Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWissen · Menschen · Zukunft
Seite · S. 4Originalseite ↗

Kto prowadzi do rozłamu kraju...

Слово Просвіти, №26 за 2012 рік

* * * W przypadku przyjęcia w całości projektu ustawy „O zasadach państwowej polityki językowej” wydatki na jego realizację wyniosą od 12 do 17 miliardów hrywien rocznie. Oświadczyła to naczelnik wydziału departamentu finansów sfery socjalnej Ministerstwa Finansów Wałentyna Brusyło. „Autorzy projektu nie przedstawili obliczeń kosztów jego realizacji, ale według naszych szacunków jest to od 12 do 17 miliardów hrywien rocznie” — powiedziała przedstawicielka Ministerstwa Finansów podczas wystąpienia na przesłuchaniach komitetowych dotyczących projektu ustawy, które odbyły się w Radzie Najwyższej. „Nasze Ministerstwo nie popiera przyjęcia tego projektu ustawy” — dodała. Przeciwko projektowi wypowiedzieli się również praktycznie wszyscy uczestnicy przesłuchań: przedstawiciele właściwych komisji Rady Najwyższej, ministerstw, instytutów naukowo-badawczych, naukowcy oraz działacze społeczni. Zdaniem uczestników przesłuchań projekt ustawy jest sprzeczny z Konstytucją i zagraża bezpieczeństwu narodowemu oraz integralności państwa. * * * Posłowie opozycyjni proszą Wyższy Sąd Administracyjny Ukrainy o uznanie za bezprawne działań związanych z przyjęciem w pierwszym czytaniu projektu ustawy o zasadach państwowej polityki językowej. „Prosimy o uchylenie nielegalnej decyzji Rady Najwyższej. W szczególności jest ona nielegalna dlatego, że naruszono kilka postanowień regulaminu Rady Najwyższej… Za tą ustawą głosowały „martwe dusze”, ci, którzy nie byli zarejestrowani, byli chorzy, byli na urlopie itp. — powiedział dziennikarzom jeden z powodów, poseł frakcji „BJuT-Batkiwszczyna” Stepan Kurpil. — Jeśli odrzucić nieobecnych podczas głosowania deputowanych ludowych, to ogółem zagłosowało 172 posłów. To niewystarczające do podjęcia decyzji”. * * * Jednym z rezultatów pracy Zgromadzenia Konstytucyjnego (ZK) ma być nadanie językowi rosyjskiemu statusu państwowego, oświadczył deputowany ludowy z Partii Regionów (PR) Wadym Kołesniczenko. W PR potwierdzili, że jest to oficjalne stanowisko partii. Tymczasem inni przedstawiciele ZK sceptycznie odnoszą się do możliwości zmiany statusu języka rosyjskiego i obiecują, że w razie nacisków władz wystąpią z tego organu. Parlament może wprowadzić do Ustawy Zasadniczej tę normę i bez zgody zgromadzenia, ale doprowadzi to do rozłamu w społeczeństwie, ostrzegają eksperci. * * * O konieczności zmiany konstytucyjnego statusu języka rosyjskiego oświadczył Wadym Kołesniczenko, rozmawiając z dziennikarzami w parlamencie, pisze gazeta „Kommiersant-Ukraina”. „Frakcja Partii Regionów będzie nalegać na legalizację istniejącej na Ukrainie dwujęzyczności. Podczas prac Zgromadzenia Konstytucyjnego będziemy dążyć do tego, aby do tekstu nowej Konstytucji weszło sformułowanie o tym, że na Ukrainie działają dwa języki państwowe — rosyjski i ukraiński” — poinformował poseł. * * * „Dążyć mogą do czego chcą, ale żeby zmienić art. 10 Konstytucji, potrzeba 300 głosów. W tym parlamencie tyle głosów nie mają. Myślę, że przedwcześnie jest mieć nadzieję, że i w następnym parlamencie jakaś siła polityczna będzie w stanie zdobyć 300 i więcej głosów” — skomentował inicjatywę PR z zamiarami nadania rosyjskiemu statusu państwowego przewodniczący Zgromadzenia Konstytucyjnego Łeonid Krawczuk. * * * Jeszcze jedną przeszkodą dla wprowadzenia zmian do art. 10 Konstytucji, gdzie określono status języka ukraińskiego jako jedynego państwowego, stanie się referendum ogólnonarodowe — jego przeprowadzenie jest obowiązkowe w przypadku korygowania tego rozdziału Ustawy Zasadniczej. „To referendum rozłupie społeczeństwo na pół” — ostrzega dyrektor fundacji „Demokratyczne Inicjatywy” Iryna Bekeszkina. Wadym Karasiow jest jeszcze bardziej pesymistyczny w prognozach: „Jeśli takie pytanie zostanie poddane pod referendum, to co najmniej doprowadzi to do konfliktu obywatelskiego, a co najwyżej — może spowodować wojnę domową”. * * * Opozycja, która obiecuje nie przegapić przyjęcia ustawy w drugim czytaniu, wybrała taktykę zasypywania projektu ogromną liczbą poprawek. Obecnie wniesiono ich już albo 2200, jak twierdzi „bjutowiec” Mychajło Kosiw, albo 2600, jak mówi członkini frakcji NU-NS Iryna Heraszczenko. To mniej niż 3700 poprawek zaproponowanych do projektu Kodeksu postępowania karnego. „Ale kodeks to dokument strategiczny, a dla branżowych projektów ustaw to rekord” — mówi I. Heraszczenko. * * * „Duża liczba poprawek, które są wnoszone do projektu ustawy o zasadach państwowej polityki językowej, nie przeszkodzi w jego przyjęciu przez Radę Najwyższą — główną rolę w tej kwestii będzie odgrywać stanowisko prezydenta Ukrainy. — Taką opinię wyraził bezfrakcyjny deputowany ludowy, komunista Łeonid Hracz. I podsumował: „Oczywiście, ten projekt ustawy nie rozwiązuje kwestii co do istoty, robi jedynie pół kroku naprzód (?! — Aut.). Ale jeśli nie zrobić nawet tych pół kroku, zada to straszny cios stosunkom rosyjsko-ukraińskim. Opozycjoniści, nacjonaliści mogą wnosić choć tysiąc poprawek. Ale wszystko zależy od tego, jak twardo stoją jego inicjatorzy”. * * * Znany literaturoznawca i działacz społeczny — akademik NAN Ukrainy Iwan Dziuba skomentował: „Politycy fałszują, kiedy mówią o dwujęzyczności. My, „ukraińscy burżuazyjni nacjonaliści”, biegle władamy rosyjskim. Żeby kraj był dwujęzyczny, deputowani muszą nauczyć się ukraińskiego. W rzeczywistości to polityka rusyfikacji”. I dodał: „Walka o język ukraiński w parlamencie jest przegrana. Głównym celem jest nie przegrać jej w życiu”. * * * Wczorajszy inżynier, a obecnie politolog Mychajło Pohrebinśkyj uważa, że „regionalistom” warto się pospieszyć. „Ustawę będą przyjmować już na początku lipca. Jeśli odłożą na później, to będzie to bardzo poważny cios w reputację PR. Oni muszą pokazać, kto w domu jest gospodarzem”. * * * Twórcy projektu ustawy o zasadach polityki językowej na Ukrainie nazywają swoje dzieło realizacją Karty. Jednakże ustawa pozwala używać tych języków nie obok, a zamiast państwowego. Już sam artykuł 10 przewiduje: na terytoriach, gdzie mieszka ponad 10% użytkowników języka regionalnego, wszystkie dokumenty organów lokalnych władz i samorządu są przyjmowane w języku państwowym lub regionalnym oraz oficjalnie publikowane w tych językach. W trzech literach spójnika „lub” jest możliwość rezygnacji z języka państwowego nie tylko dla władz, ale i dla wszystkich innych. Więc „chodzi tylko o język rosyjski. Przy czym sprawa nie w tym, że orędują za językiem rosyjskim — twierdzą za prawem nie mówić po ukraińsku” — mówi wiceprezes Federacji Mniejszości Narodowych Ukrainy Josyf Zisels. * * * W Radzie Najwyższej zarejestrowano trzy projekty ustaw, którymi proponuje się postanowień Europejskiej karty nie stosować do rosyjskiego. W szczególności deputowany grupy „Reformy dla przyszłości”, przewodniczący WUT „Proświta” im. Tarasa Szewczenki Pawło Mowczan 22 czerwca zarejestrował projekt ustawy o wniesieniu zmian do ustawy „O ratyfikacji Europejskiej karty języków regionalnych lub mniejszości” (nr 10616-2). Nim proponuje stosować Europejską kartę języków regionalnych lub mniejszościowych do szeregu języków na Ukrainie, ale nie do rosyjskiego. (W obowiązującym ustawodawstwie mowa o ratyfikacji „Europejskiej karty języków regionalnych i języków mniejszości”, a P. Mowczan proponuje dokładnie przetłumaczyć ten dokument, który w rzeczywistości jest „Europejską kartą języków regionalnych lub mniejszościowych”.) * * * Oprócz zagrożenia dla języka ukraińskiego ustawa zagraża integralności Ukrainy. Według nowej ustawy wszystkie ukraińskie kwoty znikają z mediów wraz z dubbingiem filmów. Nawet uczniowie i studenci będą mogli wybierać, w jakim języku chcą się uczyć. Napisz wniosek — i państwo jest zobowiązane zapewnić ci wykładowcę. Eksperci w Radzie obliczyli, że nauczyciele, tłumacze, podwójny obieg dokumentów będą kosztować budżet minimum 5 miliardów hrywien. Jednakże wcale nie jest pewne, że wszystko skończy się tylko na wydatkach finansowych. Eksperci uważają, że zamach na język w odpowiedzi wywoła separatyzm. Jedyną rzeczą, która zgodnie z ustawą powinna pozostać w 100% ukraińska — to Siły Zbrojne i centralne organy władzy. Jednak podczas przerabiania do drugiego czytania w parlamencie ten punkt może się zmienić. * * * Putinowski Kreml nie śpi (jak kiedyś Stalin), rozgrywając rosyjską kartę na terenach Ukrainy. Ale i Ukraina nie śpi. Z każdym dniem fala oburzenia zwykłych obywateli, organizacji społecznych antykonstytucyjnymi działaniami władz i ich przywódców narasta. Tak, na przykład, redakcja „Słowa Proświty” otrzymała kopię listu, podpisanego przez przewodniczącego Rady Koordynacyjnej Tarasa Marusyka, profesorów NU „Akademia Kijowsko-Mohylańska” Wołodymyra Wasyłenkę, Łarysę Masenko, Wołodymyra Panczenkę i jeszcze czternastu znanych działaczy społecznych i oświatowych. W nim, zwracając się do przewodniczącego Rady Najwyższej Wołodymyra Łytwyna, piszą: „Podgrywając frakcjom Partii Regionów oraz Komunistycznej Partii, staje Pan bezpośrednim współuczestnikiem antykonstytucyjnych działań w zakresie ucisku języka ukraińskiego i prawnego utrwalenia rusyfikacji Ukrainy. Wzmocnienie informacyjnej ekspansji języka rosyjskiego w interesach obcego państwa oraz przyjęcie rusyfikacyjnego aktu prawnego będą kojarzone w przyszłych podręcznikach z historii i politologii nie tylko ze wspomnianymi wyżej partiami, ale i osobiście z Panem, z przewodniczącym Rady Najwyższej Ukrainy Wołodymyrem Łytwynem. Według wyników Wszechukraińskiego spisu ludności z 2001 roku, 90,3% mieszkańców Żytomierszczyzny, gdzie znajduje się Pana okręg wyborczy, to etniczni Ukraińcy. W przypadku kolejnych manipulacji proceduralnych i „umywania rąk” przez Pana podczas rozpatrywania w drugim czytaniu projektu ustawy nr 9073 ten haniebny fakt zostanie niechybnie zinterpretowany i wyjaśniony Pana wyborcom. Ludzie zrozumieją Pana krok jako współudział w antyukraińskiej kampanii, która realizuje jasny cel — przeniesienie państwowego języka ukraińskiego do kategorii „drugorzędnego” lub „niepełnowartościowego”, na wzór sytuacji, która zaistniała w Republice Białoruś w 1995 roku. Od tamtego czasu doprowadziło to do niemal całkowitego zniszczenia języka białoruskiego jako środka codziennego porozumiewania się, jako dziedzictwa kulturowego narodu, jako pamięci i więzi między pokoleniami i, w ostatecznym rozrachunku, jako oznaki tożsamości narodowej”. * * * „Nie przystoi — z sarkazmem pisze Hałyna Sahatiuk z m. Illicziwśk w obwodzie odeskim — żeby tak „szanowna” osoba, jak minister oświaty D. Tabacznyk, obijał progi cudzej ojczyzny i wypraszał sobie nagrodę, opowiadając, z jakimi mękami wprowadza język rosyjski w naszych szkołach… To dajcie mu — błaga prezydenta — jakiś medalik, macie ich przecież dużo. Żeby nie stało się tak, jak z Agafangelem Odeskim i Izmailskim, który wraz ze swoimi podwładnymi czy nie na próżno wydali tyle sił na zaszczepienie parafianom pogardy do naszego języka, bicie księży UCP Patriarchatu Kijowskiego i niszczenie cerkwi w naszym mieście! Ale nie zapomnijcie w tej liście W. Łytwyna, który dawno stoi w kolejce po medalik, jeszcze od czasów przyjęcia Europejskiej karty języków…” * * * „Przy Nowokachowskim miejskim komitecie wykonawczym zostało zwołane posiedzenie komisji ds. językowych — pisze nam przewodniczący miejskiego oddziału WUT „Proświta” im. T. Szewczenki Hnat Biżyk, — gdzie proświcianie ostro stawiali pytanie o to, że ponad 74% Ukraińców miasta ma prawo do zagwarantowanego przez Konstytucję zaspokojenia potrzeb językowych w języku ojczystym. Członkowie komisji nie zaprzeczali, podjęli odpowiednią decyzję. I choć póki co mamy ukraińskie szkoły (64% od ogólnej liczby), w rzeczywistości trwa proces pogarszania sytuacji językowej. Poświadczą to i billboardy reklamowe, i negatywny stosunek do języka ukraińskiego urzędników państwowych, i publikacje o antyukraińskiej treści w prasie miejskiej. Obecnie, na przykład, mamy pięć gazet i żadnej — ukraińskiej… I choć do wyborów jeszcze niby daleko, agitatorzy rządzącej Partii Regionów nie drzemią. A i komuniści swoją papierową makulaturą zapychają skrzynki pocztowe każdego domu. A wybory — to najpewniejszy sposób dla nas, by uratować język ukraiński i nasze państwo”. * * * Obywatele Ukrainy rozumieją, że obecne działania władz to zbrodnia przeciwko narodowi i państwu. Właśnie z takim „Zawiadomieniem o przestępstwie” do Prokuratora Generalnego W. Pszonki zwrócił się prezes Fundacji Charytatywnej „Ukraina-Ruś” Rostysław Nowożeneć: „Projekt ustawy przewiduje obowiązkowość używania na odpowiednich terytoriach” Nieliczna ukraińska prasa, kilka kanałów telewizyjnych i stacji radiowych, nieliczne strony internetowe są przepełnione materiałami, wywiadami ze znanymi działaczami społeczno-politycznymi i państwowymi na temat realnego zagrożenia związanego z przyjęciem przez rządzącą większość Rady Najwyższej (Partia Regionów + Komunistyczna Partia) ustawy „O zasadach państwowej polityki językowej”. Na szali postawiono nie tyle państwowy status języka ukraińskiego, co samą państwowość Ukrainy. Na powierzchnię wypływają prawdziwe zamiary autorów projektu ustawy oraz tych, którzy za nimi stoją, dotyczące naszej niepodległości. Świadczą o tym również listy naszych czytelników do „Słowa Proświty”.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF auf Wikimedia Commons ↗ · Maschinelle Übersetzung

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn