Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 5strona oryginału ↗

Bez krwi wojny — humanitarne

Слово Просвіти, №18 за 2014 рік

Natalia KULISZ Zdjęcie autorki. Dlatego zorganizowane przez Kijowski Związek Dziennikarzy Ukrainy wystąpienia ekspertów Instytutu Społeczeństwa Obywatelskiego — dyrektora ds. nauki i rozwoju Anatolija Tkaczuka oraz prawnika-analityka Ołeksandra Wrublewskiego, a także eksperta projektu UE „Wsparcie polityki rozwoju regionalnego na Ukrainie” Ihora Abramiuka i dyrektora Instytutu Rozwoju Terytorialnego Jurija Hanuszczaka były na czasie. Opowiedzieli oni: dlaczego decentralizacja jest potrzebna każdej wspólnocie i jak samorządne społeczności będą budować silne państwo. Całą tę wiedzę dziennikarze różnych mediów, jako ci, którzy kształtują opinię publiczną, mieli przekazać każdemu rodakowi. A jak zrobić to skutecznie, nauczał podczas media-treningu dziennikarz, prowadzący talk-show „Swoboda słowa” Andrij Kułykow. Bez wolności słowa nie ma demokracji, bez demokracji nie ma wolności słowa. Podstawowym składnikiem demokratycznego społeczeństwa jest poinformowana i aktywna społeczność. Federalizacja — neologizm, który przeczy logice. Okazało się, że słowa „federalizacja” nie ma w żadnym słowniku języka, ponieważ akt przekształcenia kraju unitarnego w federalny przeczy logice. Istnieje pojęcie federacja, ale taki proces nie działa na rzecz wzmocnienia uprawnień poszczególnych regionów. Bo federacja to połączenie tworów państwowych lub quasi-państwowych. Na świecie, wśród ponad 200 krajów, tylko 24 są federalne. Historia świadczy, że proces łączenia podmiotów w federację w większości jest wynikiem wojen (USA, Kanada, Meksyk, Nigeria). Przypadki przekształcenia państwa unitarnego w federację miały miejsce tylko po klęsce państwa w wojnie (Niemcy, Austria). Dlatego ultimatum Rosji w sprawie federalizacji Ukrainy to droga do narzucenia swojej władzy na okupowanych terytoriach za pomocą marionetkowych rządów (obecnie tak jest na Krymie). Skutecznym państwem federalnym w Europie jest Szwajcaria (oficjalnie — Konfederacja) — być może dlatego wszyscy trzymają tam pieniądze w bankach. Samorządność. Jeśli jednak ludzie zaczną łączyć się nie na wyższym szczeblu, a na poziomie wspólnot, to nie zagraża to budowie państwa, a wręcz przeciwnie. Bo decentralizacja to przekazanie uprawnień, zasobów i kompetencji w celu rozwiązywania podstawowych kwestii życia człowieka w sposób adresowy. W tym celu na Ukrainie od kilku lat wdrażany jest szwajcarsko-ukraiński projekt „Wsparcie decentralizacji na Ukrainie” DESPRO. Biorąc pod uwagę europejską praktykę, na Ukrainie właśnie na poziomie regionu powinna formować się podstawa polityki narodowej, która przewiduje istnienie organu ustawodawczego, możliwość podejmowania samodzielnych decyzji gospodarczych, opracowywania planów rozwoju, systemu edukacji i kultury. Wspólnoty mogą tworzyć się według zasady społecznej (gdy istnieje infrastruktura budżetowa) lub społeczno-ekonomicznej (wokół centrum aktywności gospodarczej). Sposób społeczny przewiduje łączenie osad we wspólnotę do 5 tysięcy osób z maksymalną odległością od centrum 8 km. Społeczno-ekonomiczny — sposób rozdrobnienia rejonów, aby nie dublowały się funkcje uprawnień, przewiduje wielkość wspólnoty do 9 tysięcy osób, a odległość od centrum samorządu przy tym — 11 km (20 minut dojazdu). Oto przybliżona infrastruktura budżetowych instytucji humanitarnych w modelowej wspólnocie wiejskiej (9 tysięcy mieszkańców): Edukacja: szkoła ogólnokształcąca — 3; szkoły podstawowe — 8; przedszkola — 8. Kultura i sport: dom kultury; kluby — 10 (dostępność 3 km); biblioteki — 13; szkoła wychowania estetycznego; stadion. W modelowym rejonie (15 wspólnot, 380 tys. mieszkańców) pomnożenie odpowiednich placówek przewidziano z uwzględnieniem liczby ludności oraz wyższego poziomu uprawnień. Samorząd lokalny zasadniczo powinien budować się „od dołu do góry”. W takiej strukturze przekształceń poziom podstawowy — poziom wspólnoty — jest najbliższy człowiekowi. Wspólnota drogą głosowania wybiera sobie kierownictwo (przewodniczącego lub starostę), a w razie nieuzasadnienia zaufania — wybiera godnych. W procesie decentralizacji wspólnoty są powiększane: miasteczko z okolicznymi wsiami stanowią jedną wspólnotę terytorialną. Te kwestie, których nie można rozwiązać na poziomie wspólnoty, rozwiązuje się wyżej. — Mychajle Surenowyczu, określmy najpierw, czym jest moralność, duchowość, patriotyzm. — Moralność to społeczne wyobrażenie o dobru i złu, tym co poprawne i niepoprawne, o dobru i złu, a także zbiór norm zachowania, które wynikają z tych wyobrażeń. Czasami termin używany jest nie w odniesieniu do całej społeczności, a jej części, na przykład: moralność chrześcijańska, moralność burżuazyjna, a w społeczeństwie radzieckim był „kodeks moralny budowniczego komunizmu”. Czasami termin „moralność” stosuje się do oznaczenia wewnętrznych cech duchowych, którymi kieruje się człowiek. A oto Karol Marks uważał: „Komuniści w ogóle nie głoszą żadnej moralności… Nie stawiają ludziom wymogów moralnych: kochajcie się nawzajem, nie bądźcie egoistami itd. Oni, przeciwnie, doskonale wiedzą, że zarówno egoizm, jak i poświęcenie są w pewnych okolicznościach niezbędną formą samostanowienia jednostek” („Ideologia niemiecka”). Duchowość, moralność chrześcijańska znajduje swój wyraz w swoistych wyobrażeniach i pojęciach o moralnym i niemoralnym w zbiorze określonych norm moralnych (na przykład przykazaniach), w specyficznych uczuciach religijno-moralnych (miłość chrześcijańska, sumienie itd.) i niektórych cechach wolicjonalnych wierzącego człowieka (cierpliwość, pokora itd.), także w systemach moralnych. Telefony komórkowe, wrzucają tę „produkcję” do Internetu, sprzedają ją… W stolicy wprost na lekcji troje dziesięcioklasistów ukrzyżowało rówieśnika i znęcało się nad nim. Wszyscy widzieli skarby (złoty bochenek, kilogramową złotą monetę) Janukowycza, jajka Faberge Pszonki… Około jedna trzecia ukraińskich wojskowych na Krymie wyraziła chęć przejścia na stronę rosyjskiej armii… Trzy ukraińskie okręty podniosły flagi Rosji… A ci, którzy strzelali do majdanowców?.. Byłem tam: trafiło mnie kilka gumowych kul. Strzelać do swojego narodu — nawet słów brak!.. Czy warto mówić o cechach moralnych tych ludzi? Wysokomoralny człowiek przede wszystkim myśli o innych. Bardziej niż o sobie. Stawia wartości moralne wyżej niż materialne. Społeczeństwo nam wmówiło, że pieniądze są ważniejsze od moralności, tylko dlatego, że społeczeństwu tak jest wygodniej. Według wypowiedzi niektórych polityków, dzisiaj na Ukrainie formuje się społeczeństwo materialistyczne, które utraciło składnik moralno-duchowy, co negatywnie odbija się na rozwoju społeczeństwa, a także na procesie stawania się demokratycznego państwa. — W takiej sytuacji strach o dzieci!.. — Oczywiście! Wielu rodziców traci autorytet u swoich dzieci przez to, że sami zapomnieli o duchowości, o moralności. Na świecie od wieków istnieje jedna prosta prawda: „za młodzieżą przyszłość ludzkości”.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn