Сторінка · с. 6сторінка оригіналу ↗
ZAPOROŻANIE I TERNOPOLANIE SĄ JEDNOMYŚLNI: POMNIK TARASA SZEWCZENKI — MA POWSTAĆ!
Слово Просвіти, №22 за 2011 рік
Do tej pory zaporoska władza bała się Wielkiego Kobziarza jak ognia. Powiedzmy, były prokomunistyczny mer miasta Jewhen Kartaszow dziesiątki razy obiecywał siłom narodowo-patriotycznym, że już za chwilę, no, całkiem niedługo, w Zaporożu pojawi się monumentalny pomnik Ojca ukraińskiego narodu. Aby odwrócić uwagę opinii publicznej, ogłoszono nawet konkurs na najlepszy szkic. Wygrał go rzeźbiarz Władlen Dubinin: młody Taras Szewczenko patrzy w dal — na Chortycę, położył rękę na ramieniu starego kobziarza — bo stąd, z ludu, czerpał nasz geniusz i natchnienie, i tematy do utworów. Wydawałoby się, bierz szkic i buduj! Ale dwie kadencje mera upłynęły jak woda w Dnieprze, a wóz nadal stoi w miejscu. Obecnie nowy włodarz miasta Ołeksandr Sin obiecał, że pomnik Wielkiego Kobziarza jednak powstanie. Pan mówił: „Kożuch dam”, lecz słowo jego ciepłe. A jeszcze w takich przypadkach mówią: „Daj, Boże, naszemu cielęciu lwa rozedrzeć!”. Pyłyp JURYK, pisarz, członek „Proświty”. Zatem zaporoscy proświcianie (a jest ich większość — członków partii patriotycznych) postanowili, że nie warto czekać na łaskę władzy. Przy „Proświcie” już ponad dwie dekady działa wspaniały chór „Zaporoscy Kozacy”, którym obecnie kieruje uczeń Anatolija Awdijewskiego Jurij Iwczenko. Dlaczego więc oni, chórzyści, mieliby nie występować z koncertami charytatywnymi i nie zarabiać środków na monumentalny pomnik? Postanowili — zrobili. Przewodniczący Zaporoskiej Organizacji Obwodowej Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” Ołeh Tkaczenko i jego zastępca Wasyl Tymczyna porozumieli się z ternopolanami w sprawie koncertów. Tak jak dwie dekady temu, rozpoczęli „Zaporoscy Kozacy” swoją trasę od obwodu tarnopolskiego. Wtedy, na początku Niepodległości, właśnie ternopolanie wsparli ich, darując kozackie mundury i narodowe stroje kobiece. Niestety, większość chórzystów do dziś nosi tę odzież, łatając ją i podszywając — na nowe nie ma pieniędzy. …Idąc przez Tarnopol, dokąd pojechałem w sprawach osobistych, jeszcze z daleka usłyszałem wspaniałe kozackie pieśni. To obok greckokatolickiego soboru, naprzeciwko pomnika Josyfa Slipego, występowali „Zaporoscy Kozacy”. Kilkuset ternopolan otoczyło ich półkolem, wtórowali, podtupywali, a gdy tylko kończyła się pieśń — rozlegały się burzliwe oklaski, podchodzili do puszki i wrzucali do niej pieniądze. Kozackie pieśni zmieniały się w strzeleckie, powstańcze, potem — żartobliwe. A kiedy rozpoczął występ 82-letni bandurzysta Wołodymyr Diadenko, wszyscy widzowie zaśpiewali razem z nim pieśń „Dumy moje” do słów Tarasa Szewczenki. Niemal do upadłego śmiali się obecni na placu, słuchając żartobliwej pieśni w wykonaniu kobziarza „Tam, na ryneczku”, o tym, jak Moskal na bazarze kradł babie i raki, i gęsi, i słoninę, i nawet jajka… I znów śpiewał chór. Chłopcy z Tarnopola, gdy tylko zaczynała się szybka melodia, podchodzili, zapraszali chórzystki i przy oklaskach obecnych tańczyli z nimi. I wtedy przypomniało się autorowi tych słów, że wiecznie wczorajsi politycy wciąż jeszcze próbują dzielić Ukrainę na dwie, trzy lub nawet cztery części. Czy potrzebują tego sami Ukraińcy? Występ chóru „Zaporoscy Kozacy” na Tarnopolszczyźnie zaświadczył, że ukraiński naród był i pozostaje jednością i pragnie, aby Ukraina była zawsze sobornym, unitarnym państwem bez zagranicznych zarządców. A jeszcze przypomniały się słowa pierwszego prezydenta Białorusi Stanisława Szuszkiewicza, który powiedział Łeonidowi Krawczukowi: „Tobie łatwiej, bo masz Zachodnią Ukrainę”. Podczas Hołodomoru w 1933 roku tysiące uciekinierów ze wschodu, którym udawało się przejść Zbrucz, znajdowało na Zachodnim Podolu, Podkarpaciu, na Wołyniu, Bukowinie i Galicji nie tylko kawałek chleba, ale i schronienie u jednokrwistych braci. Gdyby nie Powstańcza Armia, która działała na zachodnich terenach pod koniec II wojny światowej, to
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
