konferencja prasowa — wydawnictwo „Lybid” zaprezentowało książkę „Rzeka Heraklita”, w której zamieszczono zarówno wybrane, jak i nowe wiersze Iny Kostenko. Inę Wasylijwnę towarzyszyli Oksana Pachlowska, Serhij Jakutowycz, Dmytro Drozdowski, Myrosława Kotorowycz, pracownicy wydawnictwa „Lybid” — wszyscy, którzy uczestniczyli w pracy nad tym i wcześniejszymi wydaniami „Berestečka”, „Hiacyntowego słońca”, którzy kształtują kolejne wydawnicze projekty. W „Ukrinformie” po raz drugi przekonuję się, że ludzie, którzy przychodzą na spotkania z Iną Kostenko (nieważne, w jakim wieku i o jakich zawodach), zaczynają… promieniować. Cichnie gorączkowe podniecenie, uspokaja się konkurencyjna ciekawość, a nawet radość: „Przyszła i mówi!” zmienia się najpierw w gotowość, by nie uronić ani słowa, a potem — w taką skupioność na tym spokojnym, wyważonym — a zarazem ostrym i mężnym — słowie Iny, że pozytyw (i to przy ostrości myśli, sentencji oraz ironii i diagnostyczności wypowiedzi!) wypełnia każdą duszę i każdą salę i staje się jej energetyką. Wydaje mi się, że Inie Wasylijwnie nie jest koniecznie ważne, by zmusić społeczeństwo do mówienia o sobie, ale bardzo ważne jest, by rozmawiać ze społeczeństwem. Po ludzku, bo „ludzie stęsknili się za sobą”. Dlatego nie objawia się ludziom, tak jak robią to gwiazdy tusovki, lecz idzie do nich — „do tego narodu, który znam”, do „duchowej opozycji”, do tych, którzy wierzą, że u nas „jest literatura, czytelnik, kultura, elita, język”. Ina Kostenko dzisiaj być może jedyna zachowała i dla której Ukraińcy zachowali wzajemność w związku „pisarz — czytelnik”. Za jakiś miesiąc przestrzeń informacyjna eksplodowała jej imieniem, jej utworami, jej zdjęciami. Ktoś ją ubóstwia. Ktoś stara się zwrócić na siebie uwagę, mówiąc, że nie doczekał się oczekiwanego przesłania albo nie zgadza się z określeniem gatunku „Notatek…”. Ktoś pragnie jednoznacznej odpowiedzi-komendy: dokąd iść, co robić, komu wierzyć… Pewnie tak musi być w społeczeństwie, które w czymś minęło się z samym sobą, w kraju, o którym można powiedzieć „Ukraina w błocie”, w epoce, w której „Wszystko się zmieniło. Ludzie i czasy”. Ale pozostała potężna przestrzeń estetyczna twórczości Iny Kostenko, jej linia obrony, jej szczodra i mężna zdolność pracy w każdych okolicznościach i czasach — „moja wolność zawsze przy mnie”. Oksana Pachlowska zauważyła, że „Rzeka Heraklita” syntetyzuje w sobie „Estetykę i Wolność jako dwa wymiary Poety”. Oczywiste jest, że te dwa wymiary Ina Kostenko przynosi również na spotkania ze swoimi czytelnikami. A tam już syntetyzuje się trzeci wymiar — Miłości. Tej, bez której niemożliwy jest Dzień Gniewu człowieka godnego. Po Równem, Kijowie Inę Kostenko powitał Charków. Sala przepełniona. Przed nami Lwów. Na dziś już sprzedano 45 000 „Notatek…”
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
