Сторінка · с. 3сторінка оригіналу ↗
CZAS RATOWAĆ ZIEMIĘ I NARÓD
Слово Просвіти, №36 за 2011 рік
Petro ANTONENKO Zdjęcie Jewhena BUKETA Prawie 20 organizacji społecznych związanych z sektorem rolnym ogłosiło na swoim zgromadzeniu w Kijowie utworzenie Ogólnoukraińskiego Komitetu Ochrony Ziemi Ojczystej. Jako przyczynę podano zamiar władz wprowadzenia na Ukrainie rynku ziemi, czyli rozpoczęcie już od 1 stycznia sprzedaży gruntów o przeznaczeniu rolnym — naszego największego bogactwa naturalnego. Kwestia ta dawno wyszła poza ramy czysto ekonomiczne, gdyż chodzi, jak są przekonani założyciele Komitetu, o dalszy los ukraińskiej wsi, o zagrożenie dla narodu i państwa. Wśród najpotężniejszych organizacji, które utworzyły Komitet, są Stowarzyszenie Farmerów i Prywatnych Właścicieli Ziemskich Ukrainy oraz Związek Uczestników Rolniczych Spółdzielni Usługowych. Z obiema bezpośrednio związany jest znany działacz społeczny Iwan Tomycz. Przez długi czas był przewodniczącym Stowarzyszenia, kierował ruchem chłopskim i farmerskim kraju, obecnie jest przewodniczącym Związku. To właśnie Tomycza wybrano na zgromadzeniu na najbliższe miesiące (potem przewidziana jest rotacja) na przewodniczącego Rady Komitetu, kierowniczego organu roboczego organizacji. Iwan Tomycz jako deputowany Rady Najwyższej czwartej kadencji kierował parlamentarną komisją rolną i przygotował szereg projektów ustaw mających na celu cywilizowane, a nie pospieszne wprowadzenie rynku ziemi. Bardziej szczegółowo o zagrożeniach płynących właśnie z dzikiego rynku nasza gazeta (nr 26 z 2011 r.) opowiedziała w wywiadzie z I. Tomyczem „Sprzedać ziemię i Ukrainę?”. Krótko mówiąc, poważny niepokój budzi nieprzygotowanie naszego ustawodawstwa do rynku ziemi (trzeba uchwalić jeszcze nie mniej niż dziesięć ustaw) oraz smutny przykład dzikiej prywatyzacji, rajdowe rozkradanie gruntów rolnych jeszcze przed wprowadzeniem rynku. Przedstawiamy uchwalony na zgromadzeniu Manifest o utworzeniu Komitetu Ochrony Ziemi Ojczystej, lakoniczny, ale dość wymowny tekst. „My, przedstawiciele organizacji społecznych oraz obywatele Ukrainy, uświadamiając sobie historyczne znaczenie i odpowiedzialność, jakie stoją przed ukraińskim narodem i przyszłymi pokoleniami w warunkach planowanego przez organy władzy od 01.01.2012 roku wprowadzenia rynku ziemi o przeznaczeniu rolnym, jednoczymy się w imię Ukrainy i ogłaszamy utworzenie Ogólnoukraińskiego Komitetu Ochrony Ziemi Ojczystej oraz wzywamy do jedności w społeczeństwie wszystkich wokół niedopuszczenia do wyprzedaży ukraińskiej ziemi według smutno znanego scenariusza minionej prywatyzacji przemysłu, wywłaszczenia chłopstwa, zniszczenia wsi i narodu. Jesteśmy pewni, że prawdziwe reformowanie na wsi powinno polegać na kształtowaniu chłopa-gospodarza, rozwoju lokalnych wspólnot, odrodzeniu potencjału Ukrainy jako państwa rolniczego. Zobowiązujemy się wspólnymi siłami promować i chronić te wartości, bronić swoich konstytucyjnych praw i wolności, utwierdzać przejrzystość i sprawiedliwość w społeczeństwie pod hasłem „Będzie wieś — będzie Ukraina!”. O komentarz zwróciliśmy się do Iwana TOMYCZA. — Iwanie Fedorowyczu, jednym z zagrożeń pospiesznego wprowadzenia rynku ziemi w Manifeście jest smutny przykład prywatyzacji już w czasach niepodległego państwa. — Mamy bolesny, bardzo negatywny skutek wielkiej prywatyzacji w przemyśle. W rezultacie własność, nabyta przez wiele pokoleń, została skoncentrowana za bezcen w rękach oligarchów, ukraińskich i nieukraińskich. Te kwestie można jeszcze jakoś uregulować różnymi środkami, normami prawnymi. A kwestia sprzedaży ziemi — jej już nie da się uregulować w żaden sposób. To jeden raz na tysiąclecie można sprzedać ukraińską ziemię, a odzyskać ją będzie można tylko poprzez rewolucję. Dlatego nie są to tylko obawy, a całkowicie zrozumiałe narzucanie scenariusza wielkiej prywatyzacji przemysłu, który przeniosą przez kalkę na ziemię. Ale porównywać tego nie warto. Przedsiębiorstwo można zbudować, kupić, w ostateczności zwrócić na własność państwową. Jeśli chodzi o ziemię, to w tej dzikiej prywatyzacji sprzedadzą ją nie tylko Ukraińcom, i tutaj jest zagrożenie dla ukraińskiego narodu i państwa. Projekt ustawy o rynku ziemi wyraźnie podkreśla jej dziką, cyniczną wyprzedaż. — Natomiast Pan proponuje kształtowanie chłopa-gospodarza? — Alternatywa jest dawna w naszej historii, w naszym rozwoju. To wtedy, gdy kształtował się prawdziwy chłop-gospodarz na terenach Ukrainy, który rozsławił jej rolniczą sławę. Ukraina słynęła nie tylko z ziarna, ale i z produkcji zwierzęcej. Takie możliwości jednoznacznie istnieją i dzisiaj. Ale właśnie dla odrodzenia obecnie tego chłopa, kułaka-gospodarza, konieczne jest budowanie polityki państwowej. W szczególności także ziemskiej: dać możliwość bycia właścicielem, gospodarzem ziemi właśnie chłopu, który żyje i pracuje na niej, a nie tym, którzy są daleko poza granicami Ukrainy i mają jasne plany zawładnięcia jej czarnoziemami. — W Manifeście występuje Pan za wsparciem lokalnych wspólnot na wsi. Niestety, nie mają one dzisiaj dużego wpływu na kwestie ziemskie. — A ustawa o rynku ziemi w ogóle stawia owe 28 tysięcy wiejskich wspólnot na granicy zniknięcia z mapy Ukrainy. Nie przewidziano nie tylko jakiejkolwiek roli wspólnot w kwestii ziemi, ale i żadnej szansy na rozwój obszarów wiejskich. My natomiast proponujemy na bazie wsparcia chłopa-gospodarza stworzyć miejsca pracy na wsiach, strukturę przetwórstwa produktów rolnych, a także napełnianie lokalnych budżetów dla społeczno-ekonomicznego rozwoju wsi. — Jeszcze przed wprowadzeniem rynku u nas wiele ziem rozkradziono pod przykrywką różnych dzierżaw. W stosunkach ziemskich nic nie można zrozumieć. Czy Pana Komitet poruszał ten bolesny problem? — My wyraźnie stawiamy sprawę — teraz nie mówić o rynku ziemi, a zrobić krok dla przejrzystości sytuacji w sferze stosunków ziemskich. Takim krokiem jest inwentaryzacja ziem i złóż naturalnych Ukrainy. To pierwsze dla uregulowania szeregu problemów ziemskich. Trzeba wreszcie wyjaśnić, komu, gdzie, co należy, na jakich warunkach zostało nabyte? Tam nie to, że nic nie można zrozumieć, tam jest całkowity kryminał. Dopóki nie wyjaśnimy, o żadnym rynku nie może być mowy! A żeby wyjaśnić, potrzebna jest silna wola i aktywność społeczeństwa.
* * * Oto sytuacja: absolutny brak przygotowania do rynku ziemi i jednocześnie pospieszne jego forsowanie. Mimo jasnych prognoz, że główne areały ziemi wykupią nie rolnicy, a rolnicze latyfundia, w szczególności przez osoby trzecie, także zagraniczne. Już na tę właśnie rozpoczętą dziewiątą sesję parlamentu zaplanowano wniesienie owego rządowego projektu ustawy o rynku ziemi. I obecnie władza prowadzi potężną kampanię propagandową, opowiadając, jakim dobrodziejstwem jest sprzedaż ukraińskiej ziemi. Dla imitacji dyskusji nad reformą rolną władze lokalne przeprowadzają tak zwane wysłuchania publiczne. I często kończą się one całkowitym fiaskiem dla organizatorów. Dla przykładu, na zebraniu odczytano uchwałę jednego z takich wysłuchań. Jest to rejon talniwski w obwodzie czerkaskim, centrum rolniczej Ukrainy. W wysłuchaniach wzięli udział kierownicy przedsiębiorstw rolnych, farmerzy, właściciele ziemscy, przewodniczący rad wiejskich rejonu, czyli ci, którzy żyją i pracują na ziemi. Otóż uczestnicy wysłuchań jednogłośnie przyjęli rezolucję, którą skierowali do Prezydenta i innego wyższego kierownictwa państwa. Rolnicy domagają się przeprowadzenia ogólnoukraińskiego referendum w kwestiach rynku ziemi, a do czasu jego przeprowadzenia (cytujemy) „wstrzymać rozpatrywanie w Radzie Najwyższej spraw związanych z rynkiem ziem o przeznaczeniu rolnym”. I dalej żądanie przedłużenia moratorium na sprzedaż ziemi. Jeśli władzę zainteresowała opinia ludzi o sprzedaży ziemi, to oto ona, również w rezolucji z wysłuchań: „Zwracamy Państwa uwagę na ten fakt, że ponad 90 procent mieszkańców rejonu talniwskiego kategorycznie sprzeciwia się potrzebie i konieczności wprowadzenia w najbliższych pięciu latach rynku ziem o przeznaczeniu rolnym. Takie samo podejście do danego problemu jest w innych rejonach i obwodach Ukrainy. Ignorowanie życzeń rolników i sprzedaż ziem o przeznaczeniu rolnym doprowadzi do nieodwracalnego procesu na Ukrainie, do zubożenia mieszkańców wsi, wzrostu bezrobocia, nastąpi globalne załamanie z powodu niekonkurencyjności naszej ludności w udziale w rynku ziemi”. To wynik wysłuchań przeprowadzonych przez władzę. Czy posłucha ona ich? Czy powtórzy się niedawna sytuacja – z tak samo pospiesznym forsowaniem reformy emerytalnej? 1 września miała ona już wejść w życie, ale to, że obecnie „zawisła”, świadczy: tam daleko nie wszystko jest w porządku. Nie byłoby tak z ziemią. Co planuje robić Komitet, którego struktury tworzą się obecnie także w obwodach, aż do wsi? Na posiedzeniu mówiono o rozwinięciu masowego ruchu społecznego. Być może to zmusi władzę do posłuchania narodu. Podawano przykład przeprowadzenia przez te same organizacje latem Ogólnoukraińskiego Wiecu Chłopskiego w sprawie kluczowego problemu – ziemi. Otóż podczas jego przygotowań do organizatorów zgłosiły się tak poważne struktury jak Prokuratura Generalna, SBU, MSW, zaniepokojone wyjaśnianiem, czy nie szykuje się jakaś antypaństwowa akcja? Cóż, wszystko w duchu naszej najnowszej „demokracji”. Oczywiście, fundatorzy Komitetu nie odrzucają także współpracy z siłami politycznymi, demokratyczną opozycją. Właśnie deputowani z opozycji obecnie próbują przeciwstawić się dzikiemu rynkowi, składając w parlamencie projekty ustaw o przedłużeniu moratorium na sprzedaż ziemi. Jedyne – nie chciałoby się, aby niektórzy politycy i partie wykorzystywali niezwykle bolesny i gorący temat do wyborczego PR-u. Dlatego Komitet jednak akcentuje dominantę właśnie szerokiego ruchu społecznego.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
