Емблема «Просвіта»ПРОСВІТАЦИФРОВАЗнання · Люди · Майбутнє
Сторінка · с. 12сторінка оригіналу ↗

Głos milczącego Kościoła. Tu żył, pracował, walczył…

Слово Просвіти, №08 за 2012 рік

W Ukrainie trwają obchody 70. rocznicy urodzin wybitnego pedagoga, pisarza i działacza Proświty Anatolija Pohribnoho. Aktywnie uczestniczą w nich organizacje Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta”, któremu zmarły Anatolij Hryhorowycz oddał wiele lat swojego życia. Oto doniesienie z Sumszczyzny, z którą również związana jest biografia Pohribnoho. Wiktor TERLECKI, przewodniczący Szostkińskiego Miejskiego Oddziału „Proświty” Wieczór upamiętniający sławnego syna Ukrainy, z prezentacją książki „Życie i czyn Anatolija Pohribnoho”, odbył się w Miejskiej Bibliotece im. L. Tołstoja w Szostce. Zebrali się członkowie „Proświty”, pracownicy bibliotek, literaci, wszyscy, których nie są obojętne losy Ukrainy i ojczystego słowa. Ze wspomnieniami o Pohribnym wystąpił jego dawny przyjaciel, regionalista, dawniej kierownik zespołu chóralnego ze wsi Sobycz, Mykoła Żyrnyj. Pokazał zdjęcie Pohribnoho, na odwrocie którego ręką pisarza napisano: „A o mnie pamiętajcie jak o człowieku bez pamięci zakochanym we wszystkim, co ukraińskie, który odszedł w życie z dewizą: »Niech żyje Ukraina! Niech żyje język ukraiński! Niech żyją Ukraińcy wiarą i duszą! Niech coraz bardziej umacnia się naród ukraiński!«…” Przypomniałem sobie rok 1961. Z okazji 100. rocznicy śmierci T. Szewczenki Pohribnyj zorganizował w zakładzie w Szostce wielki wieczór literacki. Wygłosił płomienne słowo o Taraszu, przygotował występ zakładowego chóru, przedstawienie na podstawie poematu „Najemniczka”, w którym czytał tekst autora. W sierpniu 2006 roku Anatolij Hryhorowycz przyjechał na Szostkińszczyznę na święto ku czci naszego wybitnego rodaka Pantelejmona Kulisza. Przywiózł dwie ogromne walizy książek, które podarował bibliotekom, muzeom i szkołom. I, jak zawsze, spieszył się na liczne sprawy proświtiańskie — do Hłuchowa, Nowhorodu-Siwerskiego. Wieczór uświetnił występ zespołu „Sobyczanka” ze wsi Sobycz. Pieśni napisane przez Mykołę Żyrnego — „Ój czyja to chata”, „Płynie Desna”, „Pieśń o mamie” — przypomniały nam, jak Anatolij Pohribnyj kochał twórczość ludową. o. Michał (Juszczyszyn), proboszcz parafii „Chrystusa Króla” Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego, Ługańsk 17 lutego w Ukraińsko-Kanadyjskim Centrum „Widrodżennia” w Ługańsku Obwodowe Zrzeszenie „Proświty” wraz z parafią Chrystusa Króla Ukraińskiego Kościoła Greckokatolickiego (UKGK) zorganizowało wieczór okolicznościowy z okazji 120. rocznicy urodzin spadkobiercy Andrzeja Szeptyckiego, Najblażeńszego patriarchy Józefa Słipyja. Bez przesady można powiedzieć, że patriarcha Józef jest naszym współczesnym. Swoją wizją przyszłości wyprzedził on swoją epokę o kilka dziesięcioleci — po to, by znaleźć się obok nas w naszej teraźniejszości. Wieczór rozpoczęła modlitwa za spokój duszy patriarchy Józefa, którą odprawił ksiądz o. Mychajło (Juszczyszyn). Po wstępnym słowie księdza głos zabrał z treściwym referatem historyk, przewodniczący Ługańskiego Obwodowego Zrzeszenia Ogólnoukraińskiego Towarzystwa «Proświta» Wołodymyr Semystiaha. Opowiedział, że zwierzchnikowi UKGK przypadło w udziale kierowanie Kościołem w ciężkim czasie nadejścia na Ukrainę bolszewickiego, ateistycznego reżimu, po którym, po 5 miesiącach zwyczajnej posługi na swojej katedrze, nastało długie 18 lat na Syberii, w obozach Mordowii. Po tym, jak Józef Słipyj „uparcie nie chciał umierać na zesłaniu”, a za niego nieustannie niepokoili władze radzieckie Jego Świątobliwość Ojciec Jan XXIII, Papież, oraz wielu znanych polityków Zachodu, ten „niemy świadek Kościoła” został wygnany z radzieckiego „raju” i jeszcze przez długich 20 lat w Wolnym Świecie był „głosem milczącego Kościoła”, który pozostał za „żelazną kurtyną” na całym terytorium ZSRR. Proświtianin Jurij Kyselow zauważył, że Józef Słipyj, uwolniwszy się z radzieckiej niewoli, pozostał wierny obowiązkowi duszpasterza Kościoła i zbierał „tych, którzy są w rozproszeniu”. Ponad jedną trzecią życia przebywał na obczyźnie, poza Ojczyzną, a w wieku 70 lat jako zwierzchnik UKGK wziął udział w Drugim Soborze Watykańskim, przed wszystkimi biskupami świata wygłosił referat i bronił swojego Kościoła, dążąc do uzyskania dla niego prawnego statusu patriarchalnego. Józef Słipyj jako patriarcha odbył trzy podróże dookoła świata, mimo sędziwego wieku odwiedził każdy kontynent, gdzie była jego Cerkiew i gdzie żył ukraiński lud „na osiedlach”, na obczyźnie. Zbierał, nauczał, umacniał. Aktywistka społeczna Iryna Mahrycka podkreśliła głębię myśli i wielkość ducha wielkiego patriarchy Ukraińskiego Kościoła i wielkiego patrioty narodu ukraińskiego. Najstosowniej i najświętsze w uczczeniu pamięci Józefa Słipyja jest wypełnienie jego „Testamentu”. W nim 92-letni patriarcha ucieleśnił całe swoje poświęcone życie, a żył Cerkwią, narodem, Ukrainą. Patriarcha zapowiedział, aby działała szkoła chrześcijańska jako warunek zdrowego wychowania. Jego dewizą były słowa „Przez ciernie do gwiazd”, i swoim życiem to potwierdził. Pod koniec jubileuszowego wieczoru ksiądz o. Mychajło poinformował, że rok 2012 w UKGK został nazwany rokiem patriarchy Józefa, i odczytał apel urzędującego patriarchy UKGK Światosława (Szewczuka) do wiernych z jubileuszowym listem pasterskim. Warto wiedzieć, że pierwszy kapłan — proboszcz ługańskiego kościoła Chrystusa Króla UKGK w Ługańsku (oficjalnie zarejestrowanego w 1992 roku) o. Hryhorij Cymbał również był więźniem sumienia radzieckich obozów i w Syberii spotykał się z skazanym zwierzchnikiem UKGK Józefem Słipyjem. Po tych spotkaniach w nim zrodziło się powołanie do służby Bogu i ukraińskiemu narodowi. Hryhorij Cymbał przyjął podjęcie kapłaństwa w UKGK — 13 lat w podziemiu („służba katakumbowa”), jeszcze na radzieckiej Ługańszczyźnie, i 12 lat — już w wolnej Ukrainie.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад

Емблема «Просвіта»Просвітянин