Емблема «Просвіта»ПРОСВІТАЦИФРОВАЗнання · Люди · Майбутнє

Текст пошкоджено під час розпізнавання — читайте сторінку оригіналу

Urwało się życie Iryny Kalynec

Слово Просвіти, №31 за 2012 рік

31 lipca po ciężkiej i długiej chorobie, w wieku 72 lat, odeszła z życia ukraińska poetka, prozaiczka, publicystka, kulturolog, literaturoznawczyni, działaczka ruchu dysydenckiego, obrończyni praw człowieka Iryna Kalynec (Stasiw). Iryna Stasiw urodziła się 6 grudnia 1940 roku w rodzinie wiernych Ukraińskiego Greckokatolickiego Kościoła. Od dzieciństwa płonęła pragnieniem niepodległości Ukrainy. Ukończyła wydział slawistyczny Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Lwowskiego, pracowała jako metodyczka obwodowego Domu Twórczości Ludowej, nauczycielka, bibliotekarka, wykładowczyni języka i literatury ukraińskiej w Lwowskim Politechnicznym Instytucie. Przyjaźniła się z dysydentami Walentynem Morozem i Wiaczesławem Czornowołem. W lipcu 1970 roku podpisała protest 9 obywateli Lwowa przeciwko aresztowaniu W. Moroza. Jesienią tego samego roku wraz z mężem Ihorem Kalynciem wysłała petycję do prokuratury USRR z prośbą o zezwolenie na obecność na rozprawie sądowej w sprawie W. Moroza oraz inne protesty do różnych instytucji. 12 stycznia 1972 roku została aresztowana. W lipcu Lwowski Sąd Obwodowy skazał Irynę Stasiw-Kalynec na 6 lat łagrów o ostrym reżimie i 3 lata zesłania. Po pół roku taki sam wyrok otrzymał jej mąż. Zesłania odbywali razem z mężem w obwodzie czyckim. Począwszy od 1987 roku I. Stasiw-Kalynec aktywnie uczestniczyła w przebudzeniu ukraińskiego kulturalnego i społecznego życia Lwowa, w ruchu na rzecz odrodzenia UKGK, w tworzeniu Towarzystwa Języka Ukraińskiego, „Memoriału”, Ludowego Ruchu Ukrainy. W latach 1990—1992 jako kierowniczka Zarządu Oświaty Lwowskiego Obwodowego Komitetu Wykonawczego wprowadzała ukrainizację systemu szkolnego, w tym przyczyniała się do wyłączenia języka rosyjskiego jako przedmiotu w szkole podstawowej i zdecydowanego zmniejszenia liczby rosyjskich szkół i klas. W marcu 1990 roku Irynę Stasiw-Kalynec wybrano deputowaną Rady Najwyższej Ukrainy. W 1998 roku nadano jej tytuł „Bohaterki Świata”, w 2000 roku odznaczono ją Orderem Księżnej Olgi III stopnia, a w 2005 roku Orderem Księżnej Olgi II stopnia. I. Stasiw-Kalynec jest autorką zbiorów „Poezji”, „Ślubu z piołunem”, książek dla dzieci „Leleka i Czarna Chmura”, „Bajek z zabawkowego telefonu”, kryminału historycznego „Zabójstwo sprzed tysiącleci”; monografii „Studia nad „Słowem o pułku Igora””, „Zagadki chrztu Ukrainy-Rusi”, rozprawy naukowej „Taras Szewczenko i św. Augustyn”, licznych artykułów publicystycznych, esejów i innych. Kolektyw naszej redakcji w imieniu Centralnej Rady Ogólnoukraińskiego Towarzystwa «Proświta» im. Tarasa Szewczenki, prosvitianie wyrażają szczere współczucie rodzinie pani Iryny, naszej autorki, wybitnej działaczki i przecudownej osoby, z powodu tragicznej straty.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад

Емблема «Просвіта»Просвітянин