Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 10strona oryginału ↗

Jej natura to pragnienie tworzenia

Слово Просвіти, №28 за 2017 рік

Jaskrawy, nieprzemijający talent. Niezmordowany. Ada Rogowcewa zachwyca swoją twórczą żądzą, niepohamowanym, namiętnym pragnieniem samorealizacji na scenie teatralnej, w kinie, w literaturze… Zachwycała zawsze, dziwi i porywa teraz, kiedy wydawałoby się, że podeszły wiek powinien wyciszyć ten szalony twórczy maraton, ale, dzięki Bogu, energia artystycznego samostanowienia wznosi ją coraz wyżej na nowe orbity. Przypomina skowronka polnego — tego podniebnego minstrela, który gwałtownie zwiększa wysokość swojego lotu w niebiosa i wzmacnia brzmienie melodyjnej pieśni. Mykoła ŻULYNSKYJ, akademik NAN Ukrainy. Pewnego razu w wywiadzie Ada Rogowcewa powiedziała: „…Sztuka jest jak kosmiczny wiatr. To natchnienie, to lekkie tchnienie”. Mimowolnie przypomina się opowiadanie Iwana Bunina „Lekkie tchnienie”, które jest wypełnione czystym narodzinami jasnej miłości, przeczuciem i przeżywaniem cudu pierwszego zakochania. Wspominasz role — teatralne i filmowe — Ady Mykołajiwny i mimowolnie zastanawiasz się: czy naprawdę dla aktorki każda nowa rola to natchniony wzlot w nowy wymiar swojego artystycznego Ja, nowa szansa odkrycia siebie przede wszystkim dla siebie, czy naprawdę to zachwycone zdumienie z przeistoczenia się w sceniczny czy kinematograficzny obraz jest dla niej organiczne, a nie „zagrane”? Wspominam czasy aspiranckie, triumfalny wzlot artystycznej sławy Ady Rogowcewej dzięki roli Heleny w spektaklu „Warszawska melodia”. Ile wieczorów przestałem pod teatrem Rosyjskiego Dramatu im. Łesi Ukrainki w nadziei, że jako pierwszy wyrwę z rąk bilecik na ten spektakl. I kiedy w końcu mi się poszczęściło, byłem, zdawało się, w siódmym niebie. Ogarnęło mnie zdumienie, nie, zachwyt nad niezwykle szczerym, emocjonalnie burzliwym współodczuwaniem miłości swojej bohaterki, w którą studentka instytutu teatralnego wczuła się tak pełno, organicznie i natchnienie, że widz szczęśliwie i radośnie wpadał w zmysłową niewolę jej magicznego przeistoczenia. Refleksje wspomnieniowe, inspirowane odrodzeniem w pamięci emocjonalnej wykreowanych na scenie obrazów Heleny, Łesi Ukrainki („Mieć nadzieję”), Raniewskiej („Wiśniowy sad”), Paoli („Dama bez kamelii”), Ester („Święte... Ada Mykołajiwna z córką Kateryną w strefie ATO. „Warszawska melodia”. realizują te kobiety-bojowniczki. Teraz rolę młodziutkiej Heleny w „Warszawskiej melodii-2” wykonuje jej córka Katia, a starszą, w latach, Helenę gra Ada Mykołajiwna. Tak, na wsparcie rannych w strefie ATO matka i córka dały charytatywny spektakl „Warszawska melodia-2”. Zebrały ponad 50 tys. hrywien. A jeszcze w sierpniu 2014 roku Ada Rogowcewa i Katia wyruszyły z koncertami do Słowiańska, Lisiczańska, Siewierodoniecka, Artemiwska, Kramatorska, gdzie czytały utwory poetyckie ukraińskich pisarzy, a także wiersze Anny Achmatowej, Maryny Cwietajewej, Osipa Mandelsztama, pokazywały przed żołnierzami ATO, cywilnymi mieszkańcami, przed rannymi ze szpitali fragmenty spektakli „Warszawska melodia-2”, „Bądźcie jak w domu”, „Podobne do szczęścia”. To kulturalne wolontariatu trwa do dziś. Zaraz po inwazji putinowskiej Rosji na Autonomiczną Republikę Krymu Ada Rogowcewa podejmuje kategoryczną decyzję: więcej w Rosji nie będzie grać! A jeszcze wcześniej, podczas Pomarańczowej rewolucji, Rewolucji godności aktorka oświadczyła: „Ja bronię ukraińskiej idei… Bronię tego, aby językiem państwowym u nas był ukraiński… Dla mnie Majdan pozostaje zwycięstwem człowieczeństwa i godności, dobrej energii milionów ludzi”. Taką samą patriotyczną postawę zajmował Kost’ Stepankow, którego „przemyślenia na skrawkach” opublikowała Ada Rogowcewa w książce „Mój Kostia”: „Tak oto, odtwarzać ducha narodu, opiewać i opisywać go, walczyć o niego w całej jego pełni i wszechogarnięciu można tylko ojczystym dla nas — nosicieli tej kultury! — językiem. Pozbywszy się ojczystego języka, tracimy możliwość prawdziwego rozumienia kodów i znaków ojczystej kultury, nie mówiąc już o możliwym udziale w jej tworzeniu”. Ada Mykołajiwna nie mogła stać z boku, kiedy jej ojczyznę szatkuje „gradami”, „huraganami”, „smierczami” ta sama kraj, w którym ona jako aktorka filmowa zdobyła godną jej talentu sławę. Popularność Ady Rogowcewej na obszarach Związku Radzieckiego była nadzwyczajna. Ta sława burzliwie potoczyła się przez kraj zaraz po wyjściu na ekrany telewizyjne filmu reżysera Josypa Chejfica „Salut, Mario!”, dalej było „Poskromienie ognia”, „Wieczny zew”. Miliony widzów wstrzymywały oddech, zamierały ich serca od przeżywania dramatycznego losu głównej bohaterki Hanny. Aktorka była szczęśliwa — propozycje grania w nowych filmach, z reguły serialach, jak jaskółki wlatywały do jej domu, pieściły aktorską próżność, sława otulała ją w bujne szaty artystycznej wyjątkowości, ale Ada Rogowcewa pozostała skromną, życzliwą, prostą, nie wznosiła się na skrzydłach wielkiej popularności ponad codzienne tworzenie swojego przede wszystkim rodzinnego zacisza, domowego ciepła i żmudnej, ale przyjemnej pracy domowej i ogrodowej. Aktorka jest szczęśliwa, że w tak poważnym wieku tak intensywnie, bez dni wolnych i urlopów, pracuje: „Ja z pracy, i nie tylko twórczej, czerpię energię, natchnienie, radość”. Z wielką przyjemnością przeżywa te chwile, kiedy po tournée, zdjęciach, spektaklach, występach i spotkaniach wraca do swojej wsi Żerebiatyn, która jest pod Kijowem. Tutaj też jej największy smutek: na miejscowym kozackim cmentarzu spoczął jej Kostia, sławny aktor Kostiantyn Stepankow. A później i syn Kostiantyn... Jak szczerze, prawdziwie gorzko i natchnienie opowiedziała Ada Rogowcewa w książce „Mój Kostia” o swojej, od osiemnastego roku życia, bezgranicznej miłości do tego jaskrawego przystojniaka — swojego wykładowcy, z desperackim bólem opowiedziała o tych cierpiących dwa i pół miesiąca, kiedy dławił się bólem, a córka Katia nie wypuszczała jego rąk ze swoich, o swoim niewysłowionym postrzeganiu czarnego smutku, który przypomina trwający straszny sen, o dzikim zmęczeniu i niewiarygodnej mobilizacji duchowych i fizycznych sił dla pracy, bo trzeba żyć. Dla zachowania pamięci męża, ojca ich dzieci, unikalnego artysty, dla tego, żeby napisać nową książkę, poświęconą rodzinie, ciotkom, babciom, krewnym. Swoim i Kostii. I, jak widzimy, ta książka pod tytułem „Proste rzeczy. Osiem rozmów z Adą Rogowcewą” przychodzi do czytelnika w dniach jej wielkiego jubileuszu. Cóż, legendarna aktorka skrajnie szczerze, ze spowiedzią szczerością wypowiada swój osobisty i rodzinny los, demonstrując talent narratora i literacki kunszt w tworzeniu swoistej rodzinnej sagi-trylogii „Mój Kostia”, „Świadectwo życia”, „Proste rzeczy”. Dzięki Bogu, ten ukraiński skowronek i dzisiaj jest w niezmordowanym locie i natchnienie tworzy gdzieś wysoko swoją dźwięczną, długą pieśń, która przypomina brzmienie fletu. Nawiasem mówiąc, skowronka uważa się za symbol duszy ludzkiej, szczęścia i nieśmiertelności.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn