Сторінка · с. 1сторінка оригіналу ↗
Ziemia, język, matka
Слово Просвіти, №14 за 2017 рік
Halyna PAHUTIAK
Kiedyś podróżowałam po Chmielnicczyźnie i podziwiałam ogromne pola pszenicy, które kryły się za horyzontem. Takie obrazki można zobaczyć w reklamach ukraińskich produktów albo kandydatów na posłów. Serce zamiera z zachwytu nad taką urodą. Równo, czysto, bez zarzutu, bez jednego kwiatu maku czy chabrów. Pamiętam małe, krzywe pola mojego dzieciństwa, kłosy tu wyższe, tam niższe, tu pełne, a tam ledwie wykiełkowane. I to, jak ludzie siali żyto, żeby mieć chleb do swojego placka, czarnego z kminkiem, ogromnego, który kroiło się na kawałki i nosiło sąsiadom, żeby spróbowali.
Przyjaciółka wysłuchała mnie i opowiedziała o sekrecie tych wspaniałych pól. We wsi, w której mieszka, na raka zmarło troje traktorzystów, którzy siali tę pszenicę. Ziarno było zaprawiane chemikaliami, a mężczyznom nikt nie powiedział, żeby założyli respiratory. Chleba teraz jest pod dostatkiem, a ja nie potrafię wybrać z niego choćby przeciętnie jadalnego, bo chleb, który czerstwieje następnego dnia, nie może być dobrej jakości.
Latem zbliżyłam się na odległość kilku kroków do takiego pola, z którego pochodzi nasz codzienny chleb. Nie ma tam nawet owadów. Nie ma ptaków, nie ma gryzoni, nie ma zwierząt. Jest człowiek, który przystosowuje się do wszystkiego drogą mutacji. Wynalazcy sterylnych pól, dających bogate plony, zadbali o to, by nic prawdziwego i wiecznego nie trafiło na duchowy stół Ukraińców. Przynajmniej za dnia.
Księgarnie są zaśmiecone niskiej jakości literaturą, epigońską albo grafomańską. Potrzebne książki wydaje się w nakładzie 100–300 egzemplarzy. Byle tylko książka była po ukraińsku, mówią, bo to ważne dla statystyki. Do tego dochodzą tłumaczenia, zazwyczaj trzeciorzędnych książek, które nazywa się bestsellerami, bo w innych krajach rynek pracuje dla konsumentów wyhodowanych w probówkach masowej kultury. Prawdziwa statystyka to liczba utworów ukraińskiej klasyki, wyrzuconych z programu i zastąpionych tandetą ukraińskiej literatury współczesnej. Podobnie jak liczba państwowych szkół z niepaństwowym językiem nauczania oraz liczba czasopism w języku państwowym w porównaniu z niepaństwowymi. Taka „kulturalna” polityka nie może być inaczej niż niekontrolowana i nieprzemyślana.
Coś podobnego działo się w XVIII wieku, kiedy kozacka starszyzna, żeby nie stracić majątków, jeździła na pokłon do rosyjskiej stolicy, a u siebie w domu przy stole śpiewała smutne ukraińskie pieśni i przeklinała władzę okupacyjną. Stąd wzięła się też pogarda dla matki, która przeszkadzała w tym, by całkowicie przemienić się w istotę skłonną do mutacji. Taką matkę trzymano z dala od gości ze stolicy, w najdalszym kącie pałacu. W folklorze są bajki i pieśni na ten temat; jestem przekonana, że należą one do tamtych czasów masowego przeistaczania się, i chodzi nie o to, że ktoś jest bogaty, a ktoś biedny, lecz o to, jaką cenę zapłacono za pochodzenie bogactwa. Nazywajcie kobietę strażniczką ogniska domowego, ile chcecie, ale jeśli jej nie bronicie, to ona was nie ochroni. Pobita matka w Dnieprze, wdowa po kiborgu, za to, że wychowuje dzieci na Ukraińców, jest symbolem Ukrainy takiej, jaka ona naprawdę jest. To sygnał, że degradacja ziemi prowadzi do degradacji myślenia i ogólnoludzkiej moralności. Bo ta poszkodowana kobieta nie jest pierwsza. Nasze zarobkowe emigrantki za granicą traktuje się jak mięso, a w domu jak prostytutki. I one w końcu mogą nimi stać się w oczach własnych dzieci. Kobieta z okładki glamour i kobieta, którą wykorzystuje się jako tanią siłę roboczą albo jako maszynę do rodzenia dzieci, to ten sam kawałek mięsa. Ludzie wymrą, a pozostaną tylko genetycznie zmodyfikowane wykrzywienia.
„TY WYRZEKŁEŚ SIĘ MOWY OJCZYSTEJ?!”
WIECZNIE MŁODZI...
12-13
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
