Сторінка · с. 1сторінка оригіналу ↗
28 czerwca — Dzień Konstytucji Ukrainy • Czy znamy nasze prawa? • Czy prawidłowo je interpretujemy? • Czy przestrzegamy ich w życiu?
Слово Просвіти, №72 за 2000 рік
«Liczą się z tymi, którzy znają swoje prawa» — tak lakonicznie i wyraźnie nazywa się artykuł w „rosyjskojęzycznej ogólnoukraińskiej” (właśnie tak!) gazecie „Donieckij kriaż” z 11–18 maja 2000 r., autorstwa przewodniczącego Donieckiego Obwodowego Oddziału Rosyjskiego Ruchu (Russkoje dwiżenije) Ukrainy Wołodymyra Filatowa, który pretenduje do prawnego wyjaśnienia rzekomo naruszanych praw Rosjan, a zwłaszcza prawa do posługiwania się językiem rosyjskim. Rzeczywiście, „umysłem Rosji nie pojąć”. Zarówno Rosjan, jak i „rosyjskojęzycznych Ukraińców” — na takim swoim statusie upiera się pan Filatow. Zauważmy przede wszystkim: nie chodzi tu o stowarzyszenie, jak na przykład zrzeszenie przedstawicieli jakiejkolwiek innej mniejszości narodowej, lecz właśnie o „dwiżenije”, czyli wstrząs, ruch, poruszenie, a żeby było jeszcze jaśniej — o huśtanie praw. Cytuję „Donieckij kriaż”: „Od pewnego czasu język rosyjski stopniowo wypierany jest z systemów edukacji i wychowania, obiegu dokumentów, telewizji i radia…” — i chcę na Donbas, chcę wreszcie do rodzimego środowiska. Bo w Kijowie zewsząd atakuje mnie obca, ostra mowa agresora, i taka będzie jeszcze długo, aż ogień szowinizmu przestanie palić ненasytną utrobę moskala. Bywają takie godziny, że choćby się nie przełączało kanałów telewizyjnych, z ekranu dobiega tylko język rosyjski, choćby się nie szukało po radiu, poza „Lux-FM” nic rodzimego nie da się wyłapać. Otóż, skoro autorytatywna ogólnoukraińska gazeta stwierdza wyżej przytoczony kuriozalny fakt, to chcę do Donieckia. Odpocząć zmęczoną duszą terroryzowanego Ukraińca. Sarkazm. Jednak w odpowiedzi na to, łagodnie mówiąc, nieprawdziwe twierdzenie rozwija się cała seria bardzo osobliwych wyjaśnień i wezwań, bardzo podobnych do wezwań do nieposłuszeństwa obywatelskiego. Jak, zdaniem pana Filatowa, i, co najważniejsze, dlaczego, na jakiej podstawie łączy on w jednym kontekście prawnym ignorowanie, wojownicze odrzucenie, jak widać z przytoczonego cytatu, oraz bezpośrednie wezwanie, jak zobaczymy dalej, do sabotowania pierwszej części art. 10 Konstytucji Ukrainy, a mianowicie: „Państwowym językiem na Ukrainie jest język ukraiński. Państwo zapewnia wszechstronny rozwój i funkcjonowanie języka ukraińskiego we wszystkich sferach życia społecznego na całym terytorium Ukrainy”, podkreślam od siebie — na całym terytorium Ukrainy! — oraz bezprawne, przesadnie dowolne tłumaczenie ostatniej części tego artykułu, którą jedynie autor przytacza w gazecie: „Na Ukrainie gwarantuje się wolny rozwój, używanie i ochronę języka rosyjskiego, innych języków mniejszości narodowych Ukrainy”? Z jednej strony zatem jedynie huśtanie praw, bez cienia jakichkolwiek obowiązków wobec państwa i jego Ustawy Zasadniczej, a z drugiej — „powinność” narodu tytularnego wobec tradycyjnie — no właśnie, „tak historycznie się złożyło” — rozwydrzonej mniejszości bez żadnych praw w swoim państwie? Wynika z tego, według pana Filatowa, że tak. Ale tak już nie będzie. Przeczuwając ten niedaleki czas, oni podnoszą lament z wyprzedzeniem wydarzeń. Jednak ani ich pyszałkowe „poruszenia”, ani rzekome apelacje do europejskich struktur prawnych nie pomogą ambicjom wielkorosyjskich szowinistów, gdyż te ambicje nie mają pod sobą podstaw prawnych, opierają się na kłamstwie, typowym dla tego rodzaju „sowiecików”, pere-
…= “. 2
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
