Сторінка · с. 1сторінка оригіналу ↗
O państwie i Kościele
Слово Просвіти, №17 за 2018 рік
Dmytro Pawłyczko
Jeszcze za czasów radzieckich, w 1990 roku, będąc już deputowanym Rady Najwyższej ZSRR, w wyborach do Rady Najwyższej Ukraińskiej SRR natknąłem się na poważnego nie przeciwnika, lecz wroga. Był nim archijerej rosyjskiej cerkwi Łazarz. Przeciwko mnie na Tarnopolszczyźnie wystawiła go w wyborach partia komunistyczna. Do agitowania za Łazarzem na Tarnopolszczyznę przyjeżdżali referenci z KC KPU. Ja byłem wtedy już członkiem Ruchu. Opowiadałem się za proklamowaniem samodzielnej Ukrainy i za pokojem między cerkwiami na podstawie moralności ewangelicznej. Łazarz z ambony w cerkwi nazywał mnie nacjonalistą, bezbożnikiem, bandytą, a ja przed cerkwią stałem na zewnątrz z niebiesko-żółtą flagą i ze swoimi przyjaciółmi śpiewałem «Jeszcze nie umarła…» Spod sutanny Łazarza w cerkwi w Łanowcach, przy ołtarzu, wypadł pistolet. Wpadłem w gniew. Powiedziałem przyjaciołom, że pójdę do cerkwi i nazwę Łazarza agentem KGB przy ludzie. Ale moi zaufani Ihor Rawliw i Bohdan Hromjak radzili mi milczeć. Mądrzy ludzie. Posłuchałem ich i wygrałem wybory. Nie wiem, czy uda mi się teraz powstrzymać swoje uczucia i nie wzywać do walki przeciwko Ukraińskiemu Kościołowi Prawosławnemu Patriarchatu Moskiewskiego, w którym żyje i działa Łazarz, nie sługa Boga, lecz skryty, uzbrojony agent Kremla. Istotnie, liczba wiernych Patriarchatu Kijowskiego jest dwukrotnie większa od liczby wiernych modlących się za Kiryła. Wierzę w ukraiński naród. To mój Bóg. Nie złamała go carska i stalinowska dyktatura, nie pokona go i teraz gromada szowinistów rosyjskich ubranych w sutanny ani podobni do Łazarza chachłowie, zdrajcy. Boleśnie o tym myśleć, ale archijerej Łazarz urodził się i wyrósł w ukraińskiej rodzinie, a chrześcijaństwo przyjął nie jako służbę swojemu narodowi, lecz jako posługiwanie okrutnej, antyludzkiej, imperialnej władzy. W swoim czasie zwracałem się do Prezydenta Ukrainy Petra Poroszenki oraz do przewodniczącego Rady Najwyższej Andrija Parubija z prośbą, aby nie kłaniali się biskupom cerkwi obcej nam. Na inauguracji Prezydenta Petra Poroszenki w Radzie Najwyższej przypadło mi siedzieć obok Onufrija i innych sług Patriarchatu Moskiewskiego. Kiedy goście w parlamencie, stojąc, śpiewali hymn Ukrainy, witali Prezydenta, przedstawiciele MP, demonstracyjnie siedząc, udawali nieobecnych wśród swojego narodu. Oczywiście, zwrócenie się Prezydenta Ukrainy do Patriarchy Ekumenicznego Bartłomieja z prośbą o nadanie Cerkwi Prawosławnej Patriarchatu Kijowskiego oraz
Ukraińskiemu Autokefalicznemu Kościołowi Prawosławnemu kanoniczność popieram sercem i słowem swoim. Państwowe wsparcie dla naszych Kościołów nie jest wymysłem Prezydenta. Historia Kościoła świadczy, że uznanie statusu autokefalicznego niemal wszystkimi pomiestnymi Kościołami prawosławnymi odbywało się za poparciem władzy państwowej. Tak było w Rosji, gdy do patriarchy konstantynopolitańskiego zwracał się władca Borys Godunow, tak było z Kościołami prawosławnymi w Grecji, w Polsce, w Rumunii. Obecnie nie istnieje specjalnie określona procedura kanoniczna ogłoszenia lub uzyskania autokefalii przez ten czy inny pomiestny Kościół. Próba określenia tego mechanizmu w procesie przygotowań do Świętego i Wielkiego Soboru Kościoła Prawosławnego, który odbył się na Krecie w 2016 roku, była, jednak rezultatu nie osiągnięto. Spraw kościelnych nie byłem obojętny. Za czasów prezydentury W. Juszczenki jeździłem do USA, do władyki Wsewołoda. Prosiłem go, aby zwrócił się do Patriarchy Ekumenicznego z taką samą prośbą, jaką teraz do niego zwrócił się Prezydent Ukrainy. Wiem, że władyka Wsewołod starał się pomóc, lecz czas był dla nas niekorzystny.
Zakończenie na str. 2
PISMO ŚWIĘTE PO UKRAIŃSKU
PIERWODRUK OD BOHDANA HORYNIA
с. 2 · сторінка оригіналу ↗
Dokończenie. Pocz. na str. 1. Wszystkim, którzy występują przeciwko ingerencji państwa w sprawy cerkiewne, trzeba przypomnieć, jak sobór św. Michała Archanioła Patriarchatu Kijowskiego ratował, ukrywał i leczył pobitych przez berkutowców Janukowycza studentów i jak wzywająco brzmiała liturgia cerkiewna na powstańczych majdanach Ukrainy. Patriarchat Kijowski był siłą napędową Rewolucji Europejskiej w Kijowie oraz w innych miastach Ukrainy. A tak zwana Ukraińska Cerkiew Patriarchatu Moskiewskiego aktywnie pracuje na rzecz zależności Ukrainy od Moskwy. Do dziś przeklina Mazepę, nienawidzi narodowowyzwoleńczej walki ukraińskiego kozactwa, znieważa nawet dzisiejszych poległych na Doniecczyźnie i Ługańszczyźnie wojowników Ukrainy. Cały świat współczuje dziś Państwu Ukraińskiemu, na które zbrojnie napadła putinowska Moskwa, próbując odnowić imperium nienawiści do bliźniego, gdzie zakazane są wszystkie chrześcijańskie świątynie, a rosyjską cerkwią zarządza prezydent Rosji. Nic dziwnego: Piotr I był głową Synodu rosyjskiej cerkwi. Głównym przykazaniem cerkwi Patriarchatu Moskiewskiego na Ukrainie jest narzucenie Państwu Ukraińskiemu dawnej zależności od Moskwy. A dziś ta zależność to niedorzeczność, nonsens, którego po tym, co się stało i co dzieje się na zajętych przez Moskwę naszych południowo-wschodnich ziemiach, nie możemy i nie będziemy tolerować. Do jakiej podłości upadają czasem ludzie z krzyżami na piersiach, nie jest w stanie wyobrazić sobie normalny umysł. Nie wiem, czy ukraińscy biskupi Patriarchatu Moskiewskiego będą potrafili myśleć i modlić się jak Ukraińcy? Ale wierzę, że poszczególni księża tej cerkwi są gotowi zjednoczyć się z duchownymi ojcami Patriarchatu Kijowskiego. Nie wiem, jak postąpi Bartłomiej teraz, kiedy znów pojawiła się możliwość podania ręki Kijowowi, pobłogosławienia wielkiego narodu ukraińskiego. Ale mam nadzieję, że to zrobi. Naszym sprzymierzeńcem w ustanowieniu na Ukrainie kanonicznych cerkwi prawosławnych powinna być patriotyczna i niezwykle tolerancyjna cerkiew greckokatolicka. Musimy się jednoczyć, gdyż naszym marzeniem jest jedna, lokalna, chrześcijańska cerkiew w narodzie, który powraca do swojej europejskiej rodziny niezależnych państw i narodów. Rzecz jasna, nasze państwo nie może i nie będzie zakazywać na Ukrainie działalności różnych wyznań chrześcijańskich. Rosyjska cerkiew ma u nas prawo działać i dobrze byłoby, gdyby wychowywała na Ukrainie Rosjan oraz inne mniejszości narodowe w szacunku do swojej ojczyzny. Ale nasza władza powinna zrobić wszystko, aby siłą zagarnięte przez moskiewskich biskupów Ławra Peczerska i Ławra Poczajowska, a także inne klasztory i świętości, zbudowane przez naszych
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
