Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 14strona oryginału ↗

Jurij Szewczenko: „Przychodźcie częściej do teatru”

Слово Просвіти, №46 за 2018 рік

W Kijowskim Miejskim Akademickim Teatrze Opery i Baletu dla Dzieci i Młodzieży aktywnie propaguje się kulturę narodową. W ostatnich latach repertuar teatru wzbogaciły dzieła muzyczne ukraińskich kompozytorów: „Przygody Hucka Finna” Żanny i Lewka Kołodubów, „Czerwony Kapturek” Romana Smolara, „Żył sobie pies…” Wołodymyra Nazarowa. Nową pracą stała się opera dla dzieci „Król Drozdobrody”. Autorem muzyki i libretta jest znany ukraiński kompozytor Jurij Szewczenko. Dziś Jurij Wałentynowycz jest gościem „SP”. — Pisze Pan zarówno dla dorosłego, jak i dla najmłodszego widza. Czy praca nad tymi utworami się różni? — Nie, ponieważ i tu, i tam zwracam się do człowieka, do jego serca. Ale jest różnica w języku, którym opowiadam. Dla przykładu. Jeśli będzie Pan opowiadać dorosłemu znaną filozoficzną historię, powiedzmy „Księcia Hamleta”, to znajdzie Pan jedne słowa, a jeśli pięcioletniemu dziecku, to inne. Będzie Pan opowiadać mu absolutnie szczerze, ale znajdzie Pan jakieś inne obrazy, inne słowa. Niby chce Pan opowiedzieć o tym samym, ale różnymi środkami. To samo jest z muzyką. — Kilka słów o historii powstania opery „Król Drozdobrody”. — 10 lat temu współpracowałem z Kijowskim Akademickim Młodym Teatrem i Stanisławem Mojsejewem, który wtedy był dyrektorem artystycznym tego zespołu. Zaproponowano mi napisanie muzyki do przedstawienia dla dzieci. Był to spektakl dramatyczny według sztuki Bohdana Stelmaha. Materiał mi się spodobał. Bohdan Stelmah dokonał wspaniałego przekładu baśni braci Grimm „Król Drozdobrody”. Opowiedział tę historię absolutnie po swojemu. To sztuka wierszowana, napisana pięknym ukraińskim językiem. Dziś wielką rzadkością jest otrzymać tak doskonały tekst od współczesnego autora. W 2009 roku odbyła się premiera spektaklu „Kapryśna miłość Drozdobrodego”, do którego napisałem muzykę. To spektakl dramatyczny z numerami muzycznymi. Już 9 lat inscenizacja jest w repertuarze teatru. Potem ten spektakl wystawiano w Czerkasach i innych miastach. A niedawno gościem był mój przyjaciel, główny reżyser Kirowohradzkiego Teatru Muzyczno-Dramatycznego im. Marka Kropywnyckiego Jewhen Kurman. Zainteresował się tym materiałem i postanowił przygotować inscenizację na święta noworoczne. Jeszcze po pierwszej premierze wpadłem na pomysł, by przekształcić tę inscenizację w operę dla dzieci. Taka okazja nadarzyła się dzięki Kijowskiemu Miejskiemu Akademickiemu Teatrowi Opery i Baletu dla Dzieci i Młodzieży. Nowy spektakl bazuje na tej muzyce, którą tworzyłem prawie 10 lat temu, ponieważ włączyłem niektóre numery muzyczne. Ale to absolutnie nowy projekt. To opera. Uważam, że małego słuchacza koniecznie trzeba zapoznać z takim akademickim gatunkiem. — To już nie pierwsza Pana praca w Teatrze Opery i Baletu dla Dzieci i Młodzieży? — Tak, nie pierwsza. Już 8 lat z sukcesem idzie tu mój balet „Barmalej i Ajbolit”. W tym teatrze pracuje wielu ludzi, z którymi utrzymuję dawne więzi twórcze. To Anżela Masłennykowa, główny chórmistrz teatru. Pracowaliśmy razem przy wielu projektach. Zapraszałem ją i wspaniały chór teatru do nagrania różnych moich utworów, zarówno wielkiej formy, jak i do projektów międzynarodowych. W szczególności nagrała partię chóralną mojej kantaty-baletu „Kobziarz”, którą zamówiła u mnie kanadyjska kompania taneczna „Szumka” i z sukcesem wykonywano ją w różnych miastach Kanady. Głównym reżyserem teatru pracuje Oksana Taranenko. Z nią też znamy się od dawna. Wspaniały dyrygent teatru Serhij Hołubnyczyj został dyrygentem-inscenizatorem „Króla Drozdobrodego”, drugim dyrygentem jest Jewhen Woronko. A z głównym dyrygentem Wołodymyrem Wrublewskim też mam zamiar zrealizować niejedną wspólną pracę. Przyszedłem do teatru z pomysłem nowej opery, pokazałem niektóre numery. Pomysł zainteresował dyrektora teatru i zacząłem pisać wielką partyturę. W procesie tworzenia opery zapoznawałem teatr z tym, co robię. Interesowało mnie, jakie wrażenie wywrą poszczególne epizody. W ten sposób, komunikując się z teatrem, szliśmy do premiery, która niedawno się odbyła. — Jaka jest rola autora w tworzeniu spektaklu według jego utworu? — Tak ułożył się los, że większość moich utworów powstała dla teatru. Bardzo dużo współpracowałem z teatrami dramatycznymi i niezwykle lubię proces, kiedy tworzy się spektakl, dlatego chętnie odwiedzam próby. I robię to nie po to, by dawać jakieś wskazówki. Interesuje mnie, jak utwór ożywa w głosach, grze aktorskiej, orkiestrze. Zdjęcie Hennadija HŁAWICKIEGO. Z drugiej strony, jak w każdym spektaklu, jest reżyser. To młody, utalentowany reżyser Dmytro Todorjuk. „Król Drozdobrody” to nasza pierwsza wspólna praca. Łatwo znajdowaliśmy wspólny język, wymienialiśmy się myślami, radziliśmy się. A jeszcze scenograf, główny artysta tego teatru Ludmyła Nahorna — to znany mistrz. Historia naszej twórczej znajomości też liczy wiele lat. Wcześniej były już wspólne prace. — Pana wrażenie z pierwszych pokazów spektaklu. — Jestem zadowolony z pracy. Zespół z natchnieniem pracował nad operą. I to dało swój rezultat. Partytura nie jest gotowa, kiedy jest tylko napisana w książce z nutami, ona nikogo nie porusza. A kiedy aktorzy śpiewają operę ze sceny, kiedy dochodzi do kontaktu ze słuchaczem, właśnie wtedy rodzi się muzyka. Będę dokładał starań, aby moją nową operę „Król Drozdobrody” wystawiono także w innych teatrach. Uważam, że bardzo ciekawie jest, gdy istnieją różne spojrzenia na ten sam utwór. Jeśli uda się to zrobić — będę szczęśliwy. — Jak Pan ocenia stan współczesnej kultury muzycznej na Ukrainie? — Miałem szczęście, ponieważ obok tworzą ludzie, którzy już stali się klasykami. Przede wszystkim mam na myśli Myrosława Skoryka, Jewhena Stankowycza i Wałentyna Sylwestrowa. Oni żyją wśród nas, piszą i możemy z nimi rozmawiać. To wielkie szczęście. Wśród moich kolegów jest wielu utalentowanych ludzi. Ale widzę problem w tym, że gatunek akademicki, w którym pracujemy, nie zawsze udaje się powiązać z publicznością. Powiedzmy, w Kijowie mieszka 3 mln ludzi, wielu z nich interesuje się sztuką akademicką. Ale sale koncertowe nierzadko są półpuste. To dlatego, że nie ma ogniwa, które zajmowałoby się promocją w muzyce akademickiej, aby aktywniej włączać do niej ludzi. Ale dziś w życie artystyczne zaczyna wchodzić nowa generacja i mam nadzieję, że całkiem niedługo zmieni ona sytuację na lepsze. U nas odbywają się liczne festiwale. Mamy wspaniałych wykonawców. Wśród znanych zespołów są „Kijowska Kamerata” i „Kijowscy Soliści”. „Kijowska Kamerata” wykonuje wiele utworów napisanych przez współczesnych ukraińskich kompozytorów. W czasie swojego istnienia zespół wykonał tytaniczną pracę. Jego dyrektor artystyczny i główny dyrygent Wałerij Matiuchin już od kilku dziesięcioleci realizuje wielką misję, aby muzyka ukraińskich kompozytorów brzmiała. — Kilka słów o Pana planach twórczych. — Zwróciła się do mnie Narodowa Opera Ukrainy z propozycją napisania opery „Kot w butach”. Teraz jestem w procesie tworzenia. Mam nadzieję skończyć partyturę do końca roku. W planach jest spektakl baletowy, który będę robił razem z moim dawnym współautorem, baletmistrzem Wiktorem Łytwynowym i producentką Tetianą Andrejewą, z którą razem pracowaliśmy nad baletem „Za dwoma zającami”. Spektakl będzie bazował na piosenkach batiarskich. Właśnie te obrazy staną się podstawą naszej przyszłej pracy.

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn