Емблема «Просвіта»ПРОСВІТАЦИФРОВАЗнання · Люди · Майбутнє

MEMORANDUM O WSPÓŁPRACY

Слово Просвіти, №48 за 2011 рік

Stepan WOŁKOWECKI, przewodniczący Iwano-Frankiwskiego oddziału obwodowego „Proświty” Niedawno w Iwano-Frankiwskim Domu Ludowym „Proświta” z naszej inicjatywy odbył się okrągły stół na temat „Proświta” — Cerkiew”. Wzięli w nim udział: aktyw oddziału obwodowego na czele z przewodniczącym „Proświty”, członkowie Zarządu, kierownicy oddziałów rejonowych i miejskich, znani naukowcy, działacze społeczni; władycy — rektor Iwano-Frankiwskiej Akademii Teologicznej UKGK biskup Sofron Mudryj, ordynariusz eparchii iwano-frankiwskiej UKGK biskup Wołodymyr Wijtyszyn, ordynariusz eparchii kołomyjskiej UKGK biskup Mykoła Simkajło, proboszcz Soboru Katedralnego Świętej Trójcy UCP KP protojerej Iwan Dakiw, referent metropolity Andrzeja (UAPC) Iwan Kostyszyn, dziekan dekanatu iwano-frankiwskiego RKC Kazimierz Galimurka, pastor Kościoła ChWE, dyrektor misji chrześcijańskiej „Dobry Samarytanin” Ołeh Karpiuk, pastor kościoła „Peremoha” Centrum Chrześcijańskich Kościołów Ewangelicznych „Peremoha” Kławdija Diakowycz. W okrągłym stole wziął również udział znany poeta, działacz społeczny i polityczny, pierwszy przewodniczący odnowionej „Proświty” (TUM im. T. Szewczenki), nasz krajan Dmytro Pawłyczko. Mowa była o współpracy „Proświty” i Cerkwi w sferze wychowania duchowego i rozwoju regionu. Mówcy podkreślali szczególną rolę współpracy Cerkwi i „Proświty” w szlachetnym dziele odrodzenia i duchowego przewodnictwa narodu. Podkreślano, że „Proświta” rodziła się niemal półtora wieku temu w środowisku duchowieństwa. Ciągłość tej współpracy trwała za czasów metropolity Andrzeja Szeptyckiego, który był honorowym członkiem „Proświty”, uznawał ją za prawdziwego dzwonnika ukraińskości, wzywał duchowieństwo do wstępowania w szeregi „Proświty” i, gdzie trzeba, do kierowania tymi nowymi ukraińskimi strukturami patriotyczno-wychowawczymi. Właśnie dzięki takiej współpracy i duchowej opiece odbywała się samoorganizacja społeczności, tworzono czytelnie i Domy Ludowe, szerzył się ruch spółdzielczy, którego hasłem było: „Swój do swego po swoje”, wszędzie powstawały towarzystwa trzeźwości, szkoły wychowania dobrych gospodarzy… Właśnie wychowane w tamtych czasach pokolenia stanęły do walki o wolność w latach tworzenia ZURL, walki OUN-UPA. Jednak bolszewicka okupacja zniszczyła „Proświtę” i ukraińskie duchowieństwo. I dopiero wraz z ogłoszeniem Niepodległości „Proświta” może znów stanąć na czele duchowego przewodnictwa ukraińskości poprzez Koncepcję wznowienia działalności w każdej miejscowości, zespole pracowniczym, edukacyjnym. A zrealizować ten projekt można tylko wspólnie ze społeczeństwem i przede wszystkim we współpracy z Cerkwią. W trakcie dyskusji podkreślano, że dla dobrej perspektywy narodu warto uświadomić sobie potrzebę chwili historycznej, zjednoczyć się wokół „Proświty”, aby zrealizować duchowy potencjał narodu, którego przyszłość jest zagrożona. Wszyscy uczestnicy okrągłego stołu są świadomi tego, że czeka nas żmudna, czasem niewdzięczna, ale pełna głębokiej treści i niezwykle potrzebna praca. W pojedynkę możemy coś zrobić, ale dobro dla całej wspólnoty można tworzyć tylko razem. Umówiono się, że „Proświta” i Cerkiew będą aktywnie współdziałać, księża będą brać bezpośredni udział w działalności struktur „Proświty”, zbliżając się do wiernych, a członkowie „Proświty”, wzmacniając wspólnoty chrześcijańskie, będą wspierać Cerkiew w wypełnianiu jej duchowej misji. Wszyscy uczestnicy okrągłego stołu poparli „Memorandum” o współpracy między „Proświtą” a Cerkwią w obwodzie iwano-frankiwskim. Takie dokumenty podpisano z władykami cerkwi: UKGK, UCP KP, UAPC, RKC oraz z przedstawicielami kościołów protestanckich. Uczestnicy okrągłego stołu uważają za celowe zawieranie takich dokumentów z inicjatywy „Proświty” we wszystkich obwodach Ukrainy. Proponujemy wnieść tę kwestię na najbliższe posiedzenie Rady Głównej WUT „Proświta” im. T. Szewczenki oraz rozpocząć pracę nad przygotowaniem podobnego dokumentu na szczeblu ogólnoukraińskim. Marija OLIJNYK, m. Donieck Na zaproszenie „Proświty” Iwan Zajec, deputowany Rady Najwyższej Ukrainy, wraz z zespołem redakcyjnym jedynej ukraińskojęzycznej gazety „Donecczyna”, przedstawicielami Zarządu Oświaty i Nauki Obwodowej Administracji Państwowej, obwodowej organizacji Narodowego Związku Krajoznawców Ukrainy, działaczami „Proświty” wziął udział w uhonorowaniu uczniów — zwycięzców konkursu „Nieśmiertelne ukraińskie słowo”. Konkurs wywołał duże zainteresowanie wśród uczniów wielu szkół. Oprócz odpowiedzi na pytania, niektórzy przesyłali swoje utwory poetyckie o języku, jak na przykład Liza Ohniewa z Ocheretyńskiej Szkoły Ogólnokształcącej rejonu jasynuwackiego: „Moja ty mowo,//Piękna, delikatna i barwna,//Jak letni wietrzyk,//Jak słońca ciepły promyk.//To cicha kołysanka mamy… Kochajcie, szanujcie ojczystą mowę!//Nie zdradzajcie jej nigdy!”. Dzieci wyrażały wdzięczność gazecie, która stoi na straży ojczystego słowa. Ułożyć pytania konkursowe pomogła książka donieckiej bibliotekarki Tetiany Marczenko „Gdzie mowa cieszy słuch — tam kraina Borystenu…”. Uczestnicy konkursu dowiedzieli się wielu ciekawych rzeczy, w szczególności o krajanach — laureatach Nagrody Szewczenki Wołodymyrze Sosiurze, Wasylu Stusie, Iwanie Dziubie, Marku Browunie, Leonidzie Bykowie, Anatoliju Sołowjanence, Mykole Rybałce, Leonidzie Tałałaju… Szkoły i uczelnie wyższe Mariupola aktywnie obchodziły Dzień Ukraińskiego Piśmiennictwa i Języka: wszędzie przeprowadzano wystawy, koncerty, wykłady poświęcone temu tematowi. Na tle tak uważnego stosunku do języka ukraińskiego nauczycieli z Mariupola przykro zaskoczyła redakcja gazety miejskiej „Illiczoweć”. Zamieściła ona na swoich łamach artykuł Anny Uwarowej o dyktandzie z języka ukraińskiego, który wywołał duże zainteresowanie wykładowców i studentów Pryazowskiego Państwowego Uniwersytetu Technicznego, ale w języku rosyjskim! I to w dniach przeprowadzania wydarzeń z zakresu ukraińskiego piśmiennictwa i właśnie o pisaniu ukraińskiego dyktanda! My, członkowie Ogólnoukraińskiego Towarzystwa „Proświta” im. Tarasa Szewczenki, nie możemy zrozumieć, co kieruje dziennikarzami „Illiczowca”? Otwarte, celowe i demonstracyjne ignorowanie państwowych

«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад

Емблема «Просвіта»Просвітянин