Сторінка · с. 10сторінка оригіналу ↗
NOWE ODRODZENIE «PROŚWIATY» NA BRZEŚCIZNIE
Слово Просвіти, спецвипуск №70 за 2000 рік
Jak wiadomo, w listopadzie ubiegłego roku wolą władz tymczasowo zawiesiło działalność kulturalno-oświatowe zrzeszenie Ukraińców obwodu brzeskiego «Proświta Brześcizny» im. Tarasa Szewczenki. Bez wątpienia wiadomość tę z wielkim smutkiem przyjęła cała wielotysięczna ukraińska ludność regionu. Przecież w krótkim czasie swojego istnienia w okresie postradzieckim «Proświta Brześcizny» zrobiła wiele dla odbudowy narodowej świadomości brzeskich Ukraińców. Wystarczy choćby wspomnieć utworzony z inicjatywy «Proświty» zespół folklorystyczny «Głosy Polesia» oraz zespoły we wsiach rejonów kobryńskiego i drohiczyńskiego, katedrę języka i literatury ukraińskiej na Brzeskim Państwowym Uniwersytecie... W swojej działalności towarzystwo zawsze starało się szukać wspólnego języka z władzami, nie poruszać kwestii politycznych. Jednak nawet takie, zdawałoby się, pragmatyczne stanowisko zostało przez niektórych urzędników kierowniczych w Brześciu i Mińsku uznane za «ekstremistyczne» i oni zrobili wszystko, aby podczas ubiegłorocznej ponownej rejestracji organizacji społecznych, zgodnie z niesławnym Dekretem nr 101 (który, nota bene, nie odpowiada nie tylko normom prawa międzynarodowego, ale także Konstytucji Republiki Białorusi), «Proświta Brześcizny» pozostała poza prawem. Całkiem możliwe, że w ten sposób podjęto próbę upokorzenia aktywności społecznej ludzi. Jednak dalsze wydarzenia rozwijały się zupełnie nie tak, jak zakładały władze. Oburzenie z powodu odmowy ponownej rejestracji «Proświty Brześcizny» wyrazili nie tylko organizacje społeczne i poszczególne osoby w obwodzie brzeskim i na Białorusi w ogóle, ale także społeczeństwo obwodu wołyńskiego, kierownictwo Ogólnoukraińskiego Towarzystwa «Proświta» oraz towarzystwa «Ukraina-Świat», ukraińskie diaspory w Polsce, Australii, USA. Rezonans społeczny okazał się tak silny, że przedstawiciele władz obwodu brzeskiego sami zaproponowali «Proświcie», aby jak najszybciej przeszła ponowną rejestrację, nieco zmieniając dokumenty założycielskie. Po naradzie między sobą członkowie «Proświty» postanowili przyjąć tę propozycję, aby wznowić aktywną działalność wśród ludności obwodu mówiącej po ukraińsku. Przy pomocy prawników z Brzeskiego Obwodowego Centrum Inicjatyw Obywatelskich «Wieża» opracowano nowy statut i inne niezbędne dokumenty. I oto wreszcie 26 marca w pomieszczeniu Fundacji im. Lwa Sapiehy zebrało się ponad 40 przedstawicieli z 12 rejonów obwodu, aby podjąć decyzję o odrodzeniu «Proświty». Z referatem wystąpił przewodniczący komitetu organizacyjnego Michaił Petrukowicz. Opowiedział o działalności «Proświty Brześcizny» w okresie od 1995 do 1999 roku i podkreślił, że nowo powstała organizacja godnie będzie kontynuować chlubne tradycje ruchu proświatiańskiego. Po dyskusji nad referatem uczestnicy zebrania przystąpili do zatwierdzania dokumentów założycielskich. Zdecydowaną większością głosów przyjęto nazwę organizacji — stowarzyszenie społeczne «Proświta» im. Tarasa Szewczenki w obwodzie brzeskim». Następnie zebranie przeszło do artykuł po artykule zatwierdzania statutu zrzeszenia, podczas którego wniesiono do niego pewne uzupełnienia, a potem statut został przyjęty w całości jednomyślnie. Również jednomyślnie wybrano nowy zarząd «Proświty» w składzie 7 osób — przedsiębiorców Michaiła Petrukowicza, Pawła Szpakowskiego, Piotra Kom'jakowicza, pracowników kultury Arsena Teteruka i Ludmiły Omelianiuk oraz kierowników regionalnych oddziałów «Proświty» Wiaczesława Pankowca (Pińsk) i Pawła Sacia (Malorita). Wszyscy oni od dawna zarekomendowali się jako aktywni obrońcy sprawy ukraińskiej na Brześciznie, inicjatorzy odrodzenia narodowej świadomości autochtonicznej ludności kraju. Dlatego nie dziwi, że ich kandydatury nie wywołały żadnych sprzeciwów wśród uczestników zebrania. Po podziale funkcji między członków zarządu przewodniczącym «Proświty» wybrano Michaiła Petrukowicza, jego pierwszym zastępcą Pawła Szpakowskiego, a także komisję rewizyjną w składzie trzech osób. Zatem na Brześciznie ponownie pojawiła się silna i autorytatywna ukraińska organizacja, która będzie prowadzić aktywną działalność. Na dobrą drogę, «Proświto» im. Tarasa Szewczenki w obwodzie brzeskim»! Adres stowarzyszenia społecznego «Proświta» im. Tarasa Szewczenki w obwodzie brzeskim»: 224020, m. Brześć, ul. 2-a Zawodska, 9, tel.: (0162) 42-99-89.
Ihor PANASIUK, członek związków dziennikarskich Białorusi i Rosji
«Слово Просвіти», CC BY 4.0; machine translation from Ukrainian by Prosvita.Digital · PDF у Вікісховищі ↗ · Машинний переклад
