Сторінка · с. 10сторінка оригіналу ↗
Bohdan CZEPURKO Stygmaty rozjaśnionej duszy
Слово Просвіти, №18 за 2012 рік
* * *
Obraz się odnowił. Śpi małe dziecko. Szlochają Boże szaty. Ścieżka zarośnie. Tam Piotrowy kamień królestwo nam otworzy I potoczy się w step jak kłębowisko traw. Zaśpiewa wiatr w zajęczym uchu. Świeci kryjówka w kropelce rosy. Śni się Bóg przedwieczny łączniczce Marusi. Uspokoił się pod sercem niepoczęty syn.
Noc i dzień
Toną czasy — w bezdźwięczność i spokój, W boski raj młody… W czas taki w Drogę Mleczną stuoką Nie chodź, nie chodź, nie chodź! Ale co nam słowa ostrzeżeń — My zrodzeni z Mleka Tego czasu, co Bogu należy, Tego dnia, co leci jak rzeka. Trąb zew — spiesz się za dobą! Uciszcie głos: milczcie do niebios… Z kraju w kraj pójdziemy z tobą. Pójdziemy. Pójdziemy. Pójdziemy. W cichojasne i gwiazdy, i wody — W szeleszczenie wiśni i pieśni… I pójdą z nami ludzie i narody: Noc i dzień, noc i dzień, noc i dzień.
* * *
Głęboka północ. Prochy Podniosły się do wierzchołków Słowa. Na chwilę jedną drgnęły wieki — I znów bezgłos pisze powieść. Wtrampuje się opadły pył dróg… W niełasce wszyscy: i dawno na ziemię upadli, I ci, co odpocząć w ziemię legli, I ci, co w miłościach rozwiali się w puszczy. Pradawny sen rozpisuje myśli — Na kopule dążeń opiera się o sufit… Kładą się w noc nowe i nowe gwiazdy — Między koryta losów, i na brzegach rzeki, Co w niebiosach płynie do anielskich cel. Noc wieść niesie, rozjaśnia się dzień. Rozewrze oko przedwieczną tajemnicę. I niebieską błękit przeszyje sto pieśni O pędzie życia w głębinach życiodajnych.
* * *
Spija księżyc srebro gwiazd. Głos głóg: patrz i nie bój się… Rodzi się pierwszy wiersz Z dawnych mitów praaryjskich. Z ognia rozkwitłego strumieniuje Melodia dźwięcznego szczęścia. Drgnie wieczór… I w jednej chwili Zakamienieje w snach kwiecistych. Nad Bugiem bożyce legli Odpocząć do przyjścia Boga. Do gliny chyli się piołun — Łzę dotyka zawilgłą. Gorzknie Ruina przez mgłę. Milczy garman na całą Ukrainę. Śpiewa cichopłynny San. Dniepr burzy krew karminową. W czułych zatokach legła Płomienna cisza wieczorowa. Żywi skłonili się przy stole. Rozmawia z martwymi dąbrowa.
Wiosenka
Śnieg topnieje w ślad lisa. Wiosna utknęła słońcem w wargi. Zapachniało pole. Srebrny ptak Ostatnie pióra z nieba gubi. Chłodna wilgoć dzień kąpie — Powieje wiatr znad potoku… W jedną minutę srebrna pani Mignie duszą w step szeroki. I zadrepcze oziminą Dziewczę — lekkie jak powietrze… I Eneasz spotka się z Noem W arce, utkanej ze światła. I popłyną na jasne gwiazdy, Na ciche wody, w kraj wesoły — Szukać dziewcząt ostrowzrocznych, Kąpać w słońcu jarą zieleń.
Jaryłę Or stary zawoła — Krążyć w tańcu Ukrainek… I druhny zanurkują w las, jak w zwyczaj, Zrywać na wianek barwinek. Konstelacje z dziew — co jak gwiazdy — Wiosenki wiją na błoniach… Kradną je chłopcy pojedynczo — Na złotych, jak słońce, koniach.
Drzewo życzeń
Zamiotła po oczy zawieja słońca Białym światłem świata łąkowy rozkwit. Na małą kropkę boski dzień pocieniał. Przekwitają kwiaty. Zmrużył oczy gaj. Wkrótce wszystko pokryje złota Pokrowa, Opadną orzeszki w złotą trawę. Obleci na ziemię liście jaworowe. Złapie szary ptak muszkę jeszcze żywą. Będzie dzień chylił się w niegęstą leszczynę. Bóg rozpisze światło na sto tysięcy mil. I każdy znajdzie dla siebie sto jeden powodów — W noc położyć słońce i zgasić dzień. Znów świeci gwiazda z narodzonego blasku. Znów życie objęło wszechświata spiralę. Rozpaliła się w piersiach mojego serca malwa — Uderzy krew rozkwitła w drzewo życzeń.
* * *
kiedy ty wylejesz się w przestrzeń, wiosno sprasowanego czasu, i pąki wybuchną jak strzał, i ścielą ziemię fale jasnoty, i zazielenieje świat szeroki na wszystkie oczy wielkanocne, i wniknie spokój w niespokój, i uderzy w niebo grzmot melodii — wtedy z tego i tamtego świata zejdą się w gromadę pieśni, jak dzieci, i w falach młodego wiatru zagra jeszcze młodszy wiatr, i dzień pogodnie wypogodzi oblicze wód w objęciach rzęsy, i otworzy zamysł nam pański zielony gaj — rozkwitły wskroś.
Narzeczona stoi w głowach
Zaszumiały lasy. Zarydały wysokie brzozy. Zachwiała się w radości wiatrów białokorego szczęścia pora. Nie trwoż młodej jutrzenki, co przetnie twoje piersi jak ostrza, Już lecą wrony — narzeczona stoi u dwora. Hej drużyno moja — Wij podniesie i opuści powieki. Niezliczoną armię połknie wieczorna mgła. My przychodzimy raz. I odchodzimy, odchodzimy na wieki. Bryźnie krew spod pióra — narzeczona stoi przy stole. Zarydały lasy. Zaszumiały wysokie brzozy.
Czołowy przedstawiciel ukraińskiego modernizmu we współczesnym piśmiennictwie urodził się 26 sierpnia 1949 roku we wsi Osiwce w rejonie buczackim obwodu tarnopolskiego. Poezja Bohdana Czepurki jest obrazowo-formułująca i potężnie naładowana pozytywną energetyką oraz światłonośnością.
Wszystko przeminie, jak woda, odganiając tęsknotę i strach. Hej ziemio święta, przygarnij moją czystą odzież… Hej drużyno moja — narzeczona stoi w głowach!
* * *
Tak powoli drzewa rosną, Wgłębiają się w niebo wiatry — Nie zapomnij, nie zapomnij, nie zapomnij… Mów. Mów. Mów. Znowu ja. Znowu ty. Znowu noc Zległa w głębokie pola. Trzy gwiazdy niekasztanowych świec Nie płoną, nie płoną, nie płoną. Rozszumiały się w bezwiecz wieki. Wpadło słońce za siwą gwiazdę. Znowu dzień gadatliwy, gadatliwy. Mówię. Mówię. Mówię.
* * *
Duch wody, jak pieśń, zalewa Aż po horyzont blask podniebny… Ja jeszcze jestem, a już mnie nie ma – Dzień nowy w płomieniach się zajął. Klaskają Piotrowe batogi. Ścielą się myśli trawę zrudziałą paść. Odzieje się dusza w koszulę z jasnoty. Krwią sączy kalina z mogił.
* * *
Oj na górze ogień płonie: z kosmicznych łodzi podwodnych Leci życie nam w lato kędzierzawym. Geranium już przekwitło nad przepaścią. I trawy Ścielą zbocza czułych wierchów. Powił się wzdłuż ścieżki babki liść w dal niepowstrzymaną. Drżą odnowione jodły na melodiach świtania… I w tę, natchnioną światłem tysięcy słońc, chwilę Znów kwiat śpiewa o słodkim dreszczu kochania.
* * *
Brzmią dzwonki. Stoszumne rozmaitości Dźurczą strumykami, żebroczą stuoko. Potoki wód spadają, i te wysokie ścieki Rozkręcają lata i tysiąclecia. Leci rzeka świadomości przez nas – W nieskończoności strumieniuje i nad-, i podświadomość. Dojrzała w duszy boska gotowość Podświadomością odnawiać czas. Konstelacje gwiazd, i ros, i ras duchowne szaty Dotykają krew i pieśń raz po raz. I obejmie radość nas, i światło boże bryźnie Na dusz ludzkich święty ikonostas…
* * * Rzeźba Ukrainy — jak myśl — głęboka. Wpatruje się w horyzont Szewczenkowe Oko. Rozwarła się Słowa zamknięta Księga. Wcinają się w dusze wulkanów bezruchy. Rozkroiły urwiska — i sercu nie żal! — Dłonie czarnoziemów na kawałki. Dojrzała nadzieja na tafli Dunajów, Że i serce ukraińskie Bóg pługiem rozkroi.
Jarami — Czerwonym, Świętym i Chłodnym — Do krwi wgłębia się głos Pański. Na Kaniowskich urwiskach, na Kijowskich górach — Bóg-Ojciec z Synem rozpiętym rozmawia.
* * *
Zamurowana Pełtew prospektem Swobody. W Boże ucho szepcze cichy jęk wody… Bije w mury ponure, między kamień kołobrodzi, Wyrywa się z paszczy stuleci i godzin. Zatajony oddech podziemnego koryta Słyszą lwy i ludzie przez noce i dni. Krew źródlana potoku zadławiła się, zgęstniała. Gwiazdy w niebie nie wiedzą — ryby płaczą czy nie. Pełtew, Pełtew — Połtawo niesławy, Zakuli na wieki. Zaszczują i Dniepr… Bije zegar na ratuszu. Kozaka odgłowią. Wytrze kat z Podkowy jeszcze nie wyschłą krew.
* * *
Dusza łopocze piętami w wirtualnych różach — Bez bosko w pamięci zapachnie… Wspomnij ten czas, gdy biegnie naprzeciw lustro kałuży — Z kwiatem jabłoni w oczach złotych. I nowa rodzi się siła w Arce — Najsprawiedliwsza w łodzi Noego. I pochylił się Bóg nad tomikiem poezji. I wszystko jedno, czy to mój tom, czy nie. Życie Chowa igliwie w chłód północny Gorące wybryki grzybów i kwiatów. Na palcach chodzi spokój odwieczny — Tam, gdzie śmiały się anioły i dzieci. Dawno przykryła wszystkich chińką Pokrowa. Tam, gdzie lasy szumiały i gięły się wierzchołki, Z gór wysokich w głęboki Prował — Zapadają się w mech tysiąclecia. “Ty kto?” — pyta mrówka dębu, Co nie linieje pod stu wiatrami… Szczęśliwy ten, kto to życie pokocha I nie odkocha w czas zły tak samo. Wielkanoc Już Bóg zmartwychwstał, i bieg życia nie zatrzyma się nigdy. Zdrowie czyste rozlewa się na niebieskie łąki. Chrystus ożył, choć wydany przez judaszów na męki śmiertelne — Ścieżka biegnie przez ciernie i gwarzy na wszystkie okolice. Pielęgnują ludzie uczucia w ogrodach serc raju. Wesoły dzień z radości przędzę przędzie i rozsypuje światło. Najpierwsze źdźbła krają ziemię. I tę, co z brzegu, Bierze najlepszy młodzieniec w noc rozkwitłą. Nocami wiodą korowód dziewczęta na miłosnym chórze. Błyszczy rzeka, rozcięta na dwoje księżycem w pełni. Pobladły na niebieskim obliczu — w dal lecące gwiazdy. Strumieniuje z wnętrza ziemi i kosmosu do kielichów wino miłosne. * * * Śniegi wyobrażone zamrożą horyzont. Kałuże pokryją się cieniutkim lodem. Dusza uśmiechnie się noworocznie-dobra — Jednym-jedynym narodzonym wersem. A wszystkie inne będą tulić się słowem Do pierworodnego, narodzonego dziś… Czy odezwie się on w duszy czyjejś potem — O nie-teraz potknąwszy się kiedyś? m. Lwów
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
