Сторінка · с. 6сторінка оригіналу ↗
2017 — rok rodu Szczerbakiwśkych na Ruzhynszczyźnie
Слово Просвіти, №41 за 2017 рік
Uhonorowano i uwieczniono pamięć kapłańskiej rodziny Szczerbakiwśkych w rodzimej wsi. Wasyl KOPACZ, proświcianin. Właśnie proświcianie byli inicjatorami przeprowadzenia tego wydarzenia, przedstawiciele administracji rejonowej i rady rejonowej, naukowcy z Kijowa, Charkowa, Lwowa, Żytomierza. Duchowieństwo UCP KP na czele z władyką Paisijem i dziekanem rejonu rużyńskiego UCP KP ojcem Andrijem Jakymem, uczniowie i nauczyciele gimnazjum w Rużynie oraz szkół rejonu, bibliotekarze, krajoznawcy i wszyscy chętni. Znaczący wkład w przygotowanie i przeprowadzenie konferencji wnieśli: współprzewodniczący komitetu organizacyjnego, przewodniczący oddziału rużyńskiego „Proświty”, autor tego projektu Wiktor Mytiuk, współprzewodniczący komitetu organizacyjnego, naczelnik wydziału pracy organizacyjno-kontrolnej i ogólnego kancelaryjnego aparatu administracji rejonowej w Rużynie Ołeksandr Sorokopud, proświcianin Wołodymyr Turanśkyj, a także kierownik rejonowego gabinetu metodycznego wydziału oświaty Ołeksandr Kolanowśkyj, proświcianin Wasyl Kopacz, metodyk rejonowego gabinetu metodycznego wydziału oświaty administracji rejonowej Oksana Zełinśka, kierownik wydziału obsługi biblioteki rejonowej Natalija Panasiuk, przewodniczący rady wiejskiej wsi Szpyczynci Wasyl Szozał, naczelnik wydziału kultury i turystyki administracji rejonowej Ołeksej Chytryj. Także Wiktor Ołeksandrowycz podziękował uczestnikowi konferencji, naszemu ziomkowi z Prybereżnego, dziennikarzowi, który złożył książkę „Ród Szczerbakiwśkych — zwycięzcy ukraińskiej kultury” i pomógł ją wydać, Mykole Serhijczukowi. Niemało wysiłku w organizację tego wydarzenia włożyli zastępca przewodniczącego administracji rejonowej Ołeksandr Czereszniuk i przewodniczący rady rejonowej Mykoła Maruszczak. Konferencję otworzył przewodniczący oddziału „Proświty” w Rużynie Wiktor Mytiuk. Zaproponował on obejrzenie filmu „Z życia — w nieśmiertelność!”, który zapoznał obecnych z życiem i twórczością naukowców o światowym imieniu: Wadyma i Danyła Szczerbakiwśkych oraz ich ojca, kapłana ze Szpyczynci Mychajła Pyłypowycza. Ten film wyprodukowali i udźwiękowili wolontariusze na niwie kultury — rodowity mieszkaniec Rużyna, zasłużony budowniczy Ukrainy Anatolij Bohusz, jego żona Olha Bohusz, Wiktor Mytiuk oraz Switłana Chodakiwśka. W filmie wywiadów udzielali, komentowali i analizowali spuściznę naukową, życiową i twórczą drogę rodziny Szczerbakiwśkych, historię wsi: przewodniczący rady wiejskiej Wasyl Szozał, nauczycielka historii szkoły w Szpyczynciach Natalija Szozał, doktor nauk historycznych, profesor, akademik Akademii Nauk Wyższej Szkoły Ukrainy, KNU im. T. H. Szewczenki Wołodymyr Serhijczuk, kandydat nauk historycznych, pracownik naukowy wydziału frankoznawstwa Instytutu Iwana Franki NAN Ukrainy, prawnuk brata Iwana Franki Onufrego Andrij Franko, doktor nauk historycznych, profesor katedry etnologii Ukrainy wydziału historycznego Lwowskiego Uniwersytetu Narodowego im. I. Franki, wnuczka brata Iwana Franki Onufrego Oksana Franko, doktor nauk historycznych, starszy pracownik naukowy wydziału historii Ukrainy drugiej połowy XX w. Instytutu Historii Ukrainy NAN Ukrainy Łarysa Fedorowa, doktor filozofii — kurator Biblioteki i Archiwum im. T. Szewczenki Związku Ukraińców w Wielkiej Brytanii Ludmyła Pekarśka, potomkini rodu Szczerbakiwśkych Oksana Neshta i inni. W filmie pokazano wieś Szpyczynci, w której w XIX w. żył kapłański ród Szczerbakiwśkych, który dał światu znanych na całym świecie badaczy ukraińskiej kultury: Wadyma Mychajłowycza (1876—1957) i Danyła Mychajłowycza (1877—1927), naukowców, o których przez ponad pół wieku zabraniano nawet wspominać w ich ojczyźnie. Na posiedzeniu plenarnym ze słowem wstępnym do obecnych zwrócił się współprzewodniczący komitetu organizacyjnego ds. przeprowadzenia konferencji W. O. Mytiuk. Szczegółowo przeanalizował pracę prośwician w ciągu 2017 roku, podziękował darczyńcom, którzy przyłączyli się do realizacji tego projektu, tym, którzy wsparli finansowo, tym, którzy pracowali nad wydaniem książki „Ród Szczerbakiwśkych — zwycięzcy ukraińskiej kultury”, biuletynu „Promień Proświty”, tym, którzy organizowali i prowadzili seminaria, przygotowywali do druku materiały o Szczerbakiwśkych do gazety rejonowej „Rużyńska ziemia”. Podziękował także deputowanym rady wiejskiej w Szpyczynciach, którzy na sesji zagłosowali za wsparciem finansowym lwowskich naukowców Oksany i Andrija Franków, którzy za te środki wydali interesującą monografię o rodzie Szczerbakiwśkych. Teraz tę monografię czytają naukowcy nie tylko na Ukrainie, ale także w Kanadzie i USA, innych krajach świata. Biskup Żytomierski i Owrucki UCP KP pobłogosławił i powitał uczestników Międzynarodowej konferencji naukowo-praktycznej z okazji znamiennego wydarzenia, związanego z kapłańskim rodem Szczerbakiwśkych. Kandydat nauk medycznych, starszy pracownik naukowy, członek Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy, pułkownik służby medycznej w stanie spoczynku Wołodymyr Sinczuk, który uczył się w szkole w Markuszach w rejonie berdyczowskim, opowiedział obecnym o interesującym muzeum szkolnym we wsi Markusze. Kandydat nauk o sztuce NAN Ukrainy Instytutu Sztuki, Folklorystyki i Etnologii im. M. T. Rylśkiego Iryna Chodak, która razem z Wiktorem Mytiukiem prowadziła posiedzenie plenarne, zapoznała uczestników konferencji z pracami uczonego Danyła Szczerbakiwśkiego jako konserwatora zabytków. Poruszyła także temat życia i twórczości siostry uczonego Jewhenii Szczerbakiwśkiej, która jeździła z braćmi na ekspedycje, była na odsłonięciu pomnika Kotlarewśkiego w Połtawie. Zastępca dyrektora ds. naukowych Narodowego Ukraińskiego Muzeum Sztuki Dekoracyjnej Ludmyła Biłous skupiła uwagę obecnych na pytaniu „Drewniane krzyże z ekspozycji Danyła Szczerbakiwśkiego w kolekcji Narodowego Muzeum Ukraińskiej Sztuki Dekoracyjnej”. Interesujący referat wygłosił profesor Charkowskiego Uniwersytetu Narodowego Jewhen Kotlar: „Studiowanie żydowskich nagrobków w spuściźnie naukowej Danyła Szczerbakiwśkiego”. Przewodniczący oddziału obwodowego „Proświty” Swiatosław Wasylczuk w swoim wystąpieniu zaznaczył, że obecna konferencja uchyliła rąbka tajemnicy nad dorobkiem uczonych. Szczerbakiwścy byli członkami Kijowskiej „Proświty”, która odegrała ważną rolę w ich życiu. W przyszłym roku będziemy obchodzić 150 lat od dnia założenia towarzystwa „Proświta” na Ukrainie. Swoimi badaniami naukowymi o rodzinie Szczerbakiwśkych na konferencji podzielił się kandydat nauk historycznych Żytomierskiego Uniwersytetu Narodowego Henadij Machorin. Podarował on także oddziałowi „Proświty” w Rużynie wiele książek. Uczestnicy konferencji odwiedzili wieś Wczorajsze, gdzie złożyli kwiaty pod znakiem pamięci Wołodymyra Ambrosijowycza Menczycia, o którego życiowej i twórczej drodze opowiedział Wiktor Mytiuk, podkreślając, że Wołodymyr Ambrosijowycz stał się organizatorem spraw bibliotecznych na Ukrainie, a Szczerbakiwścy — fundatorami spraw muzealnych. We Wczorajszem obejrzeli także pomieszczenia starej szkoły, gdzie swego czasu pracował jako nauczyciel Maksym Rylśkyj. Po zakończeniu uroczystości związanych z odsłonięciem znaku pamięci rodziny Szczerbakiwśkych, obok niego zakopano kapsułę z ziemią pobraną z grobu Danyła Szczerbakiwśkiego, który znajduje się na terenie Ławry Kijowsko-Pieczerskiej, oraz kapsułę z ziemią pobraną z grobu Mychajła Pyłypowycza. Goście odwiedzili ruiny cerkwi, która spłonęła w niewyjaśnionych okolicznościach w latach 80. ubiegłego wieku, obejrzeli dom, w którym sto lat temu mieszkał miejscowy kapłan Mychajło Pyłypowycz Szczerbakiwśkyj.
Międzynarodowa konferencja naukowo-praktyczna „Wkład rodu Szczerbakiwśkych w kulturę ukraińską” w ramach projektu „2017 – rok rodu Szczerbakiwśkych na Ruzhynszczyźnie” odbyła się w rejonowym Domu Kultury. W pracach konferencji wzięli udział członkowie Ruzhynskiego oddziału gminnego Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” oraz organizacji obwodowej „Proświty”.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
