Сторінка · с. 7сторінка оригіналу ↗
Wasyl HOŁOBORODKO
Слово Просвіти, №20 за 2012 рік
Dyskusja na ten temat między adresatem a W. Hołoborodką poprzedziła decyzję o publikacji listów poety (przygotowano książkę „Wasyl Hołoborodko. Listy…” ze słowem wstępnym I. Dziuby, do której weszło 80 listów, kilka badań twórczości W. Hołoborodki oraz inne dotąd niepublikowane materiały). Adresat listów był przekonany, że nie ma żadnego sensu odkładać publikacji. Poeta jednak wątpił… Sytuacja wokół jednego z naszych najbardziej utalentowanych pisarzy stała się paradoksalna: za czasów minionego totalitarnego reżimu W. Hołoborodko doświadczył prześladowań, jego książki były zakazane do publikacji; po odrodzeniu ukraińskiej Niepodległości niewiele się zmieniło: co prawda książki wychodzą (w niewielkich nakładach), ale współczesny czytelnik mało wie o tym, czym żyje, nad czym pracuje i jakie w ogóle jest miejsce W. Hołoborodki w historii rodzimej literatury. Ługańskiego pisarza lepiej znają i szanują na świecie niż w ojczyźnie. Na przykład w 1983 roku w Belgradzie ujrzała światło dzienne 2-tomowa 1000-stronicowa antologia „Moderno svetsko pesnishtvo” (na Ukrainie znana pod umowną nazwą „Od Rabindranatha Tagore do Wasyla Hołoborodki”), która przedstawiła ponad 140 najwybitniejszych poetów świata, w tym także ukraińskiego. W tym samym czasie uznany za granicą W. Hołoborodko zmuszony był wówczas pracować jako zaopatrzeniowiec w miejscowym sowchozie, codziennie przerzucać widłami tony siana. W 2005 roku książkę W. Hołoborodki „Wierszy pełna rękawiczka” niemieccy wydawcy uznali za jedną z najlepszych w Europie i włączyli do ogólnoeuropejskiej biblioteki dla młodzieży i dzieci. Poezje i poematy W. Hołoborodki drukowano w Baltimore (USA), Toronto (Kanada), Rio de Janeiro (Brazylia), Warszawie (Polska) oraz innych miastach w przekładach na ponad 20 języków świata. Oto kogo należy wysuwać do Nagrody Nobla w dziedzinie literatury! Jestem przekonany, że Pisarzy trzeba czcić za ich życia, a nie w oficjalne okrągłe daty-jubileusze. A tym bardziej trzeba znać ich twórczość, rozumieć ją, wszak Bóg dał im wielkie talenty, by widzieć daleko w przód. Ukraina dzisiaj potrzebuje właśnie tego — z optymizmem wpatrywać się w swoją cywilizowaną przyszłość. Witalij ABLICOW ra o poezję, poezja, duchowe poszukiwania”. I poszukiwania najistotniejszego składnika po to, aby jego teksty stały się pełnymi i czytelnik mógłby znaleźć w nich to, czego pragnie jego spragniona dusza. Dla tego jednego składnika — dla twórczego samourzeczywistnienia w słowie poeta dla swojego czytelnika wyzbierał wszędzie — na kwitnącej polanie, na przystanku autobusowym, na ludnym skrzyżowaniu, na koncercie znanej piosenkarki, na meczu piłkarskim, na posiedzeniu sądowym — tak niezbędne słowa: wybieram według przyjemnego zabarwienia słowa składam w zwiniętą z papieru torebkę torebkę ze słowami zebranymi przeze mnie z całego świata przekazuję tobie czy ucieszysz się tymi słowami 1 Ołeksandr Potebnia w przypisie do artykułu „Jazyk i narodnost” zaznaczał: „Myśl i uczucie człowieka są niewyrażalne, chociaż dla nas jest niezbędne przeciwne temu przekonanie, tak że ta niewyrażalność uświadamia się i nawet staje się kierunkową zasadą tylko w wyjątkowych nastrojach” (Cyt. za: O. O. Potebnia i aktualne pytania języka i kultury / Zbiór prac naukowych. — Kijów: Wydawnictwo Dmytra Buroho, 2004. — S. 309). 2 Dziuba Iwan. Ze studni lat: W 3 t. — Kijów: Wydawnictwo „Akademii Kijowsko-Mohylańskiej”, 2006. — T. 1. — S. 459. Deszcz mówi Przyszedł deszcz na nasze podwórko, stanął pod oknem i mówi: „Tam na skraju lasu, gdzie ty ostatnim razem nazbierałeś pełny koszyk grzybów, znowu pieczarek narosło wielkie stado — bierz koszyk i śpiesz na to miejsce, i nie zapomnij założyć płaszcza z kapturem!” Haftowanie łacińskim krzyżykiem Dziewczęta na wielkiej przerwie stają gromadką naprzeciw wielkiego okna — haftować łacińskim krzyżykiem na płótnie wyświetlaczy komórek piękne słowa, i żeby nie haftowały, a za każdym razem wychodzi: mamo, ja cię kocham! To jak dawniej, jakikolwiek piękny wzór nie haftowałyby dziewczęta bułgarskim krzyżykiem, a zawsze wychodził wielki czerwony kwiat! Ukraińscy pół-mężczyźni Niepostrzeżenie, z latami, wywodzą się pół-mężczyźni — pół głowy, jedna ręka, jedna noga — z rodzinnej wsi, z białego ukraińskiego świata (epifania: pół-mężczyzna — synonimiczny symbol według cechy „być tym, co oznacza to samo”). A przecież bywało spotkasz ich na każdym kroku: idą ulicą objąwszy się, jeden obejmuje drugiego prawą ręką, drugi — lewą, i śpiewają, śpiewają wieczorami, i to jeszcze jak, aż słowiki ich śpiew przejmują! Dzieci rano pytają swoich rodziców: „Kto to tak ładnie wieczorem śpiewał?” Rodzice opowiadają, że to tacy pół-mężczyźni. „A dlaczego ja ich nie widziałem?” „Ty widzisz ich często, ale nie domyślasz się”. „A kiedy ja ich zobaczę i domyślę się?” „Jak urośniesz duży i zaczniesz chodzić na ulicę, oto wtedy ich zobaczysz i domyślisz się”. A teraz rzadko we wsi zobaczysz pół-mężczyznę, jeszcze rzadziej w mieście, zostali oni tylko w bajce, a teraz będą jeszcze i w tym wierszu, który ty właśnie doczytałeś, mój niedomyślny czytelniku. Ciąg dalszy nastąpi.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
