Сторінка · с. 15сторінка оригіналу ↗
WYBITNA POSTAĆ NA TLE TERRORU
Слово Просвіти, №46 за 2011 рік
W Dnieprze zaprezentowano film dokumentalny „Rozstrzelane Odrodzenie. Walerian Pidmohylny”. Telniuk przedstawią poezję Oksany Zabużko. Obecny projekt odbył się dzięki krytyczce literackiej, literaturoznawczyni, doktor nauk filologicznych Eleonorze Sołowiej, której staraniami wydano dwutomowe dzieło Wołodymyra Swidzińskiego, a w tym roku w wydawnictwie „Smołoskyp” ukazały się jego „Wybrane”, a w „Grani-T” — „Bajki”. Sala teatralna jest niewielka, ale przepełniona widzami. Bez wątpienia spektakl rozbudził najdelikatniejsze liryczne uczucia, poczuliśmy radości i bóle poety, który żył w tej trudnej epoce, gdzie „słońca, słońca napłynęło,//Aż ciecze po rękach”, a jednocześnie „zawaliny śniegu, zawaliny czasu,//Zawaliny lat i śmierci…”. Ale, według słów Liny Kostenko, „Jeszcze nie było epoki dla poetów, ale byli poeci dla epok”. Jednym z nich jest Wołodymyr Swidziński, którego rolę zagrał utalentowany młody aktor Wasyl Hoćko, lider grupy „Chołodne sonce”, reżyser, dyrektor kanału telewizyjnego „Tonis”. Pomogli mu prowadząca serial telewizyjny „Gra doli” Natalka Sopit, redaktor „5 kanału” Ołena Stepanenko, aktorki Iryna Bondarenko i Daryna Krywoszej, popularna piosenkarka Ilarija. Ta nieprzeciętna uroczystość w życiu kulturalnym centrum obwodowego odbyła się w nowym lokalu miejskiego „Teleteatru”, który działa już od wielu lat i wyróżnia się niebanalnymi twórczymi, artystycznymi przedsięwzięciami. Film dokumentalny „Rozstrzelane Odrodzenie. Walerian Pidmohylny” bez wątpienia stanie się znaczącym wydarzeniem. Przecież po raz pierwszy o oryginalnym pisarzu, któremu tyrański stalinowski reżim nie pozwolił rozwinąć skrzydeł w pełni, stworzono film. I choć nie ma mowy o żadnych kadrach wideo, na których można zobaczyć samego Pidmohylnego, obecni przyjęli obraz na jednym wdechu. Bo nigdy wcześniej o autorze powieści „Miasto” nie tworzono filmów dokumentalnych. Do tego projektu dołączyli również proświcianie. Przede wszystkim Mykoła Czaban, dziennikarz, pisarz, krajoznawca, który całkiem słusznie uważany jest w Dnieprze także za biografa Waleriana Pidmohylnego. — Nie może nas nie cieszyć pojawienie się filmu o Walerianie Pidmohylnym — zaznaczył w swoim wystąpieniu na prezentacji przewodniczący obwodowej „Proświty” Serhij Dowhal. — Bo to właśnie jest oświata — odkrywać dla potomnych zapomniane nazwiska. Tym bardziej cieszy, że jeden z pionierów „Proświty” w naszym kraju, autor fundamentalnej pracy „Działacze Siczosławskiej „Proświty” Mykoła Czaban wziął aktywny udział w stworzeniu filmu o Walerianie Pidmohylnym. A ukierunkowanie miejskiego „Teleteatru”, kierowanego przez prawdziwą działaczkę Ołhę Wołoszynę, na odrodzenie mało zbadanych postaci w historii literatury, kultury obecnej Dniepropietrowszczyzny, otwiera nowe horyzonty dla współpracy z naszą organizacją społeczną. Film nikogo nie pozostawił obojętnym, o czym świadczyła jego ożywiona dyskusja. Widzowie zebrali się nie tylko po to, by obejrzeć obraz, ale także by uczcić pamięć ofiar Sołowieckiego Obozu Specjalnego Przeznaczenia, gdzie 3 listopada 1937 roku na mocy postanowienia Specjalnej Trójki UNKWD obwodu leningradzkiego rozstrzelano 1111 więźniów politycznych, wśród których było około 300 przedstawicieli pokolenia literacko-artystycznego lat 20. i początku lat 30. XX wieku na Ukrainie. Włas. kor.
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
