Емблема «Просвіта»Prosvita.DigitalWiedza · Ludzie · Przyszłość
Strona · s. 7strona oryginału ↗

SOSNIWSKI BARD

Слово Просвіти, №76 за 2000 рік

W tym roku Ukraińcy w Kanadzie będą obchodzić 60. rocznicę założenia Komitetu Ukraińców Kanady (KUK), a w przyszłym — 110. rocznicę naszego osadnictwa w tym kraju. Oba jubileusze stanowią dobrą okazję, by przypomnieć nam wszystkim o tym kraju, który dla wielu stał się drugą Ojczyzną. O tym, że kozacy na swoich czajkach przepłynęli ocean i dotarli do Kanady i Ameryki, wspomina w swoich pamiętnikach ukraiński duchowny prawosławny z Kijowszczyzny, który przyjął święcenia na górze Athos — ks. Agapij Honczarenko, służący w rosyjskiej ambasadzie w Atenach w Grecji. Przebywał on w Turcji, Egipcie, Anglii, w 1865 roku znalazł się w Nowym Jorku, a później aż na Alasce. Tam spotkał potomków dawnych kozaków. Wydawał gazetę „Alaska Herald”, w której nie tylko opisywał życie ukraińskich emigrantów, ale także drukował utwory T. Szewczenki. Opuszczali rodzinne domy i rodzinną Ukrainę nasi emigranci także przed bolszewicką nawałą podczas II wojny światowej. Przez skomplikowaną weryfikację reżimu obozowego wyjeżdżali oni na Zachód, zwłaszcza do Kanady. Emigracja do Kanady była dwojaka: jedni uciekali przed nieuchronną bolszewicką katorgą, drudzy zostali zabrani do przymusowej pracy w Niemczech. Na podstawie badań można twierdzić, że druga emigracja socjalna do Kanady zaczyna się w drugiej połowie XIX wieku. Nabiera ona szerokiego rozmachu, gdy agenci emigracyjni w Zachodniej Ukrainie masowo agitowali biednych chłopów, a ci zaczęli zasiedlać głównie Zachodnią Kanadę — Albertę i Manitobę. Te wydarzenia emigracyjne dokładnie zbadał i opisał dr Mychajło H. Marunczak w „Historii Ukraińców Kanady”, tom I (1968) i tom II (1974). Jego książki ukazały się nakładem Ukraińskiej Wolnej Akademii Nauk w Kanadzie i są encyklopedycznym źródłem o ponad 110-letniej historii ukraińskiej emigracji do tego kraju. Autor głęboko i szczegółowo analizuje sytuację polityczną i społeczną na Ukrainie, w wyniku której wzrastała emigracja do Kanady. Emigracja do Kanady jest młodsza od emigracji do USA, a jej liczba w latach 1892–1914 przekroczyła 100 tysięcy (według Encyklopedii Ukrainoznawstwa, t. 3, pod redakcją profesora W. Kubijowycza). Emigrowali głównie biedni chłopi z Galicji, Bukowiny, Łemkowszczyzny i innych miejscowości. 7 września 1891 roku uważa się za czas przybycia do Kanady pierwszych osadników — Iwana Pyłypa i Wasyla Jałyniaka. Niektórzy badacze piszą, że już wcześniej na kanadyjską ziemię przyjeżdżali Ukraińcy. W 1991 roku Ukraińcy w Kanadzie z wielkim entuzjazmem świętowali stulecie swojego osadnictwa. Jubileusz ten zbiegł się z odzyskaniem niepodległego państwa ukraińskiego, na które czekali sto lat, do czego w znacznym stopniu przyczynił się KUK. Z takim samym entuzjazmem w 1990 roku obchodzono 50-lecie KUK-u. Z tej okazji wydano fundamentalną książkę „Zarys Historii Kongresu Ukraińców Kanady w Toronto”. Książka w twardej oprawie liczy 589 stron, gdzie przeanalizowano 50-letnią historię życia naszej emigracji. Każdy wie, że Kanada jest bogata i malownicza: swoimi jeziorami, wodospadami, stawami, rzekami, lasami, jesiennymi krajobrazami, wschodami i zachodami słońca. Czaruje swoją szczodrą urodą niczym bajka. W tym roku ONZ uznała Kanadę za najbardziej sprzyjający i najbardziej odpowiedni do życia człowieka kraj na Ziemi. I w tym wielka zasługa ukraińskich osadników. Każdy człowiek ma nie tylko swoje miejsce na Ziemi, ale także swoją ojczyznę. Dla każdego uczciwego Ukraińca, niezależnie od miejsca pobytu, jego Ojczyzną jest Ukraina. Porusza ona i wzmacnia w nas pobożność oraz głęboki szacunek do miejsca narodzin swojego rodu. Ta duchowa organiczna więź ze swoją Ojczyzną w pierwszych pokoleniach emigrantów do dziś pozostaje silna. Jarosław STECH, Toronto, Kanada „Nasza duma, nasza pieśń nie umrze, nie zginie...” I nie tylko dzięki wysokiemu kunsztowi wykonawczemu znanych profesjonalnych zespołów chóralnych i niezrównanych indywidualnych wykonawców. Ale także dlatego jest ona nieśmiertelna, wieczna, że w głębiach śpiewaczego narodu naszego nierzadko rozbłyskują talenty jasne, wszechstronnie uzdolnione, pełne poświęcenia... Oto taki jest nasz górnik z zawodu, sosniwczanin Serhij Wynohradski. Na jego pierwszy twórczy pięcioletni jubileusz i dzień urodzin mieszkańcy miasta przybyli całymi rodzinami. I wielu przyjaciół-górników, młodzieży, zawczasu zapełniło salę widowiskową Sosniwskiego Domu Ludowego „Proświta”. O twórczym dorobku Serhija opowiedziała dyrektor Domu Ludowego Iwanna Chytriak. I brzmiała tego lipcowego wieczoru cudowna pieśń poety, kompozytora-barda Serhija Wynohradskiego. Twórczy dorobek jubilata to jego sto dwadzieścia pieśni, występy w stu koncertach, a koncertów solowych było już ponad dziesięć. Radośnie, z zachwytem witali Serhija miłośnicy sztuki pieśniarskiej w Czerwonohradzie, na Sokalszczyźnie, we Lwowie. Nie ominęła go uwagą także telewizja. Serhij Wynohradski twórczo współpracuje z Czerwonohradzkim stowarzyszeniem literackim im. W. Bobynskiego. Paleta jego twórczości pieśniarskiej jest różnorodna: od liryki intymnej, filozoficznej — po heroikę przeszłości. Jest często zapraszany na wieczory autorskie, poranki tematyczne do szkół miasta. Jubilata witali mer miasta J. Tunguskowa, poeci Czerwonohradu, przedstawiciele Domu Ludowego, społeczności miasta, przyjaciele, bliscy. Na początku lipca Serhij Wynohradski powrócił z jedenastego Ogólnoukraińskiego festiwalu sztuki kultur narodowych Ukrainy „My — Ukraińcy”, który odbywał się w mieście Prymorsk w obwodzie zaporoskim nad brzegiem Morza Azowskiego. Nasz bard został dyplomantem. Stepan BAŁAJEWYCZ, członek rady Sosniwskiego miejskiego oddziału Towarzystwa „Proświta” im. T. Szewczenki, obwód lwowski

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF w Wikimedia Commons ↗ · Tłumaczenie maszynowe

Емблема «Просвіта»Prosvitianyn