Сторінка · с. 4сторінка оригіналу ↗
Закінчення статті «ŚLEPY ZAUŁEK MAŁORUSKOŚCI», с. 3
ŚLEPY ZAUŁEK MAŁORUSKIEGO MYŚLENIA
Слово Просвіти, №40 за 2011 рік
Ciąg dalszy. Pocz. na str. 3. która stanie przed władzą nowej Ukrainy, będzie małorosyjskość. Bo, tłumaczył on, małorosyjskość to zawsze a priori kapitulacja, kapitulacja jeszcze przed walką. Po krótkim przerażeniu w 1991 roku nomenklatura komunistyczna, która składała się z Małorusinów, stanęła w centrum i w terenie na czele procesu budowy niepodległego państwa ukraińskiego, aby zahamować go na długie lata. Ukraińskiego Václava Havla u nas nie znaleziono. I dwaj pierwsi prezydenci Ukrainy byli właśnie z nomenklatury komunistycznej — właśnie za ich rządów (oczywiście pod naciskiem Rosji i USA) zlikwidowano potencjał jądrowy kraju (nawiasem mówiąc, trzeci na świecie), utworzono całkowicie bezprawnie Autonomię Krymską, która stała się bólem głowy państwa ukraińskiego. Później Ł. Kuczma pisał w swojej książce, że i „za tysiąc lat Ukraina będzie wdzięczna Rosji…”. Za co? Za 350-letnie jarzmo kolonialne? Trzeci Prezydent Wiktor Juszczenko, który stał się liderem państwa na fali Pomarańczowej narodowo-demokratycznej rewolucji 2004 roku, jest najbardziej ukraiński. Nie jeździł regularnie, jak jego poprzednicy, na pokłony do Moskwy, konsekwentnie walczył o uznanie głodu 1932—1933 lat za Ludobójstwo narodu ukraińskiego, twardo trzymał linię na uznanie OUN—UPA za organizację patriotyczną, która walczyła o niepodległość Ukrainy. Lecz tego wszystkiego jest znikomo mało dla Prezydenta, który miałby wyprowadzić Ukrainę na narodowo-nieodwracalną drogę rozwoju państwowego. Niestety, liberalna polityka „bez granic” Wiktora Andrijowycza obróciła się przeciwko Ukrainie i przeciwko niemu samemu. Próby Prezydenta porozumienia się z siłami antyukraińskimi — memorandum, okrągły stół, „uniwersał” — jedynie rozwiązały im ręce. Doszło do tego, że lider komunistów P. Symonenko z trybuny Rady Najwyższej na cały świat wykrzyczał: „Juszczenko — wojennyj priestupnik, i jewo nado sudit…”. Tak samo regionalista W. Kolesniczenko bezapelacyjnie oświadczył: „W. Juszczenko budut sudit posle okonczanija priezidientskoj kadencii…”. Sądzić czy nie sądzić politycznego i państwowego działacza, może decydować tylko sąd, a nie ktokolwiek. Oczywiście, pod warunkiem, że ten sąd jest naprawdę niezależny. Wielki negatywny wpływ na ukraińskość ma UKP Patriarchatu Moskiewskiego. Jest to jedno z centrów rusyfikacji na Ukrainie. Moskiewscy popi mówią, że Patriarchat Kijowski jest niekanoniczny i dlatego nielegalny. Zapomnieli, widocznie, święci ojcowie, że ich poprzednicy za drogie skóry i złoto kupili sobie kanoniczność, a kanoniczność Kościoła Ukraińskiego zlikwidowali, bo już dokonała się zdrada perejasławska 1654 r. Dzisiaj Patriarcha Moskiewski Cyryl, odwiedzając Ukrainę, pozwala sobie grozić karą Bożą tym Ukraińcom, którzy chodzą do cerkwi Patriarchatu Kijowskiego. Zrozumiałe, dlatego że obecna władza na Ukrainie klęczy przed Moskwą. Zapomniała ona prastarą europejską tradycję: czyje państwo, tego i cerkiew. U nas przecież niby jest państwo ukraińskie? Czy władza nie jest ukraińska? Dlatego właśnie Małorusini już na poziomie podświadomości pogodzili się ze swoją niższością, myśląc, że zamiast bronić swojego honoru i honoru kraju, w którym żyjesz, lepiej przemilczeć, jak to mówią, żeby nic się nie stało. …Kiedyś, zdaje się, w połowie lat 90. ubiegłego wieku, wicepremier ds. humanitarnych W. Semynozenko radośnie oświadczył: „Skończyły się czasy Mazepy, zaczęły się czasy Bohdana Chmielnickiego”. Zrozumiałe, że akademik miał na myśli nie tego Bohdana Chmielnickiego, pod którego przywództwem została przeprowadzona patriotyczno-wyzwoleńcza wojna narodu ukraińskiego, a tego, który w 1654 roku ponownie rzucił w niewolę Ukrainę… …2009 r. w telewizji często brzmiały oświadczenia zespołu W. Łytwyna, który kandydował na stanowisko Prezydenta Ukrainy: „Tylko Łytwyn może zjednoczyć Ukrainę”, „Tylko Łytwyn może wyprowadzić Ukrainę z kryzysu”, „Tylko Łytwyn może być godnym Prezydentem Ukrainy”. Wtedy też Przewodniczący Rady Najwyższej W. Łytwyn, występując w Radiu Moskiewskim, z małorosyjskim entuzjazmem oświadczył, że chciałby, aby rosyjska Flota Czarnomorska była gwarantem bezpieczeństwa naszych południowych granic. Nie wierzę, że ówczesny i obecny przewodniczący RN nie rozumie: z rosyjskiej floty taki gwarant naszego bezpieczeństwa, jak z wilka stróż przy stadzie owiec. Pogoń za prezydenckim fotelem natchnęła W. Łytwyna jeszcze na jedno oświadczenie: powtórzył wypowiedzi innych Małorusinów o tym, że, rzekomo, nikt na nas nie czeka w Europie, a dlatego trzeba jak najszybciej biec do unii Rosji, Białorusi i Kazachstanu… To dokąd „tylko Łytwyn” zamierza poprowadzić nas — do kolejnej unijnej zagrody na czele z Rosją?! Nawiasem mówiąc, wtedy większość kandydatów na stanowisko Prezydenta, jak i W. Łytwyn, zginała się przed Moskwą, wypraszając u niej poparcie. I nikomu nie jest wstyd: bo to Małorusini. Wkrótce, przed wyborami do RN 2012 roku, będą robić to samo. …We wrześniu 2008 r. nasz Gabinet Ministrów wydał rozporządzenie, zgodnie z którym w ukraińskich (!) szkołach uczniowie i nauczyciele na przerwach i na terenie placówki mają porozumiewać się w państwowym języku ukraińskim. Boże, jaki hałas podnieśli Małorusini: naruszenie praw człowieka, naruszenie Europejskiej karty języków mniejszości itd. Szczególnie starali się regionaliści, w szczególności deputowany ludowy J. Mirosznyczenko. Zanim podniosą wrzawę, deputowany z Partii Regionów powinien był pomyśleć: jaki przykład dają nauczyciele swoim uczniom, kiedy na lekcjach rozmawiają po ukraińsku, a na przerwach — po rosyjsku? Dają do zrozumienia uczniom, że język ukraiński to nieprestiżowe… To co to jest — naruszenie praw człowieka czy nie? I z takimi działaczami państwowymi chcemy zbudować wolną i niepodległą Ukrainę?! Nawiasem mówiąc, w związku z często nieodpowiedzialnymi wypowiedziami poszczególnych deputowanych ludowych, działaczy państwowych, polityków, ci, którzy ich słuchają, ryzykują utratę wiary w ludzkość. …Od lutego 2010 roku na Ukrainie w wyniku wyborów prezydenckich do władzy doszła Partia Regionów, a jej przedstawiciel W. Janukowycz został głową państwa. Jego sukces w dużej, a może i decydującej mierze zapewnił W. Juszczenko, kiedy przed drugą turą wezwał wyborców do głosowania przeciwko obu kandydatom — J. Tymoszenko i W. Janukowyczowi, co faktycznie wtedy oznaczało postawienie szlabanu przed Julią Tymoszenko. W Radzie Najwyższej frakcja deputowanych Partii Regionów utworzyła koalicję większościową — z komunistami (wreszcie „rekiny kapitalizmu” porozumiały się z obrońcami
Zdjęcie Olesia Dmytrenki przeganianych i głodnych) oraz obrońcami partii ludowej W. Łytwyna. W tym czasie jeden z członków partii W. Łytwyna, nie mrugnąwszy okiem, oświadczył, że “nasza siła polityczna pod nikogo się nie dostosowuje”. I rzeczywiście: ta “siła”, jak to mówią, nie łapiąc tchu, przegrupowała się z Koalicji Demokratycznej do dokładnie przeciwnej. Taka “pryncypialność” najwyraźniej może odbić się partii W. Łytwyna czkawką podczas następnych wyborów do Rady Najwyższej. Nie bez powodu pojawiły się pogłoski o przyłączeniu się łytwynowców do Partii Regionów. Pierwsze kroki nowej władzy były dość wymowne. Swą pierwszą wizytę Prezydent Ukrainy W. Janukowycz złożył nie w Moskwie, jak oczekiwano, a w Brukseli. Ale nie po to, by potwierdzić euroatlantycką integrację naszego kraju, a wręcz przeciwnie — by ją zretuszować (nieco później oświadczy, że ta integracja jest już nieaktualna dla Ukrainy, ponieważ jest ona państwem pozablokowym. To, oczywiście, wywołało oklaski na Kremlu). I, rzecz jasna, burzliwymi oklaskami oraz okrzykami “brawo” przyjęto propozycję ukraińskich władz dotyczącą przedłużenia pobytu rosyjskiej Floty Czarnomorskiej na terytorium Ukrainy o kolejne 25 lat. Choć do zakończenia poprzedniej umowy pozostawało 7 lat. Dlaczego tak śpieszyły się ukraińskie władze? Tym bardziej, że obietnica strony rosyjskiej dotycząca obniżenia dla ukraińskiej ludności ceny gazu od początku była nieprzekonująca. Co bardzo szybko się potwierdziło. Zatem odpowiedź jest taka: ukraińscy negocjatorzy najwyraźniej pomylili dzierżawę z prezentem. I nieprzypadkowo opozycja nazwała nową umowę zdradą interesów narodowych. Jednym słowem, małorosjanie po raz kolejny klękali przed Rosją. Zatem obecnie, zamiast urządzać nieprzekonujący proces sądowy nad byłą premier Tymoszenko, prokuraturze warto byłoby uważniej przyjrzeć się tym samym porozumieniom charkowskim, temu, co dzieje się w przemyśle lotniczym i stoczniowym, w innych gałęziach przemysłu, na które ostrzą sobie zęby rosyjscy oligarchowie. Odnosi się wrażenie, że pewnego zupełnie niecudownego dnia, cicho, bez hałasu zmienią żółto-błękitne flagi na trójkolorowe sztandary… Obecny Prezydent niedawno oświadczył: “Zbudujemy silną, szczęśliwą Ukrainę”. Oczywiście, politycy mogą mówić co chcą — oni, jak to zwykle bywa, za swoje słowa nie odpowiadają. Ale przypuśćmy, że regionaliści razem z komunistami i łytwynowcami rzeczywiście zbudują, niech nie taką już “silną i szczęśliwą”, ale przyzwoitą państwowość. Lecz nigdy nie uwierzę, że państwo będzie ukraińskie, o którym marzyły i o które walczyły wiele pokoleń Ukraińców. Jeśli L. Kuczma w ciągu swojej dziesięcioletniej kadencji prezydenckiej od czasu do czasu pytał siebie i innych: “Co my budujemy?”, to W. Janukowycz wie, co buduje: buduje właśnie to państwo pod nazwą silna Ukraina, w którym coraz mniej pozostaje ukraińskich realiów… To już będzie nie samodzielne, a zależne od Moskwy państwo. Rosyjski kapitał dalej prywatyzuje ukraińskie wielkie przedsiębiorstwa przemysłowe. Rosja naciska na Ukrainę, aby przejąć system przesyłu gazu. To samo dzieje się z przemysłem lotniczym — w tej branży Ukraina wchodzi do dziesiątki światowych potęg. Rosja stała się partnerem Ukrainy w wydobyciu gazu na szelfie Morza Czarnego, który znajduje się na terytorium Ukrainy. Jednym słowem, uszy północnego sąsiada wystają wszędzie na naszej ziemi, gdzie można się czymś pożywić. Lecz czy nie największe niebezpieczeństwo czyha na Ukraińców w sferze humanistycznej, której nie poświęcał należytej uwagi żaden Prezydent Ukrainy. Po raz pierwszy za czasów niepodległości utworzono Społeczną Radę Humanitarną przy Prezydencie Ukrainy na czele z samym Prezydentem (takie sobie regionalne know-how). Póki co ta rada niczym szczególnym się nie wyróżniła, chyba że uwagami pod adresem ministra edukacji, nauki, młodzieży i sportu D. Tabacznyka oraz zastępcy szefa administracji Prezydenta H. Herman. Przez prawie półtora roku przeprowadzono aż dwa otwarte posiedzenia rady humanistycznej. Wyników tej pracy póki co nie widać. I, szczerze mówiąc, nie interesuje mnie ta rada, bo nie wierzę w jej skuteczność. Interesuje mnie, co tam robią nasi wybitni poeci I. Dracz — pierwszy przewodniczący Ludowego Ruchu, drugi — komunista B. Olijnyk. Przecież obecna władza ideologicznie, choć z różnych powodów, jest im obu obca. Jeśli myślą, że mogą wpłynąć na jakąkolwiek decyzję Prezydenta, to niech lepiej przypomną sobie dawną anegdotyczną opowieść: podwładni przyszli na naradę do szefa każdy z własną opinią, a wyszli wszyscy z jedną — opinią szefa… Znakomitą ilustracją do tego dowcipu może być przypadek, który wydarzył się w Komitecie ds. Nagród Państwowych im. T. H. Szewczenki na początku wiosny 2011 roku. Jak wiadomo, Komitet większością głosów przyznał prestiżową nagrodę pisarzowi Wasylowi Szklarowi za powieść “Czarny Woron”, poświęconą heroicznej i tragicznej walce ukraińskich chłopów przeciwko władzy sowieckiej w latach 20. ubiegłego wieku. Kiedy opublikowano Postanowienie Komitetu o przyznaniu nagród im. Szewczenki, nazwiska pisarza już tam nie było. Pytanie: jaki jest sens istnienia Komitetu, którego zdaniem szanownych członków władza po prostu się nie przejmuje. I jeszcze jedno. Na Światowym Kongresie Ukraińców, który odbył się w Kijowie 19—21 sierpnia 2011 roku, Iwan Dracz wystąpił z przemówieniem, które dało nadzieję na powrót wybitnego poety do samego siebie — patrioty, bojownika o niepodległą Ukrainę. W ogóle pytań do obecnej władzy u naszych obywateli pojawiło się niemało. Swoistą odpowiedzią na te pytania jest List do Prezydenta grupy inteligencji na początku sierpnia br. Autorzy oświadczają, że popierają zdecydowane kroki głowy państwa w kierunku budowy niepodległej Ukrainy i zapewniają, że takiego samego zdania jest większość naszych obywateli. Tym słowom można byłoby uwierzyć, gdyby nie narastały akcje protestacyjne na Ukrainie dotyczące tych czy innych działań władzy. Nie będę komentował szczegółowo tego listu. Na myśl przychodzą czasy sowieckie, kiedy każde posunięcie reżimu wierni słudzy partii, w tym także wielu inteligentów, już aprobowali. A mnie, jak zawsze w takich przypadkach, przypomniały się gorzkie słowa Iwana Franki: “Dlaczego u nas tak wielu odszczepieńców, dlaczego odszczepieństwo nam nie straszne?”
Ciąg dalszy nastąpi.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
