Сторінка · с. 3сторінка оригіналу ↗
Laureatstwo na smak urzędnika?
Слово Просвіти, №13 за 2012 рік
Ryta DOWHAŃ, Kijów. Twórczość architektoniczna to jedna z najbardziej niezbędnych sfer ludzkiej działalności. Od wieków poświęca się jej wielką uwagę we wszystkich cywilizowanych państwach. Również na Ukrainie od 1996 r., zgodnie z Ukazem Prezydenta nr 1017/96, za najlepsze prace wręczane są dyplom, znak honorowy laureata Nagrody Państwowej Ukrainy w dziedzinie architektury oraz nagroda pieniężna. Wydarzenie to poprzedza żmudna praca zatwierdzonego przez Prezydenta Komitetu złożonego z autorytatywnych specjalistów, który wyłania najlepsze prace i ich autorów. Decyzję o przyznaniu tytułu laureata podejmują członkowie Komitetu w tajnym głosowaniu. Pierwszego lipca, w Dniu Architekta, w uroczystej atmosferze Prezydent gratuluje laureatom i wręcza im należne odznaczenia. Łącznie od 1988 r. do 2010 r. laureatami zostało 514 osób, które nagrodzono za stworzenie 89 obiektów. Tak było. A obecnie? Już w 2010 r. Prezydent nie znalazł czasu, by nagrodzić i pogratulować tytułu laureata ukraińskim architektom, od których zależy komfort i piękno życia każdego człowieka. Prezydent mógłby powierzyć tę zaszczytną misję komuś ze swoich bliskich doradców, pomocników. Nie stało się nawet to! A chodziło o artystów, którzy odrodzili Odeski Sobór Przemienienia Pańskiego, stworzyli wspaniały zespół architektoniczny kompleksu sanatoryjno-hotelowego w Truskawcu… W 2011 roku na Dzień Architekta Ukazu w ogóle nie było. Spóźnili się… o pięć miesięcy! I przez cały ten czas jacyś urzędnicy z Administracji Prezydenta, niebędący specjalistami w architekturze, raz po raz przeglądali projekty wybrane przez szanowny Komitet, zatwierdzony przez Prezydenta. Sami sobie nie ufają? A wyróżnieni architekci wykonali doprawdy pionierską pracę: rekonstrukcję i restaurację Opery Narodowej w Odessie, znanej na całym świecie (architekci W. K. Chromczenkow, N. A. Szterbul i in.); architekturę cerkwi Narodzenia Najświętszej Bogurodzicy we Lwowie (R. S. Żuk, Z. W. Pidlisny, S. R. Władyka, O. W. Fredynia); odrodzenie obiektów dziedzictwa artystyczno-historycznego w Kijowie — Monasteru św. Michała Archanioła o Złotych Kopułach, cerkwi Narodzenia Pańskiego oraz kopuł Soboru św. Mikołaja w Monasterze Pokrowskim (Ju. H. Łosycki, H. A. Doneć, O. W. Myrosznyczenko). Komitet wyróżnił także rekonstrukcję kompleksu sportowego „Metalist” w Charkowie (A. L. Abujewa, O. R. Iwanow i in.) oraz architekturę indywidualnych budynków mieszkalnych w Kijowie i obwodzie (W. A. Morski, W. W. Zahrywenko). Zatem Ukaz Prezydenta o uhonorowaniu laureatów 2011 r. wyszedł dopiero 29 listopada. Załóżmy, że to nie tragedia. Ale figurowały w nim… tylko dwa obiekty! Cerkiew we Lwowie i… stadion w Charkowie. Lwów miał szczęście: projektowaniem cerkwi kierował kanadyjski architekt i o tej pracy dużo pisali kanadyjscy dziennikarze, składali też oficjalne zapytania o stan spraw. Gdyby nie oni, to laureatstwo otrzymaliby tylko autorzy charkowskiego stadionu?! Odnosi się wrażenie, że również w tej dziedzinie życia kulturalnego naszego kraju urzędnicy państwowi pozwalają sobie ignorować ustalone tradycje i zatwierdzone przez tę samą władzę przepisy, a im wszystko jedno: czy będzie, czy nie będzie stał Teatr Operowy w Odessie i cerkiew szewczenkowska w Kijowie na Podolu, byle było gdzie grać w piłkę! Niech żyje piłka nożna. Ale pozbawiać utalentowanych architektów zaszczytnego tytułu laureatów Nagrody Państwowej, wyznaczonego dla nich nie przez kogoś, a przez Komitet ds. Nagrody Państwowej — nie przystoi, nie po państwowemu.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
