Strona · s. 4strona oryginału ↗
KOMPLEKS JONASZA czy AMNEZJA PAMIĘCI?
Слово Просвіти, №41 за 2005 рік
KONFERENCJA Znalezienie odpowiedzi na to pytanie, zrozumienie jego przyczyn i wskazanie dróg rozwiązania było celem naukowo-praktycznej konferencji „Duchowa wielkość Ukrainy” pod egidą Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. Tarasa Szewczenki oraz Narodowego Uniwersytetu Pedagogicznego im. M. Drahomanowa. Konferencja odbyła się 5 października w budynku Narodowego Uniwersytetu Pedagogicznego i zgromadziła osoby różnych profesji i tytułów. Konferencję prowadził profesor katedry fizyki ogólnej, przewodniczący „Proświty” przy Uniwersytecie im. M. Drahomanowa Iwan Tychonowycz Horbaczuk. Słowo wstępne wygłosił pierwszy prorektor Narodowego Uniwersytetu Pedagogicznego im. M. Drahomanowa Wołodymyr Pawłowycz Bech. Dyskusję rozpoczęto od wyjaśnienia przyczyn kryzysu po pomarańczowej rewolucji. Ihor KAHANEĆ, dyrektor Instytutu Badań Metafizycznych „Przejście IV”, wystąpił z badaniem „Od pomarańczowego świtu do słonecznego przekształcenia” i zaproponował własne spojrzenie na sytuację w kraju. Po wydarzeniach Pomarańczowej Rewolucji Ukraińcy chcą zrozumieć, co dzieje się dzisiaj, dokąd zmierza Ukraina i co mają robić. Aby zrozumieć obecną sytuację i bieżące realia, podkreśla pan Kahaneć, należy wyjaśnić, według jakich prawidłowości rozwija się Ukraina. Zdaniem Ihora Kahanecia Ukraina to etnosocjalny, biosocjalny i, biorąc pod uwagę aspekt ukraińskiej ziemi, geosocjalny organizm, który rozwija się w trybie pulsującym. I ta pulsacja Ukrainy jest związana z tak zwanym cyklem słoneczno-księżycowym, który wynosi 532 lata. Co 532 lata na terytorium Ukrainy następuje aktywizacja elektrotrytonu, rozpoczyna się nowa era ukraińskiego organizmu etnosocjalnego. Przechodzi on etapy odnowy, wzrostu i stabilizacji. Po pewnym czasie Ukraina wchodzi w stan kryzysu. Znowu następuje odnowa i wyjście na wyższy poziom. Na początku każdego cyklu Ukraina formuje nowy system państwowy. Źródła współczesnego narodu ukraińskiego sięgają czasów pierwszych wzmianek o Siczy Zaporoskiej. Jest to około 1480 rok. Przedtem widzimy inne ukraińskie systemy państwowe i inne ukraińskie formacje etnosocjalne: Związek Asów i ludzi, którzy nazywali siebie asami lub bohatyrami, Ruś Kijowską i naród Rusinów, który bez wątpienia jest ukraińskim etnosem. Obecnie Ukraina znajduje się w okresie przejściowym, odbywa się nic innego jak poczęcie nowego ukraińskiego etnosu — nowej formy odnowionego ukraińskiego organizmu etnosocjalnego. Na drugim etapie następuje wniesienie przekształcającej informacji. Pomarańczowa Rewolucja była aktywacją ukraińskiego organizmu etnosocjalnego. Stoimy na progu wniesienia na Ukrainę nowej przekształcającej informacji genetycznej. Ta informacja doprowadzi do poczęcia nowej ukraińskiej istoty etnicznej, co oznaczać będzie kolejną fazę odnowy ukraińskiego organizmu etnosocjalnego. A ponieważ wszystkie procesy społeczne zaczynają się w sferze duchowej, od impulsu duchowego, to w najbliższym czasie należy oczekiwać na Ukrainie pojawienia się bardzo potężnej informacji o charakterze światopoglądowym, która doprowadzi Ukraińców znowu do działania. Stoimy na progu wielkiego ruchu narodowego, jest przekonany Ihor Kahaneć. Ruch ten będzie znacznie potężniejszy i jakościowo lepszy niż zeszłoroczny zryw. Iryna NOWYCZENKO — przewodnicząca Kijowskiego Obwodowego Oddziału Ogólnoukraińskiego Stowarzyszenia Kobiet „Slawia”, starszy wykładowca katedry ukrainistyki Narodowego Uniwersytetu Medycznego im. O. Bohomolca — w swoim wystąpieniu, którego podstawą była praca „Punkt podparcia”, podkreślała kryzys w społeczeństwie, wskazywała drogi wyjścia z tego kryzysu. Przeżyliśmy okrutny kryzys, który okazał się dla nas trudniejszy niż ekonomiczny czy polityczny. To kryzys moralności. Pani Iryna opowiedziała, jak podczas transmisji na żywo w radiu „Era” słuchacze nazwali antykonstytucyjnym żądanie dominacji języka ukraińskiego w szkołach wyższych, orientację narodową porównali do niemieckiego faszyzmu, a samą panią Irynę oraz Anatolija Pohribnego, który również brał udział w audycji, oskarżyli o rozłam państwa. Nawyk „bić swoich, żeby obcy się bali” — to straszna cecha naszej mentalności. Kiedy podczas rozmów ze studentami podkreślamy misję nałożoną na Ukraińców, wielu wzdryga się przed takim imperatywem, pyta, czy mamy prawo tak o sobie mówić, czy nie wyolbrzymiamy swoich osiągnięć i roli Ukrainy. A te umniejszania wynikają z tego, że nie znamy swoich osiągnięć. Przecież to Ukraińcy wynaleźli koło, oswoili konia, opracowali znaczące technologie rolnicze, wnieśli znaczący wkład w budowę samolotów i rakiet. Co trzecia technologia na świecie to technologia stworzona przez Ukraińców. Trzeba zakończyć wewnętrzną histerię, że nie mamy prawa mówić o swoich osiągnięciach, trzeba pozbyć się strachów. Psycholodzy mówią o kompleksie Jonasza (nazwa pochodzi z biblijnej historii o proroku Jonaszu, któremu Pan nakazał głosić w Niniwie, ale ten przestraszył się i uciekł. Potem zrozumiał swój błąd i wykonał nałożoną na niego misję). Ten kompleks to nasza przeszkoda. Boimy się kogoś urazić, boimy się, co pomyślą o nas inni. Trzeba zakończyć te strachy. Musimy tworzyć konstruktyw i pozytyw. Musimy również przestać szukać tego, co nas dzieli, a szukać tego, co nas łączy. Zakończyła referat Iryna Nowyczenko słowami filozofa: „Celuj w słońce, chociaż prawdopodobnie w nie nie trafisz. Ale twoja strzała poleci wyżej, niż w tym przypadku, gdy twój cel był tego samego wzrostu co ty”. Celujmy w słońce — apelowała pani Iryna. Szukać słonecznego poziomu ukraińskiej edukacji zaproponowała w swoim wystąpieniu „Język ukraiński w starszej szkole profilowanej: stan i perspektywy” Lubow MACKO, akademik APN Ukrainy, doktor nauk filologicznych, profesor, kierownik katedry stylistyki języka ukraińskiego Narodowego Uniwersytetu Pedagogicznego im. M. Drahomanowa. Referentka rozpoczęła wystąpienie słowami Hruszewskiego o tym, że we współczesnym świecie pracę kulturalną wszystkie narody prowadzą tylko w swoim języku narodowym. Wasyl Suchomłynski mawiał: „Uczeń staje się synem narodu tylko przez słowo”. Za ławkami i za stołami siedzi naród — zaznaczyła pani Lubow Macko. Aby stał się ukraińskim, język ukraiński musi dominować we wszystkich placówkach oświatowych. Obecnie omawiana jest koncepcja kształcenia profilowego w starszym ogniwie szkoły ogólnokształcącej — klasach 10—12. To najbardziej odpowiedzialny okres, kiedy dziecko poznaje swoją samoistność; szuka ideałów, formuje siebie jako Ukraińca. Referentka wyraziła zaniepokojenie faktem, że w programie szkolnym język ukraiński został wyparty przez inne dyscypliny. Niestandardowy okazał się referat studenta Narodowego Uniwersytetu „Akademia Kijowsko-Mohylańska” Dmytra DROZDOWA. Słowo zabiera Wołodymyr Pawłowycz Bech. Zdjęcie Ołeksandra Hałaty.
SKIEGO „Język jako środek odnowienia pamięci genetycznej”. Pan Dmytro podkreślił związek etnosu z językiem ojczystym. Język to źródło energii. Kiedy rozmawiamy, redukując i odbierając stałe strumienie energetyczne o tej samej częstotliwości, przechodzimy swoistą energioterapię. Jedną z głównych funkcji języka w XXI wieku, oprócz komunikacyjnej, powinna stać się również funkcja tworzenia człowieka. W nowym okresie historycznym język musi być uświadamiany jako środek samoidentyfikacji, powrotu do głębinowych tradycji historycznych. Język ukraiński to język naszych ojców i dziadów, który musimy przywrócić z głębin naszej pamięci, to ucieleśnienie ukraińskiej idei narodowej, to środek solidaryzacji i jednoczenia na poziomie duchowo-kulturowym, to potężny strumień tworzenia narodu poprzez integrację ze wspólnotą światową. Nasz problem polega na tym, że dzisiaj społeczeństwo ukraińskie jawi się jako mutant z dwiema głowami: jedna patrzy na Rosję, druga — na Europę. Potrzebujemy jakościowej świadomości, świadomości XXI wieku, która nie zna ograniczeń. Lina Kostenko w swoich wystąpieniach publicznych wielokrotnie podkreślała, że historia ukraińska od wieków była tragiczna, od wieków miecz i ogień szalały na naszych ziemiach, a mimo to opatrzność czy jakaś inna siła starała się uratować garstkę ukraińskiej ziemi przed całkowitą ruiną. Kilkakrotnie w ciągu naszej historii niszczono kody genetyczne Ukrainy. Dzisiaj, kiedy pytamy: „Czy podoba się wam Taras Szewczenko?”, i słyszymy w odpowiedzi: „Taras Szewczenko mnie nie interesuje”, to jest to już apokalipsa, katastrofa myśli, kody zostały zniszczone. Ukraińcy to naród, w którym poprzez fizyczne wyniszczenie, duchową wywłaszczenie, mutacje genetyczne, celowe przemieszczanie narodów na inne terytorium następowała amnezja języka ojczystego i amnezja pamięci historycznej. Nasza świadomość jest sparaliżowana. Następnie głos zabrała Switłana SZEWCZUK — profesor, kierownik katedry kultury języka ukraińskiego Narodowego Uniwersytetu Pedagogicznego im. M. Drahomanowa, zasłużony pracownik oświaty Ukrainy. Badanie nosiło tytuł „Język — czynnik narodowej samoidentyfikacji Ukraińców”. Język to kategoria duchowa. A duch narodu to wszystko to, co stanowi siłę i godność narodu i przechodzi w spadku z jednego pokolenia na drugie. Różnorodność języków i narodów jest uwarunkowana Już czternaście lat Ukraina jest niepodległa. Niby nie ma żadnych ucisków, zakazów, prześladowań, a własnym językiem nie władamy i uczyć się go nie śpieszymy. Nieustannie oglądamy się to na Wschód, to na Zachód, bojąc się uznać rolę Ukrainy w światowym postępie, nie dostrzegamy własnych osiągnięć, przejmujemy się innymi kulturami, gardząc swoją, występujemy przeciwko panowaniu języka ukraińskiego w środkach masowego przekazu, dziedzinie wydawniczej, placówkach oświatowych (nawet proponujemy nadać rosyjskiemu status oficjalnego), patriotyzm nazywamy faszyzmem, ogłaszamy niezgodę i rozłam Ukrainy na tle kwestii ukraińskiej. Skąd ten kryzys moralności, który obserwujemy w społeczeństwie ukraińskim?
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe
